İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca, darbe girişiminin ilk anlarından itibaren yürütülen soruşturmalar kapsamında, gizlenen, gaybubet evlerinde kalan ve örgütün güncel yapılanması içerisinde faaliyet yürüttüğü belirlenen şüphelilere yönelik operasyonlar gerçekleştirildi.

AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, darbe girişiminde İstanbul'da 5 polis, 3 asker ve 92 sivil şehit oldu. Darbe girişiminin anlaşıldığı ilk anlardan itibaren harekete geçen başsavcılık çok sayıda şüpheli hakkında gözaltı kararı verdi.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturmalar kapsamında, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'ndeki olaylar, İstanbul Büyükşehir Belediyesinin işgali, İstanbul Valiliğini işgal girişimi, İstanbul Emniyet Müdürlüğüne yönelik tank ve helikopterli saldırılar ile Atatürk Havalimanı'nın işgaline ilişkin 28 iddianame hazırlandı.

Bu iddianamelerde yer alan toplam 2 bin 35 sanık hakkında dava açıldı.

Binlerce sayfalık iddianamelere ilişkin aylarca süren yargılamalar, sanık sayılarının fazla olması nedeniyle Marmara Cezaevi karşısındaki duruşma salonu başta olmak üzere kentteki büyük duruşma salonlarında gerçekleştirildi.

Yargılamalar sonucunda beraat edip tahliye olan sanıkların yanı sıra "Anayasayı ihlal" başta olmak üzere çok sayıda suçtan hapis cezaları verildi. Pek çok sanığın cezası da üst mahkemelerce onandı.

Türkiye'nin ev sahipliğinde 7-8 Temmuz'da 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin düzenlendiğine dikkati çeken Zaharova, Zelenskiy'nin zirvenin ana oturumuna davet edilmediğini ve bunun kendisi için "aşağılayıcı" olduğunu dile getirerek, şunları kaydetti:

"Zelenskiy'e zirvede yalnızca Savunma Sanayi Forumu'nda konuşması için fırsat verildi. Zelenskiy, foruma katılanlara yeni bir şey söylemedi ancak talep listesini bildirdi, hava savunma sistemi ve bunlar için mühimmatın verilmesi için yalvardı, Ukrayna ordusunun terör kabiliyetinin reklamını yaptı."

Buna NATO tarafından net şekilde tepki verilmediğini ifade eden Zaharova, NATO Zirvesi'nde kabul edilen bildiride Ukrayna'nın NATO üyeliğiyle ilgili hususların yer almadığına işaret etti.

Mariya Zaharova, İtalya, Hollanda ve Bulgaristan'ın Ukrayna'ya destek için imkanlarının tükendiği yönünde açıklamalar yaptığını anımsattı.

Zelenskiy'nin zirve öncesi nükleer silahla ilgili açıklamalar yaptığını hatırlatan Zaharova, "Zelenskiy, nükleer silaha sahip olmanın kendisi ve yönetimi için güvenlik garantisi olduğunu ima etti. Ancak NATO Zirvesi'ne katılanlardan hiçbiri buna kulak asmadı." şeklinde konuştu.

Sözcü Zaharova, Rusya'nın Ukrayna'da "özel askeri operasyonu" sürdüreceğine işaret ederek, "Tüm gerçekler, Ukrayna'nın Nazilerden arındırılması, askersizleştirilmesi ve topraklarından çıkan tehditlerin ortadan kaldırılması ile ilgili belirlenen hedeflerin güncel olduğunu gösteriyor. Bu hedeflere kesinlikle ulaşılacak." değerlendirmesinde bulundu.

Baskınlarda aralarında eski Filistinli tutukluların da bulunduğu 8 kişi gözaltına alındı.

Filistin resmi ajansı WAFA'da yer alan habere göre, İsrail askerleri, Beytüllahim kentinin Cenate beldesi Belediye Başkanı Sami ez-Zeyr'i evine düzenledikleri baskında gözaltına aldı.

İsrail'in Gazze Şeridi'ne saldırı başlattığı 8 Ekim 2023'ten bu yana işgal altındaki Batı Şeria ile Doğu Kudüs'te de İsrail ordusu ile Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin saldırılarında ciddi bir artış yaşanıyor.

Filistin resmi verilerine göre, söz konusu tarihten bu yana Batı Şeria'da 1175 Filistinli hayatını kaybetti, 12 bin 919 kişi yaralandı. İsrail güçlerinin düzenlediği operasyonlarda yaklaşık 24 bin Filistinli gözaltına alınırken, 33 bin kişi de yerinden edildi.

Bu kapsamda; kırmızı bültenle uluslararası seviyede aranan A.A., S.O., Y.T., S.K., F.M., S.M., N.A., S.B., H.K., M.D., Y.B., B.D., L.T., T.Y., B.M., F.E., H.İ.Ç., Ü.M., N.T., K.N., Ç.Y., D.B., C.B., A.D., S.Ö., U.Ç., B.K., Ö.T. ve Y.L. ile ulusal seviyede aranan M.A., S.B., M.A., Ü.K., H.M., F.C., S.Y., M.Ö., B.B., G.B., H.U., N.A., M.A., G.K., H.Ç., K.C., H.K., İ.U., A.İ., B.K., B.A., K.Y., B.Y., H.A. ve Ü.G. isimli şahıslar yakalandı ve ülkemize iadeleri sağlandı.

Gürcistan (38), Almanya (5), Azerbaycan (2), Bulgaristan, Avusturya, Ekvador, Fransa, Hırvatistan, Kazakistan, Mısır, Yunanistan ve Kuzey Makedonya'da yakalanan şahısların; uyuşturucu veya uyarıcı madde ithal etme, tasarlayarak öldürme, dolandırıcılık, tehdit, konut dokunulmazlığını ihlal etme, çocuğun nitelikli cinsel istismarı, yağma, hırsızlık, parada sahtecilik, insan ticareti yapma, bir kimseyi fuhşa teşvik etme, yaptırma, aracılık etme veya yer temin etme, kasten öldürmeye teşebbüs, resmî belgede sahtecilik, mala zarar verme, Askerî Ceza Kanunu'na muhalefet, ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma, taşıma veya bulundurma, başkalarına ait kimlik veya kimlik bilgilerini kullanma, çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme, hükümlü veya tutuklunun kaçması, yargı görevini yapanı etkileme, askeri yasak bölgelere girme, hakaret, zimmet, resmî belgeyi bozma, yok etme veya gizleme, güveni kötüye kullanma, 5607 Sayılı Kanun'a muhalefet ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçlarından arandıkları belirlendi.

Sınava 994 bin 358 aday katıldı, katılım oranı yüzde 97,23 olarak gerçekleşti.

İki oturum halinde yapılan sınav, yurt içinde 81 il ve 920 ilçedeki 4 bin 244 okulda, yurt dışında ise 8 ülke ve 11 sınav merkezinde uygulandı.

452 öğrenci tam puan aldı

Sözel alandan 50, sayısal alandan 40 olmak üzere toplam 90 sorunun yöneltildiği merkezi sınav sonuçlarına göre tüm soruları doğru yanıtlayan 452 öğrenci 500 tam puan aldı.

LGS kapsamında yapılacak ortaöğretim kurumları tercih süreci, 13 Temmuz Pazartesi günü başlayıp 27 Temmuz Pazartesi günü saat 17.00'ye kadar devam edecek.

Merkezî yerleştirme nasıl yapılacak?

