Küresel piyasalarda artan faiz beklentileri ve güçlenen doların baskısıyla altının ons fiyatı uzun süre sonra ilk kez 4 bin doların altına gerilerken, en büyük kripto para birimi bitcoin de 60 bin dolar psikolojik sınırının altına indi.

Küresel piyasalarda altının ons fiyatı, ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz artırımlarına devam edeceğine yönelik beklentilerle güçlenen doların baskısı altında kalarak yüzde 2'den fazla değer kaybetti ve son 7 ayın en düşük seviyesine geriledi.

Spot piyasada haftanın üçüncü işlem gününde satış baskısının derinleşmesiyle altının ons fiyatı, yüzde 2,3'ten fazla düşüşle 3 bin 965 dolara kadar çekildi.

Böylece kıymetli metal, geçen yılın kasım ayından bu yana ilk kez 4 bin dolar psikolojik sınırının altına inmiş oldu.

Ocak ayı sonunda 5 bin 600 dolar sınırına yaklaşan altın, o dönemden bu yana yaklaşık yüzde 29 değer kaybetti.

Emtia piyasalarındaki düşüş eğiliminden gümüş de nasibini aldı. Zirve seviyelerinden yüzde 63 değer kaybeden gümüşün ons fiyatı, pazartesi günü aralık ayından bu yana ilk kez 60 doların altına indikten sonra bugün yüzde 4'ün üzerinde kayıpla 58 dolar seviyesinden işlem gördü.

- Fed beklentileri ve güçlenen dolar altını baskılıyor

Analistler, piyasayı aşağı yönlü baskılayan en önemli faktörün ABD'nin para politikası olduğunu belirtti.

Fed'in faiz artırım döngüsünü sürdüreceğine dair beklentilerin doları hızla güçlendirdiğini ve ABD tahvil faizlerini yukarı taşıdığını kaydeden analistler, 'Bu kombinasyon altın için oldukça elverişsiz. Güçlü dolar, para birimi dolar olmayan alıcılar için metali pahalı hale getirirken, yüksek faizler de getiri sağlamayan bir yatırım aracı olan altının fırsat maliyetini artırıyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Finans piyasalarında 2024 başından 2026'nın ocak ayı sonuna kadar yüzde 170'in üzerinde prim yapan altın, son dönemin en gözde yatırım araçlarından biri olmuştu.

- Bitcoin 60 bin doların altına geriledi

Bu arada küresel finans piyasalarındaki bu satış dalgası dijital varlıklarda da hissedildi. Kripto para veri analiz şirketi CoinMarketCap'in verilerine göre, küresel kripto para piyasasının toplam değeri son 24 saatte yaklaşık yüzde 3,67 azalarak 2 trilyon 60 milyar dolara geriledi.

Piyasa değeri bakımından en büyük kripto para birimi olan bitcoinin fiyatı, son 24 saatte yüzde 4'ten fazla değer kaybederek 60 bin doların altına indi. TSİ 20.15 itibarıyla 59 bin 756 dolardan işlem gören bitcoinin haftalık değer kaybı ise yüzde 9'u aştı.

Karahan, Londra'da 'Enflasyon ve Makroekonomik Görünüm' başlıklı bir sunum gerçekleştirdi.

Arz şoklarının etkisiyle yükselen gıda ve enerji enflasyonunun, jeopolitik gerilimlerin azalmasıyla sönümlenebileceğini belirten Karahan, yavaşlayan talep ve azalan katılığın, dayanıklı mallarda ve hizmetlerde dezenflasyonu desteklediğini dile getirdi.

Talepteki yavaşlamanın fiyatlama davranışlarını iyileştireceğini kaydeden Karahan, jeopolitik gelişmelerin cari işlemler üzerindeki etkisine ilişkin, yükselen enerji fiyatlarının ithalat faturasını artırdığını, talepteki yavaşlamanın ise cari işlemler üzerindeki baskıları sınırladığını söyledi.

Karahan, söz konusu gelişmeler neticesinde, ihracatın kısmen yeniden konumlandırılan talebe de bağlı olarak dirençli seyrettiğini belirtti.

Yeniden dolarizasyonun olası bir risk olup olmadığına yönelik de Karahan, Türk lirası varlıklara talebin güçlü kalmaya devam ettiğini, sıkı para politikasının makroihtiyati araçlar ve güçlü döviz rezervlerinin Türk lirasına talebi desteklediğini ifade etti.

- Kira ve eğitim kalemlerinde azalan katılık dezenflasyonu destekledi

Fatih Karahan, gıda ve enerjide arz gelişmeleri, hizmetlerde azalan katılık ve talepteki yavaşlamanın kısa vadeli enflasyon dinamiklerinde belirleyici olan unsurlar arasında olduğunu kaydetti.

Enflasyonun gıda ve enerjide yükseldiğini söyleyen Karahan, gıda enflasyonunun oynak ve son dönemde yüksek bir seyir izlediğini, kira ve eğitim kalemlerinde ise azalan katılığın dezenflasyonu desteklediğini ifade etti.