Merkezî yerleştirme; merkezî sınavla öğrenci alan fen liseleri, sosyal bilimler liseleri, Anadolu liseleri, Anadolu imam hatip liseleri, proje okulları ile mesleki ve teknik Anadolu liselerinin Anadolu teknik programlarına merkezî sınav puanı üstünlüğüne göre öğrencilerin tercihleri doğrultusunda yapılacak. Öğrenciler, sınavla öğrenci alan okullar listesinden 10 okula kadar tercih yapabilecek.

Sınavla öğrenci alan okullarda merkezî sınav puanının eşitliği hâlinde sırasıyla Okul Başarı Puanı (OBP) üstünlüğü, 8, 7 ve 6’ncı sınıflardaki Yıl Sonu Başarı Puanı (YBP), 8’inci sınıfta özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı, tercih önceliği ve eşitliğin bozulmaması hâlinde öğrencilerin doğum tarihine göre yaşı küçük olana bakılarak yerleştirme yapılacak.

Yerel yerleştirme nasıl yapılacak?

Yerel yerleştirme işlemleri; okulların türü, kontenjanı ve konumuna göre il ve ilçe millî eğitim müdürlüklerince oluşturulan ortaöğretim kayıt alanlarındaki okullara, sırasıyla öğrencilerin ikamet adresleri, okul başarı puanı ve okula özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı esas alınarak yapılacak.

Değerlendirmede eşitlik olması durumunda sırasıyla 8, 7 ve 6’ncı sınıflardaki yıl sonu başarı puanı üstünlüğüne bakılarak yerleştirme yapılacak.

Tüm öğrenciler yerel yerleştirme tercihi yapacak

Merkezî sınava giren ve sınav puanına sahip olan öğrenciler dâhil tüm öğrencilerin, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okul tercihinde bulunmaları gerekiyor. Yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapılmaması durumunda öğrencilere merkezî sınavla öğrenci alan okullar ile pansiyonlu okullar tercih ekranı açılmayacak.

Özel ortaöğretim kurumlarına ve yetenek sınavı ile öğrenci alan okullara kesin kayıt işlemini tamamlamış öğrenciler tercihte bulunamayacak.

Öğrenciler; merkezî sınav puanı ile öğrenci alan okullar, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ve pansiyonlu okullar olmak üzere üç grupta tercih yapabilecek.

Merkezî sınava girmeyen öğrenciler ise yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ve pansiyonlu okullar olmak üzere iki grupta tercih yapabilecek.

İlk ekran yerel yerleştirme için açılacak

Öğrenciler, ilk olarak yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapabilecek ve yerel yerleştirme tercihlerinde ilk 3 okulu kayıt alanından seçmek suretiyle en fazla 5 okul tercihi yapabilecek.

Tercihlerde aynı okul türünden (Anadolu lisesi, mesleki ve teknik Anadolu lisesi, Anadolu imam hatip lisesi) en fazla 3 okul seçilebilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihlerini gerçekleştiren öğrenciler, istemeleri hâlinde merkezî sınavla öğrenci alan okullar ekranından en fazla 10, pansiyonlu okullar tercih ekranından da en fazla 5 okul olmak üzere toplamda 20 okul tercihi yapabilecek.

Yerel yerleştirme tercih ekranındaki;

- Yeşil renk, öğrencinin ikamet adresinin bulunduğu “Kayıt Alanında” yer alan okulları,

- Mavi renk, öğrencinin ikamet adresine göre “Komşu Kayıt Alanında” bulunan okulları,

- Kırmızı renk ise öğrencinin kayıt alanı ve komşu kayıt alanı dışında kalan il içindeki diğer kayıt alanları ile il dışındaki kayıt alanlarında olan okulları gösterecek.

Nakiller iki dönem sürecek

Yerleştirmelere esas nakiller iki dönemde yapılacak. Her iki dönemde de Merkezî Sınav puanı ile öğrenci alan okullar için en fazla 3, yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için en fazla 3, pansiyonlu okullar için en fazla 3 okul tercihi yapılabilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihte bulunan ve ilk yerleştirmede tercihine yerleşen öğrencilerin, yerleştirmeye esas nakil tercih dönemlerinde kayıt alanından okul ve farklı tür tercih etme zorunluluğu bulunmayacak. Ancak tercihlerine yerleşemeyen öğrenciler, yerleştirmeye esas nakil tercihlerinde ilk 2 okulu kayıt alanından seçmek şartıyla en fazla 3 okul tercihinde bulunabilecek. Yapılan tercihlerde aynı okul türünden en fazla 2 okul seçilebilecek.

Özel öğretim kurumları tercihleri ve yetenek sınavıyla öğrenci alan okulların işlemleri

Özel öğretim kurumlarının kayıt işlemleri ile yetenek sınavıyla öğrenci alan okulların işlem ve kayıtları Ortaöğretim Kurumlarına Tercih ve Yerleştirme Takvimi’ne göre 13-27 Temmuz 2026 tarihleri arasında gerçekleşecek.

Özel öğretim kurumlarına kayıt işlemini tamamlayan öğrencilere tercih ekranı açılmayacak olup öğrenciler, tercih süresi içinde kayıtlarını iptal ettirmeleri durumunda tercihte bulunabilecek.

Sonuçlar 5 Ağustos’ta açıklanacak

Yerleştirme sonuçları ve boş kalan kontenjanlar, 5 Ağustos 2026 tarihinde “meb.gov.tr” adresinde ilan edilecek.

Yerleştirmeye esas birinci nakil tercih başvuruları, 5-7 Ağustos 2026 tarihleri arasında alınacak olup tercih sonuçları 10 Ağustos 2026 tarihinde açıklanacak. İkinci nakil tercih başvuruları ise 10-12 Ağustos 2026 tarihleri arasında alınarak 14 Ağustos 2026 tarihinde duyurulacak.

Hiçbir yere yerleşemeyen öğrenciler için il ve ilçe öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonlarına başvurular, 17-26 Ağustos 2026 tarihleri arasında yapılacak ve komisyonlar yerleştirme işlemlerini 28 Ağustos 2026 tarihinde tamamlayacak.

Yatılılık başvuruları 31 Ağustos-3 Eylül 2026 tarihleri arasında okul ve kurumlarca alınacak. Yatılılık yerleştirme sonuçları 4 Eylül 2026 tarihinde ilan edilerek e-Pansiyon üzerinden kayıt işlemleri gerçekleştirilecek.

IEA'nın Petrol Piyasası Raporu'na göre, haziranda arzda görülen yükselişe rağmen küresel petrol üretimi, ABD/İsrail-İran Savaşı öncesindeki seviyenin günlük yaklaşık 9 milyon 400 bin varil altında kaldı.

Rapora göre, ABD ile İran arasında varılan çerçeve anlaşmasının ardından Körfez ülkelerinin üretimi kısmen yeniden devreye almasıyla Körfez'den gelen petrol arzı haziranda önceki aya göre günlük yaklaşık 3 milyon 500 bin varil arttı. Ancak güvenlik endişeleri ve ABD donanmasının refakatine duyulan ihtiyaç nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki petrol akışı zaman zaman kesintiye uğrarken, bölgesel petrol arzı savaş öncesi seviyenin günlük yaklaşık 11 milyon 400 bin varil altında kaldı.

Bu dönemde Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+ grubunun üretimi günlük yaklaşık 2 milyon 450 bin varil artarak 38 milyon 390 bin varile yükseldi. Söz konusu artışın büyük bölümünü, günlük yaklaşık 900 bin varille Suudi Arabistan, günlük yaklaşık 630 bin varille Kuveyt sağladı.

OPEC+ grubu dışındaki ülkelerin arzı ise günlük yaklaşık 1 milyon 630 bin varil artışla 60 milyon 370 bin varile yükselirken, bu artışın günlük yaklaşık 940 bin varille yarısından fazlası Birleşik Arap Emirlikleri'nden kaynaklandı.

Böylece, küresel petrol arzı haziranda önceki aya göre günlük yaklaşık 4 milyon 100 bin varil artarak 98 milyon 760 bin varile yükseldi.

- Bu yıl için arz tahmini yükseldi ancak risk devam ediyor

Rapora göre, Hürmüz Boğazı'ndan petrol geçiş hacimlerinin iyileşmeye devam etmesi halinde küresel petrol arzının bu yıl günlük ortalama 102 milyon 600 bin varil seviyesinde olması bekleniyor.

Bu seviye, geçen yıla göre günlük yaklaşık 3 milyon 700 bin varillik düşüşe işaret ederken, geçen ay yayımlanan rapordaki tahmine kıyasla günlük 210 bin varil yukarı yönlü revize edildi. Ancak raporda Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin müzakerelerin sürmesi ve saldırıların devam etmesi nedeniyle bu öngörüye yönelik risklerin devam ettiği belirtildi.

Küresel petrol üretiminin 2027'de ise günlük yaklaşık 7 milyon 500 bin varil artarak 110 milyon 100 bin varile yükseleceği tahmin edildi.

Bu yıl için talep tahmini yukarı yönlü revize edildi

IEA, küresel petrol talebi öngörüsünü ikinci çeyrekte beklenenden daha güçlü gerçekleşen teslimatlar nedeniyle önceki tahminine göre günlük 70 bin varil yukarı yönlü revize etti.

Buna göre, küresel petrol talebinin bu yıl geçen yıla kıyasla günlük yaklaşık 1 milyon varil azalarak 103 milyon 460 bin varile gerilemesi bekleniyor. Bunun Kovid-19 salgınının etkilerinin en yoğun hissedildiği 2020'den bu yana ilk yıllık talep düşüşü olacağı öngörülüyor.

Rapora göre, küresel petrol talebi mayısta yıllık bazda günlük 5 milyon 300 bin varil azalarak 2026'nın en düşük seviyesi olan günlük 97 milyon 900 bin varile geriledi. Ancak ABD ile İran arasında haziran ortasında varılan anlaşmanın ardından Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ihracatının artması ve Asya'da ertelenmiş talebin devreye girmesiyle talepte toparlanma başladı. Düşük petrol fiyatları ve ekonomik görünümdeki iyileşme de petrol tüketimini destekleyen unsurlar arasında yer aldı.

IEA, 2027 yılına ilişkin günlük yaklaşık 2 milyon varillik talep artışı tahminini korurken, küresel petrol talebinin 105 milyon 470 bin varile ulaşacağını öngördü.

Ayrıca, 2025-2027 döneminde ise yıllık ortalama talep artışının günlük 480 bin varille tarihsel eğilimlerin altında kalacağı tahmin edildi.

Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), yürüttüğü finansman programları kapsamında yılın ilk yarısında Türkiye'deki projelere toplam 1,2 milyar euroluk kredi sağladı. Aktarılan bu borç finansmanı, bankanın Türkiye genelindeki sürdürülebilir kalkınma, altyapı modernizasyonu ve deprem bölgesinin yeniden imarına yönelik finanse ettiği projelerin tahsisatları kapsamında gerçekleştirildi.

Banka, geçmiş dönemlerde de Türkiye portföyündeki yüksek kredi ve fonlama hacmini sürdürmüştü. Geçtiğimiz yılların verilerine bakıldığında EBRD, Türkiye'ye 2024 yılında 2,6 milyar euro, 2025 yılında ise 2,7 milyar euro düzeyinde toplam yıllık kredi desteği sağlamıştı.

Japon Yeni, Japonya hükümetinin emeklilik fonlarını yurt içi finansal varlıklardaki paylarını artırmaya teşvik etmeyi planladığına dair haberlerin ardından cuma günü değer kazandı. Analistler, bu adımın zayıflayan para birimi üzerinde, herhangi bir piyasa müdahalesinden daha etkili ve kalıcı bir destek oluşturabileceğini belirtiyor.

Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama, hükümetin dünyanın en büyük emeklilik fonlarından biri olan Government Pension Investment Fund (GPIF) dahil olmak üzere fonların, Japon finansal varlıklarına önemli ölçüde daha fazla yatırım yapmalarını sağlayacak önlemler üzerinde çalıştığını açıkladı. Bu açıklamanın ardından dolar karşısında 0,6% değer kazanan Japon Yeni, 161,44 seviyesinden işlem gördü.

IG piyasa analisti Fabien Yip, emeklilik fonlarının ölçeğinin oldukça büyük olduğunu belirterek, stratejik varlık dağılımında şu anda %50 seviyesinde olan yurt dışı yatırım payının yurt içi varlıklara kaydırılmasının, yen cinsi varlıklara ciddi bir nakit girişi yaratacağını ifade etti. Yip, yenin dolar karşısında son 40 yılın en düşük seviyelerine yakın seyrettiği mevcut ortamda, temel bir yapısal değişim yaratma çabasının para birimini uzun vadede destekleyeceğini vurguladı.

Goldman stratejisti Stuart Jenkins bir raporda, 'carry' işlemlerine yönelmenin, G-10 döviz piyasasında 2000 yılından bu yana neredeyse hiç olmadığı kadar ilgi gördüğünü belirtti. Jenkins; nispeten düşük getirili bir para biriminden borçlanıp daha yüksek getirili bir para birimine yatırım yapma tekniğine atıfta bulunarak, Goldman'ın önümüzdeki aylarda bu işlemleri finanse etmek için yen, İsviçre frangı veya euro kullanılmasını tercih ettiğini ifade etti.

Bir dizi faktör, bu işlemin cazibesini önemli ölçüde artırdı. Goldman; dünyanın en büyük gelişmiş ekonomilerinde faiz oranlarının yüksek ve değişken seviyelerde seyrederek yatırımcılar için alışılmadık derecede geniş getiri farkları yarattığını, buna karşılık döviz kuru oynaklığının tarihsel olarak düşük seviyelere gerilediğini belirtti. JPMorgan Chase & Co. tarafından hazırlanan bir endeks, döviz kuru oynaklığının 2020'den bu yana görülen en düşük seviyeler civarında seyrettiğini gösteriyor.

Bloomberg tarafından derlenen verilere göre, bu kombinasyon G10 para birimlerindeki carry trade işlemlerinin bu yıl yaklaşık yüzde 8 getiri sağlamasına yardımcı oldu; bu oran küresel tahviller, altın ve Bitcoin'in performansını geride bıraksa da hisse senetlerinin hala gerisinde kaldı.

Jenkins, Perşembe günü yayınladığı notta, 'Faiz farklarından kaynaklanan gerçekleşen oynaklığın azalması ve önümüzdeki dönemde nispeten sınırlı politika adımı beklenmesiyle birlikte G10 faiz oranlarının bu aralıkta istikrar kazanması, daha yüksek G10 carry getirisinin daha düşük oynaklık seviyeleriyle bir arada gerçekleşmesine olanak tanıdı' ifadelerini kullandı.

MKK, 2026 yılı 2. çeyrek dönemine ilişkin gelişmeleri sosyal medya hesapları üzerinden yayınladığı '2. Çeyrek Sonu İtibarıyla Sermaye Piyasaları 2026 Panoraması' adlı videoyla duyurdu.

Buna göre, 31 Mart'ta 31,67 trilyon lira olan toplam menkul kıymet değeri, 30 Haziran'da 36,04 trilyon liraya yükseldi. Aynı dönemde, toplam kayıtlı yatırımcı sayısı 38,36 milyondan 38,71 milyona çıktı. Toplam yatırımcı sayısı içerisindeki bakiyeli yatırımcı sayısı ise 10,91 milyon oldu.

Yılın ikinci çeyreği itibarıyla MKK sicil numarası alan yeni yatırımcı sayısı 768 bin 430 olurken, en çok yeni yatırımcı 218 bin 326 ile 21-40 yaş grubu bireysel erkeklerden oluştu. Aynı yaş grubunda yeni kadın yatırımcı sayısı da 163 bin 706 olarak gerçekleşti.

İkinci çeyrekte toplam hesap sayısı 91,64 milyondan 93,03 milyona çıkarken, bakiyeli hesap sayısı 15,33 milyondan 15,84 milyona yükseldi. Bu dönemde, 16 şirket halka arz edilirken, bu arzlardan 26,11 milyar lira toplandı. Halka arzlara toplam katılım sayısı ise 13 milyon 278 bin 453 oldu.

Yatırım fonlarının portföy değeri 9,97 trilyon liraya yükseldi

İkinci çeyrek sonunda pay senetlerindeki portföy değeri 22,51 trilyon liraya yükselirken, yatırımcı sayısı 6,76 milyon olarak kaydedildi.

Bu dönemde, yatırım fonlarının portföy değeri 9,97 trilyon liraya, buradaki yatırımcı sayısı da 5,89 milyona yükseldi.

Bireysel ve kurumsal toplam 27 bin 609 yatırımcının Devlet İç Borçlanma Araçları portföy değeri 2,53 trilyon lira olarak gerçekleşti.

Kitle fonlaması sistemindeki yatırımcı sayısı 46 bin 703'e çıkarken, aynı dönemde toplam 181 şirketin ihraç ettiği borçlanma araçlarının nominal değeri 878 milyar 100 milyon 180 bin 143 lirayı buldu.

İTO'dan yapılan açıklamaya göre, Avdagiç, İTO'nun temmuz ayı meclis toplantısında iş dünyasının gündemine ilişkin görüşlerini paylaştı.

Avdagiç, 15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü'nün 10. yıl dönümüne ilişkin, halkın 15 Temmuz gecesi işgalci küresel güçlere karşı asırlık Milli Mücadele ruhunun yeni bir destanını yazdığını belirterek, FETÖ'nün darbe girişiminin üzerinden tam 10 yıl geçtiğini, her yıl bu olayı aynı öfke, aynı bilinç ve aynı karşı koyuş ruhuyla andıklarını kaydetti.

Avrupa Birliği (AB) ile ilişkilere dikkati çeken Avdagiç, Türkiye ile AB arasında atılması gereken adımlara ilişkin başlangıç olarak Gümrük Birliği'nin güncellenmesinde, ekonomik ve ticari entegrasyonun derinleştirilmesinde ve vize serbestliği sürecinde kalan kriterlerin tamamlanmasında ivedi adımlar atılmasını, mevcut adımların da hızlandırılmasını beklediklerini ifade etti.

Türkiye'nin AB'ye katılım sürecine yeni bir perspektif kazandırılması gerektiğini belirten Avdagiç, 'Türkiye'nin AB'ye tam üye olarak katılım müzakerelerinin 'uzatım' müzakerelerine dönüşmemesi gerekiyor. Üyelik müzakereleri yeniden canlandırılmalı ve Türkiye'nin katılım sürecine somut ve yeni bir perspektif kazandırılmalı. Bu perspektif AB yapısında öğütülen ülke anlayışından, AB kimliğine kendi varlığıyla değer katan ülke anlayışına geçilmesi olmalıdır.' değerlendirmesinde bulundu.

'3 temel dönüşüm alanı öne çıkıyor'

Türkiye'nin önündeki stratejik vizyonun inşasında 3 temel dönüşüm alanının öne çıktığını belirten Avdagiç, bunları jeostratejik konumun jeoekonomik güce dönüşmesi, üretim ekonomisinin teknoloji ekonomisine evirilmesi ve transit ülke kimliğinin karar verici merkez ülke konumuna taşınması olarak sıraladı.

Avdagiç, sanayi politikasının bu dönüşümün en kritik ayağını oluşturduğunu vurgulayarak, 'AB ile daha güçlü ekonomik entegrasyon için Türkiye'nin orta-yüksek ve yüksek teknoloji üretimine odaklanan daha seçici ve stratejik bir sanayi yapısına evirilmesi gerekiyor. Bunu başarmamız halinde sanayi yalnızca büyümenin motoru değil, aynı zamanda jeopolitik etkinliğin üretildiği bir alan haline gelecektir.' ifadelerini kullandı.

Küresel ekonomide değer oluşturmanın giderek teknoloji, veri ve kritik üretim kabiliyetleri etrafında şekillendiğine dikkati çeken Avdagiç, Türkiye'nin de bu alanlarda yukarı yönlü bir sıçrama gerçekleştirmesinin yapısal bir zorunluluk olduğunu kaydetti.

'Küresel ekonomi kalıcı bir belirsizlik rejimine yerleşti'

Avdagiç, dünya ve Türkiye ekonomisindeki gelişmeleri de değerlendirerek, 'Küresel ekonomi yılın ikinci yarısına girerken artık tekil krizlerin açıklayamadığı, daha kalıcı ve katmanlı bir belirsizlik rejiminin içine yerleşmiş görünüm sergiliyor. Artık mesele krizlerin olup olmaması değil, krizlerin ekonomik sistemin doğal bir bileşeni haline gelmiş olmasıdır.' açıklamasında bulundu.

Enerji piyasalarının bu dönüşümün merkezinde yer aldığını belirten Avdagiç, Hürmüz Boğazı çevresindeki jeopolitik risklerin petrol ve doğal gaz fiyatlarını arz-talep dengesinin ötesinde doğrudan risk primi üzerinden belirlenen bir yapıya taşıdığını, bunun enerji fiyatlarında yeni bir taban oluşmasına yol açtığını kaydetti.

Son 3 yıldır uygulanan enflasyonla mücadele programının önemli kırılganlıkları ortadan kaldırırken anlamlı bir dengeleme etkisi de ürettiğini vurgulayan Avdagiç, para politikasındaki sıkı duruşun iç talep kaynaklı enflasyonist baskıların hızını yavaşlattığını, fiyatlama davranışlarında kademeli bir normalleşme eğilimi oluşturduğunu belirtti.

'Küresel finansal koşullar para politikasında erken gevşeme alanını sınırlıyor'

Avdagiç, finansal istikrar tarafında risk primindeki gerileme ve portföy akımlarındaki dengelenmenin programın dış kırılganlıkları azaltıcı etkisini güçlendirdiğini belirterek, bu kazanımların kalıcı hale gelmesinin para politikasının yanı sıra mali disiplin ve yapısal reformlarla desteklenmesine bağlı olduğunu ifade etti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) sıkı duruşunu korumaya devam ettiğini belirten Avdagiç, şunları kaydetti:

'Dünyada enflasyon risklerinin yeniden yukarı yönlü hareket etmesi, küresel finansal koşulların uzun süre sıkı kalma ihtimali ve kur üzerindeki baskı, para politikasında erken gevşeme alanını sınırlıyor. Enflasyondaki düşüş seyri ise TCMB'ye faiz indirimi konusunda alan açıyor. Türkiye artık yalnızca Doğu ile Batı arasında bir geçiş hattı değil. Türkiye aynı zamanda bu akışların hızını, maliyetini ve yönünü etkileyen bir ekonomik merkezdir. Bu vizyon, coğrafyayı pasif bir avantaj olmaktan çıkarıp ekonomik ve siyasi kararları şekillendiren aktif bir güce dönüştürecektir.'

TÜİK'in konuya ilişkin haber bülteni aşağıda bulunuyor:

İhracat birim değer endeksi %14,2 arttı

İhracat birim değer endeksi Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %14,2 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre gıda, içecek ve tütünde %8,8 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) %11,3 arttı, yakıtlarda %52,5 arttı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) %12,0 arttı.

İhracat miktar endeksi %20,8 azaldı

İhracat miktar endeksi Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %20,8 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre gıda, içecek ve tütünde %16,0 azaldı, ham maddelerde (yakıt hariç) %19,9 azaldı, yakıtlarda %20,6 azaldı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) %21,4 azaldı.

İthalat birim değer endeksi %14,2 arttı

İthalat birim değer endeksi Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %14,2 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, gıda, içecek ve tütünde %2,4 azaldı, yakıtlarda %49,0 arttı, ham maddelerde (yakıt hariç) %4,3 arttı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) %6,4 arttı.

İthalat miktar endeksi %21,8 azaldı

İthalat miktar endeksi Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %21,8 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, gıda, içecek ve tütünde %6,2 azaldı, ham maddelerde (yakıt hariç) %6,9 azaldı, yakıtlarda %3,8 azaldı, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) %23,1 azaldı.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ihracat miktar endeksi %1,2 arttı

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ihracat miktar endeksi; 2026 Nisan ayında 146,0 iken 2026 Mayıs ayında %1,2 oranında artarak 147,7 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise ihracat miktar endeksi; 2025 yılı Mayıs ayında 163,2 iken 2026 yılı Mayıs ayında %5,5 oranında azalarak 154,1 oldu.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ithalat miktar endeksi %6,0 azaldı

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ithalat miktar endeksi; 2026 Nisan ayında 123,4 iken 2026 Mayıs ayında %6,0 oranında azalarak 116,0 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise ithalat miktar endeksi; 2025 yılı Mayıs ayında 133,8 iken 2026 yılı Mayıs ayında %10,0 oranında azalarak 120,3 oldu.

Dış ticaret haddi 2026 yılı Mayıs ayında 89,6 olarak gerçekleşti

İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve 2025 yılı Mayıs ayında 89,5 olarak elde edilmiş olan dış ticaret haddi, 0,1 puan artarak, 2026 yılı Mayıs ayında 89,6 oldu.

TÜİK'in konuya ilişkin haber bülteni aşağıda bulunuyor:

Sanayi üretimi yıllık aynı kaldı

Sanayinin alt sektörleri (2021=100 referans yıllı) incelendiğinde, 2026 yılı Mayıs ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %5,0 azaldı, imalat sanayi sektörü endeksi %0,3 arttı ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi %1,0 arttı.

Sanayi üretimi aylık %2,9 azaldı

Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, 2026 yılı Mayıs ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi bir önceki aya göre %1,5 arttı, imalat sanayi sektörü endeksi %3,3 azaldı ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi %0,9 azaldı.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, güne yatay seyirle 14.109,21 puandan başladı.

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,60 değer kaybıyla 14.105,44 puandan tamamladı.

Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 3,77 puan ve yüzde 0,03 artışla 14.109,21 puana çıktı. Bankacılık endeksi yatay seyrederken, holding endeksi yüzde 0,09 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasında en fazla kazandıran yüzde 1,53 ile turizm, en çok gerileyen yüzde 0,63 ile bilişim oldu.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik endişelerin kısmen hafiflemesi ve yarı iletken sektörüne ilişkin olumlu beklentilerin güçlenmesiyle yatırımcıların risk iştahı teknoloji hisseleri öncülüğünde arttı.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi verisinin takip edileceğini, yurt dışında ise veri gündeminin sakin olduğunu belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.200 ve 14.300 puanın direnç, 14.000 ve 13.900 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Dolar/TL 46,99 seviyesinden işlem görüyor

Dolar/TL, güne yükselişle başlamasının ardından 46,9860 seviyesinde bulunuyor.

Dün artış eğiliminde hareket eden dolar/TL, günü önceki kapanışın yüzde 0,2 üstünde 46,9220'den tamamladı.

Dolar/TL, saat 09.25 itibarıyla yüzde 0,1 artışla 46,9860 seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalarda avro/TL önceki kapanışının yüzde 0,3 üzerinde 53,8010'den, sterlin/TL ise yüzde 0,3 primle 63,1610'dan işlem görüyor.

Orta Doğu'daki gelişmeler kaynaklı artan enerji maliyetlerinin etkileri, ekonomik öngörülerde etkili olmayı sürdürüyor. Küresel ölçekte enflasyonist baskıların yeniden güç kazanabileceği endişelerini merkez bankalarının daha 'şahin' bir tutum sergilemesine neden oluyor.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda ABD Merkez Bankasının (Fed) bu yıl içinde 25 baz puan faiz artırımına gitmesi beklenirken, söz konusu öngörüler doların gelişmiş para birimleri karşısında değerli kalmasını sağlıyor.

Öte yandan Fed, para politikasının yürütülmesini geliştirmek amacıyla oluşturulan 5 çalışma grubunun liderini ve hedeflerini duyurdu.

Fed'den yapılan açıklamaya göre, çalışma grupları, para politikasının genel işleyişi açısından merkezi öneme sahip alanları inceleyecek. Fed Başkanı Kevin Warsh, konuya ilişkin açıklamasında, bankanın fiyat istikrarı ve maksimum istihdamı sağlama kararlılığının sarsılmaz olduğunu vurguladı.

ABD ekonomisinin son nesil boyunca önemli ölçüde değiştiğini ve bu değişimin hiçbir zaman şu anda olduğu kadar belirgin olmadığını belirten Warsh, her çalışma grubunun, politika yapıcıların kullandığı araç ve yöntemlerin, analitik araçların ve politika yaklaşımlarının iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini titizlikle değerlendireceğini kaydetti.

Warsh, 'Hedef çok net, Fed'in bu kritik dönemde hedeflerimize ulaşmak için en iyi konumda olmasını sağlamak.' dedi.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretiminin takip edileceğini, yurt dışında ise makroekonomik veri gündeminin sakin olduğunu belirtti.

Brent petrolün varili, uluslararası vadeli piyasalarda 76,68 dolardan işlem görüyor.

Dün 79,25 dolara kadar yükselen Brent petrolün vadeli varil fiyatı, günü 76,30 dolardan tamamladı.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.00 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 0,5 artarak 76,68 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 72,28 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatlarındaki yükselişte, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'la müzakere sürecinin sona erdiğini açıklamasının ardından Washington ile Tahran arasında karşılıklı saldırıların sürmesi etkili oluyor.

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO), ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına misilleme olarak Batı Asya'daki ABD komuta ve kontrol merkezi ile Ürdün'deki bir hava üssünü 10 balistik füzeyle hedef aldığını açıkladı.

Açıklamada, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarını sürdürmesi halinde bölgedeki diğer ABD üslerinin de hedef alınacağı belirtildi.

Bunun yanı sıra, İran'ın yarı resmi Mehr Haber Ajansına göre, Sistan ve Beluçistan, Buşehr ve Hürmüzgan eyaletlerinde patlama sesleri duyuldu.

Buşehr Valiliğinden yapılan açıklamada, söz konusu patlama seslerinin hava savunma sistemlerinden mi yoksa 'düşman' füzelerinden mi kaynaklandığının araştırıldığı bildirildi.

ABD ordusu, 8 Temmuz'da İran'ın güneyindeki çeşitli kentlere yoğun saldırılar düzenlemişti.

DMO Deniz Kuvvetleri de ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına ilişkin yayımladığı bildiride, Washington yönetiminin Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş güzergahlarına müdahale girişimlerinin boğazın kademeli olarak yeniden açılması sürecini ciddi şekilde riske atacağını belirtti.

Bildiride, 'yabancı unsurların' bölgede ve Hürmüz Boğazı'nda herhangi bir hakka sahip olmadığı vurgulanarak, 'ABD'nin terörist ordusunun maceracılıkları ve geçiş güzergahı belirlemeye yönelik müdahalesi Hürmüz Boğazı'nın kademeli olarak yeniden açılma sürecini ciddi sorunlarla karşı karşıya bırakacaktır. Ayrıca boğazdan yararlanan ülkelerin çıkarlarını ciddi biçimde tehlikeye atacaktır.' ifadelerine yer verildi.

Küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılma sürecine ilişkin belirsizliklerin artması, piyasa oyuncularının arz endişelerini artırarak fiyatları destekliyor.

- Rus rafineri faaliyetleri son 21 yılın en düşük seviyesinde

Bununla birlikte, Rus enerji altyapısına yönelik Ukrayna saldırılarının sürmesi de arz endişelerini artırarak petrol fiyatlarını destekliyor.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Rusya'nın Stavropol ve Tver bölgelerinde bulunan iki petrol deposunun çarşamba günü hedef alındığını belirterek, 'Her ikisi de cephe hattından yaklaşık 500 kilometre uzaklıkta bulunuyor.' ifadelerini kullandı.

Zelenskiy, Rusya Federasyonu'na bağlı Başkurdistan Cumhuriyeti'nin başkenti Ufa'da, Ukrayna'dan yaklaşık 1500 kilometre uzaklıktaki bir petrol pompalama istasyonuna da saldırı düzenlediklerini kaydetti.

Oxford Enerji Araştırmaları Enstitüsünün raporuna göre, Ukrayna'nın Rus enerji altyapısına yönelik insansız hava aracı (İHA) saldırıları, ülkenin petrol işleme kapasitesinin yüzde 81'ini etkileyerek rafineri faaliyetlerinin son 21 yılın en düşük seviyesine gerilemesine yol açtı.

Raporda, Ukrayna'nın bu yıl Rusya'daki 34 rafineriden 24'ünü hedef aldığı ve söz konusu tesislerin ülkenin toplam petrol işleme kapasitesinin yüzde 81'ini oluşturduğu belirtildi. Haziran ortası itibarıyla ise Rusya'nın petrol işleme kapasitesinin yaklaşık üçte birinin devre dışı olduğu tahmin edildi.

Saldırıların daha sık, daha uzun menzilli ve benzin, dizel ile jet yakıtı üreten karmaşık rafineri ünitelerine odaklanmasıyla Rusya'nın rafineri işleme hacmi martta günlük 4,6 milyon varilden haziranda 3,7 milyon varile gerileyerek son 21 yılın en düşük seviyesine indi.

- Enflasyon endişeleri petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırlıyor

Öte yandan, Orta Doğu'da yeniden tırmanan gerilimin enflasyon endişelerini artırması, fiyatların yükselişini sınırlıyor.

ABD Merkez Bankasının (Fed) enflasyonla mücadelede daha sıkı para politikası adımlarına ihtiyaç duyulabileceğine işaret etmesi, ekonomik büyüme ve petrol talebinin zayıflayabileceği endişelerini artırarak fiyatları baskılıyor.

Brent petrolde teknik olarak 75,78 doların destek, 77,07 doların ise direnç bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat güne yüzde 0,19 yükselişle 17.042,00 puandan başladı.

Dün satış ağırlıklı seyreden ağustos vadeli endeks kontratı, normal seansı yüzde 0,86 azalışla 17.009,00 puandan tamamlamıştı. Endeks kontratı akşam seansında ise kayıplarının bir kısmını telafi ederek 17.030,00 puandan işlem gördü.

Ağustos vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışına göre yüzde 0,19 artışla 17.042,00 puandan işlem görüyor.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik endişelerin kısmen hafiflemesi ve yarı iletken sektörüne ilişkin olumlu beklentilerin güçlenmesiyle yatırımcıların risk iştahı teknoloji hisseleri öncülüğünde arttı.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında veri gündeminin sakin olduğunu belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 17.200 ve 17.300 puanın direnç, 17.000 ve 16.900 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Küresel piyasalarda, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik endişelerin kısmen hafiflemesi ve yarı iletken sektörüne ilişkin olumlu beklentilerin güçlenmesiyle yatırımcıların risk iştahı teknoloji hisseleri öncülüğünde arttı.

Orta Doğu'daki jeopolitik riskler devam ederken teknoloji ve yapay zeka alanındaki olumlu gelişmeler risk iştahını destekliyor. ABD'li çip üreticisi Micron Technology'nin 2035 yılına kadar ülkede 250 milyar doların üzerindeki yatırım planı ve Güney Koreli yarı iletken üreticisi SK Hynix'in ABD piyasalarında işleme başlayacak olması, yatırımcıların teknoloji sektörüne yönelik iyimserliklerini tazeledi.

Analistler, çip şirketlerine ilişkin büyüme beklentilerinin canlılığını koruduğunu belirterek, yatırımcıların Orta Doğu'daki jeopolitik risklerden çok teknoloji sektöründeki olumlu gelişmelere odaklandığını kaydetti.

Yatırımcıların odağı gelecek hafta hızlanacak bilanço sezonunda önemli şirket ve bankaların finansal sonuçlarına kayıyor. Jeopolitik tarafta ABD ile İran arasındaki ateşkes süreci hassas dengede sürerken petrol fiyatları dün bölgedeki gerginliklerin yatışmasıyla geriledi. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 3,8 düşüşle 75,9 dolara çekildi. Hürmüz Boğazı'ndan geçen tanker sayısındaki sınırlı yükseliş petrol tedarikine ilişkin endişelerin bir miktar azalmasına katkı sağladı.

Analistler, küresel ölçekte enflasyonist baskıların yeniden güç kazanmasının talep görünümünü zayıflatabileceği beklentisi ve bazı petrol üreticilerinin resmi satış fiyatlarının altında satış gerçekleştirdiğine yönelik işaretlerin de arz kaynaklı fiyat artışı risklerini sınırladığını ifade etti.

Makroekonomik tarafta ABD'de iş gücü piyasasına ilişkin veriler ülkede ekonomik aktivitenin gidişatına yönelik bilgi sağlarken, ABD'de ilk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı 4 Temmuz ile biten haftada 215 bine gerileyerek, piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti.

Öte yandan ABD Merkez Bankası (Fed), para politikasının yürütülmesini geliştirmek amacıyla oluşturulan 5 çalışma grubunun liderini ve hedeflerini duyurdu.

Fed'den yapılan açıklamaya göre, çalışma grupları, para politikasının genel işleyişi açısından merkezi öneme sahip alanları inceleyecek. Fed Başkanı Kevin Warsh, konuya ilişkin açıklamasında, bankanın fiyat istikrarı ve maksimum istihdamı sağlama kararlılığının sarsılmaz olduğunu vurguladı.

ABD ekonomisinin son nesil boyunca önemli ölçüde değiştiğini ve bu değişimin hiçbir zaman şu anda olduğu kadar belirgin olmadığını belirten Warsh, her çalışma grubunun, politika yapıcıların kullandığı araç ve yöntemlerin, analitik araçların ve politika yaklaşımlarının iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini titizlikle değerlendireceğini kaydetti.

Warsh, 'Hedef çok net; Fed'in bu kritik dönemde hedeflerimize ulaşmak için en iyi konumda olmasını sağlamak.' dedi.

- Altın 3 günlük düşüş serisini sonlandırdı

Bu gelişmelerle temel göstergelerde dengelenme eğilimi izleniyor. ABD'nin 10 yıllık tahvil 2 baz puan düşüşle yüzde 4,54'e inerken dolar endeksi yüzde 0,2 azalışla 100,7 seviyesinde bulunuyor.

Orta Doğu gerilimlerinin görece azalmasının enflasyon ve para politikalarına yönelik etkileriyle altının ons fiyatı dün yüzde 1,1 yükselişle 4 bin 123 dolardan günü tamamlarken yeni işlem gününde yüzde 0,1 düşüşle 4 bin 118 dolardan alıcı buluyor. Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,7 artışla 76,5 dolarda işlem görüyor.

Kurumsal tarafta, yatırım planlarını açıklayan Micron Technology'nin hisseleri, yüzde 4,5 değer kazandı. Şirketin hisselerindeki artış, bazı diğer çip şirketlerinin hisselerini de yukarı taşıdı.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,81, Nasdaq endeksi yüzde 1,3 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,27 yükseldi. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

- Avrupa borsaları İngiltere hariç yükseldi

Avrupa borsaları önceki günkü sert satışların ardından toparlanma çabası görüldü. Orta Doğu'daki gelişmeler bölgede yakından takip edilirken teknoloji tarafındaki yatırımlarla özellikle çip hisseleri yükseldi.

Yapay zeka ve ileri teknoloji çip yatırımları için öncü gösterge niteliğindeki Hollanda merkezli yarı iletken üretim ekipmanları tedarikçisi ASML'nin hisseleri yüzde 4,8, Avrupa'nın en büyük çip üreticilerinden Almanya merkezli Infineon Technologies'in hisseleri yüzde 4,3 arttı.

Makroekonomik veri tarafında Almanya'nın ihracatı mayısta bir önceki aya kıyasla yüzde 0,9, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 6,1 arttı. Almanya mayıs ayında 19,1 milyar avro dış ticaret fazlası verdi.

Avrupa Birliği (AB), Çin'den ithal edilen otomobil, kamyonet ve otobüs lastiklerine yüzde 45,3'e varan oranda anti-damping vergisi uygulamaya başladı.

AB Komisyonu, ABD ile İran arasında yaşanan askeri gerilimin enerji piyasalarında belirsizliği artırdığını ancak şu aşamada enerji arz güvenliği açısından bir sorun bulunmadığını bildirdi.

Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,16 düşerken Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,9, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,89 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,09 yükseldi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Asya borsaları pozitif seyrediyor

ABD ve Avrupa'da yarı iletken öncülüğünde artan risk iştahı yeni işlem gününde Asya tarafına da taşındı.

Bölgede yarı iletken sektöründeki yükselişler dikkati çekerken, bugün ABD piyasalarında işlem görmeye hazırlanan SK Hynix'in hisseleri yüzde 3,7 arttı.

Öte yandan Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama dün yaptığı açıklamada, hükümetin Devlet Emeklilik Yatırım Fonu (GPIF) dahil olmak üzere emeklilik fonlarını yerli finansal varlıklardaki paylarını artırmaya teşvik etmenin yollarını araştırmak istediğini belirtti.

Bu gelişmenin ardından Japon yeni, dolar karşısında güçlendi. Dolar/yen paritesi yüzde 0,6 düşüşle 161,5 seviyesine inse de parite 40 yılın en yüksek seviyelerine yakın seyretmeye devam ediyor.

Japonya'da bugün açıklanan verilere göre ülkede Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) haziranda aylık bazda yüzde 0,4 ile beklentilere paralel artarken endeksteki artış yıllık bazda yüzde 7,1 ile öngörüleri aştı. Veriler, ülkede maliyet kaynaklı enflasyon baskılarının sürdüğüne işaret etti.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,5, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 4,4, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,6 ve Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,4 yükseldi.

- Yurt içinde gözler sanayi üretimi verilerinde

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,60 değer kaybıyla 14.105,44 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,3 yükseldi.

Dolar/TL dünü 46,9220'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 46,9750'den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında ise Almanya'da enflasyon verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.100 ve 14.000 puanın destek, 14.200 ve 14.300 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Almanya, haziran ayı Tüketici Fiyat Endeksi

10.00 Türkiye, mayıs ayı Sanayi Üretimi

ABD Merkez Bankası (Fed), para politikasının yürütülmesini geliştirmek amacıyla oluşturulan 5 çalışma grubunun liderini ve hedeflerini duyurdu.

Fed'den yapılan açıklamaya göre, çalışma grupları, para politikasının genel işleyişi açısından merkezi öneme sahip alanları inceleyecek.

İletişim, bilanço politikası, veri, verimlilik ve istihdam ile enflasyon çerçeveleri alanlarında oluşturulan bu gruplar, ekonomistler, iş dünyası liderleri ve eski merkez bankası yetkilileri gibi alanlarında uzman kurum dışı danışmanlarca ortaklaşa yönetilecek.

Fed çalışanlarının desteğiyle bağımsız şekilde faaliyet gösterecek gruplar, kanıtları izleme, açık geri bildirimde bulunma ve Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) için titizlikle hazırlanmış bulgular ortaya koyma görevini üstlenecek.

Fed'in politika değerlendirmelerini ve kararlarını belirsizlik ortamında nasıl ilettiğini inceleyecek İletişim Çalışma Grubu'nda, Washington Üniversitesi Foster İşletme Okulu Öğretim Görevlisi Peter Fisher, Brezilya Merkez Bankasının eski Başkanı Arminio Fraga ile İngiltere Merkez Bankasının eski Başkanı Mervyn King yer alacak.

Bankanın mevcut bilanço politikasının maliyetlerini, faydalarını ve kurumsal etkilerini değerlendirecek Bilanço Politikası Çalışma Grubu'nda, Harvard Üniversitesi Ekonomi Profesörü Karen Dynan, Hindistan Merkez Bankasının Eski Başkanı Raghuram Rajan ile eski Fed Yönetim Kurulu Üyesi Jeremy Stein bulunacak.

Fed'in politika kararlarında kullandığı reel ekonomik göstergelerin kalitesini ve güncelliğini artırmaya odaklanacak Veri Çalışma Grubu'nda, Harvard Üniversitesi Ekonomi Profesörü Raj Chetty, Walmart'ın eski Üst Yöneticisi Doug McMillon ile Chicago Üniversitesi Ekonomi Profesörü Kevin Murphy görev yapacak.

Yapay zeka dahil yeni genel amaçlı teknolojilerin ekonomik etkilerini değerlendirecek Verimlilik ve İstihdam Çalışma Grubu'nda, Andreessen Horowitz'in Kurucu Ortağı Marc Andreessen, Stanford Üniversitesi Ekonomi Profesörü Charles Jones ve Microsoft bünyesindeki Xbox Üst Yöneticisi Asha Sharma yer alacak.

Fed'in enflasyonun itici güçlerini nasıl ele aldığını ve bunlara nasıl yanıt verdiğini yeniden ele alacak Enflasyon Çerçeveleri Çalışma Grubu'nda, Harvard Üniversitesi Ekonomi Profesörü ve Ekonomik Danışmanlar Konseyi'nin eski Başkanı Greg Mankiw, Nobel ödüllü New York Üniversitesi Ekonomi Profesörü Thomas Sargent ve Uluslararası Ödemeler Bankasının (BIS) eski Ekonomik Danışmanı William White görev alacak.

Fed Başkanı Kevin Warsh, konuya ilişkin açıklamasında, bankanın fiyat istikrarı ve maksimum istihdamı sağlama kararlılığının sarsılmaz olduğunu vurguladı.

ABD ekonomisinin son nesil boyunca önemli ölçüde değiştiğini ve bu değişimin hiçbir zaman şu anda olduğu kadar belirgin olmadığını belirten Warsh, şunları kaydetti:

'Her çalışma grubu, politika yapıcıların kullandığı araç ve yöntemlerin, analitik araçların ve politika yaklaşımlarının iyileştirilip iyileştirilemeyeceğini titizlikle değerlendirecek. Hedef çok net; Fed'in bu kritik dönemde hedeflerimize ulaşmak için en iyi konumda olmasını sağlamak.'

Buna göre bankalar haziran sonu itibarıyla bir aya kadar vadeli mevduata yüzde 46,63, üç aya kadar vadeliye yüzde 49,20, altı aya kadar vadeliye yüzde 48,60, bir yıla kadar vadeliye yüzde 45,90, bir yıl ve daha uzun vadeliye yüzde 42,06 faiz uyguluyor. Bu oranların brüt olduğunu da hatırlatayım.

Bu verilere göre üç aya kadar vadeliye yüzde 49'un üstünde faiz uygulanıyor ama bakarsınız bir sonraki vade yenilemede bu oran epeyce gerilemiş olabilir. Bir yıla kadar vadeli yüzde 46 ama sonraki yenilemede bu faiz de değişebilir.

Beş yıl garantili yüzde 38

Peki size şimdiden beş yıl için yüzde 38'lik garanti faiz teklif edilse kabul eder misiniz? Bankalar da devlet gibi sağlamdır tabii ki ama hem de bu faizi, yani yüzde 38'i bir de devlet teklif etse?

Ediyor zaten: Hazine beş yıl vadeli ve yaklaşık yüzde 38 faizli borçlanıyor. Üstelik bu faiz zaman içinde değişiklik göstermeyecek bir faiz. Vade sonuna kadar garanti.

Hazine'nin 17 Haziran ve 8 Temmuz ihraç tarihli son iki borçlanmasında yaklaşık beş yıllık dönem için yıllık bileşik faiz yüzde 37,94 ve yüzde 37,97 düzeyinde oluştu.

Hazine'nin daha kısa vadeli borçlanmalarındaki faiz ise daha da yüksek. Örneğin yine 17 Haziran ihraç tarihli 637 gün vadeli kağıt tam yüzde 41,93 faizle ihraç edildi. Zaten bu faiz bu yıl içinde oluşan en yüksek faiz.

Üstelik bu ihaleler TL cinsi sabit faizli senet ihaleleri. Hazine sabit faizli olmayan bir dizi borçlanmaya daha gidiyor. TÜFE'ye endeksli, döviz cinsinden, altına endeksli borçlanmalar gerçekleştiriliyor. Bu borçlanmalardaki faiz zaman içinde başlangıçta öngörülene göre daha yüksek oluşabileceği gibi gelişmelerin olumluya dönmesi durumunda çok daha düşük de olabilir, böyle bir olasılık var.

Ancak sabit faizli ihaleler, adından da belli, faizin şimdiden kesinleştiği ihaleler:

Hazine örneğin 8 Temmuz ihraç tarihli kağıdı 16 Nisan 2031 vadeli sattı. Altı ayda bir kupon ödemesi yapılacak ve bu kağıdın yıllık bileşik faizi biraz önce de belirttiğim gibi yüzde 37,97. Bu faiz artık kesin.

Enflasyon seneye Merkez Bankası'nın resmi hedefi olan yüzde 15'e inse de, sonraki yıllarda tek haneli düzeylere gelinse de faiz yüzde 37,97 üzerinden ödenmeye devam edilecek.

Yok eğer tersi olur ve önümüzdeki beş yıl boyunca yıllık enflasyon bu düzeyin altına inmezse Hazine bu borçlanmadan kârlı çıkacak.

Ama iyi de bir yandan enflasyonun indirilmesi için uğraşıldığı mesajı verilirken diğer yandan böylesine yüksek faize razı olunması: Tabii ki büyük bir çelişki ama Hazine de çaresiz, borç bulabilmek için bu faize razı olmak durumunda.

Eğilim fena bozuldu

Hazine'nin TL cinsi sabit faizli senet ihraçlarına ilişkin veri seti 2003 yılına kadar geri gidiyor. Dolayısıyla elimizde 23 yıl 6 aylık veri bulunuyor.

Bu dönemde en yüksek faiz yüzde 45,44 ile 2003 yılında oluştu. Ama 2003'ün kendine özgü koşulları vardı. O yıl hâlâ 2001 krizinin etkileriyle uğraşılıyordu.

Dolayısıyla 2003'ü biraz ayrı düşünerek değerlendirme yapmak gerekiyor. İşte zaten 2003 hariç tutulduğunda en yüksek faizin son yıllarda verildiği ve rekor oranın 2025'te ortaya çıktığı gözleniyor. 2025 yılındaki sabit faizli borçlanmaların ortalama faizi yüzde 39,31 oldu.

Faizin nasıl çanak eğrisi çizdiği hem yıllık faizin seyrinden, hem de üç dönemli hareketli ortalamadan kolaylıkla görülebiliyor.

En düşük ve en yüksek oranlar

2003 yılının ocak ayından bu yılın haziran ayına kadar olan dönemde en yüksek faizin 2003'te oluştuğunu belirttim. Her ne kadar o yılın ortalama faizi yüzde 45,44'e inmişse de bazı aylardaki faiz yüzde 57'nin de (nisan yüzde 57,44) üstünde oluştu.

Ama bir kez daha vurgulamak gerekiyor, 2003 yılı bu dönemin istisnai bir yılı.

Faiz daha sonra öyle bir geriledi ki, 2013 yılının ikinci yarısında yüzde 8'in bile altına düştü. On yılda yüzde 57'lerden yüzde 7'lere inildi.

Faiz daha şunun şurasında 2020'nin yaz aylarında da tek hanelerde, yüzde 9'larda seyretti. Şimdi niye bu duruma gelindiği sorusunun yanıtı belli. 2021'de başlatılan faiz indiriminden sonra zorlama bir şekilde Hazine'nin borçlanma faizi de bir süre düşük kaldı ama 2023 ortasından itibaren tırmanış başladı ve bugünkü düzeylere gelindi.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.