Karahan, önümüzdeki dönemde enflasyonu, enflasyon beklentileri ve talepteki yavaşlamanın şekillendireceğini söyleyerek, 'Enflasyon beklentilerindeki bozulma jeopolitik gelişmelere rağmen sınırlı kalmaya devam etmektedir.' diye konuştu.

Hanehalkının enflasyon beklentilerindeki gerilemenin genele yayıldığını ifade eden Karahan, iktisadi faaliyetin yavaşladığını kapasite kullanım oranının da zayıf seyrettiğini bildirdi.

Karahan, perakende satış hacim endeksi ve toplam kart harcamalarındaki değişimlere ilişkin değerlendirmelerde bulunarak, talep göstergelerinin iktisadi faaliyette yavaşlamaya işaret ettiğini ve kredi büyümesinde yavaşlama olduğunu ifade etti.

- Döviz rezervleri güçlü seviyelerde

TCMB Başkanı Karahan, jeopolitik gelişmelerin cari işlemler üzerindeki etkisine yönelik yaptığı değerlendirmelerde dış ticaret açığının yılın ikinci çeyreğinde gerilediğini belirtti.

Aylık gelen ziyaretçi sayısı ve aylık seyahat gelirlerine ilişkin bilgiler veren Karahan, söz konusu jeopolitik gelişmelerin turizm üzerindeki etkisinin sınırlı seviyede kaldığını, cari işlemler açığının ise tarihsel ortalamasına kıyasla ılımlı seviyede olduğunu bildirdi.

Karahan, hanehalkının döviz talebinin sınırlı kaldığını belirterek, 'Yurt içi yerleşiklerin TL talebi güçlü kalmaya devam etmekte. Döviz rezervleri ise güçlü seviyelerde.' diye konuştu.

Kapanışta gösterge endeksi Stoxx Europe 600 yüzde 0,08 artarak 635,16 puana ulaşırken, bölge endekslerinde ayrışma yaşandı.

Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,54 değer kazanarak 8.385,49 puana, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,31 yükselişle 10.461,63 puana çıktı.

Buna karşılık İtalya'da FTSE MIB endeksi yüzde 0,74 düşüşle 51.638,94 puana indi.

Almanya'da DAX 40 endeksi ise endeks ağırlığı yüksek olan savunma sanayisi hisselerindeki sert düşüş ve ABD'li mikroçip üreticisi Micron'un açıklanacak bilançosu öncesi artan gerilimle yüzde 0,62 azalarak 24.740,36 puana geriledi.

Uluslararası piyasalarda avro/dolar paritesi, TSİ 19.22 itibarıyla yüzde 0,19 azalışla 1,1736 seviyesinden işlem gördü.

- Savunma sanayisinde fırkateyn şoku

Analistler, çip şirketleri Broadcom ve Nvidia'daki gelişmeleri takip eden piyasalarda, yapay zeka ve yarı iletken sektöründeki yüksek değerlemelerin yatırımcılarda kararsızlık oluşturduğunu belirtiyor.

Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius'un, Hollandalı Damen tersanesiyle yaşanan sorunların ardından F-126 tipi fırkateyn planlarını kesin olarak iptal ettiğini açıklaması Alman borsasını sarstı.

Siparişi Damen yerine TKMS'ye (ThyssenKrupp Marine Systems) kaydırma kararı, savunma hisselerinde sert hareketlere neden oldu. Kararın ardından TKMS hisseleri yüzde 15'in üzerinde değer kazandı.

Buna karşın Rheinmetall hisseleri, projenin iptali ve Damen'in siparişini devralma planının suya düşmesiyle yüzde 19'a yakın değer kaybederek son 30 yılın en büyük günlük düşüşüne imza attı. Savunma sektöründe faaliyet gösteren diğer şirketlerden şanzıman üreticisi Renk'in hisseleri yüzde 7, Hensoldt'un hisseleri ise yaklaşık yüzde 4 geriledi.

Öte yandan, Almanya'da ekonomik büyüme tahminlerinin art arda aşağı yönlü revize edilmesinin ardından, Ifo İş Ortamı Güven Endeksi haziranda 85,0 puandan 85,6 puana yükselerek üst üste ikinci ayda da toparlanma sinyali verdi.

Ifo Başkanı Clemens Fuest, verilere ilişkin değerlendirmesinde, Alman ekonomisinin küresel siyasi durumun yumuşamasını ümit ettiğini ve şirketlerin gelecek dönem vizyonlarında karamsarlığın azaldığını vurguladı.

Kripto Sektörü Temmuz Ayını Hedefliyor

Başta Coinbase olmak üzere sektörün önde gelen temsilcileri, tasarının 13 Temmuz haftasında Senato Genel Kurulu'na taşınmasını istiyor. Uzmanlar, yaz tatili öncesinde oylamanın gerçekleşmemesi durumunda yasanın geleceğinin ciddi şekilde riske girebileceğini belirtiyor. Sonbaharda hız kazanacak Kongre seçimleri hazırlıkları nedeniyle yasama takviminin daha da sıkışması bekleniyor.

Trump'ın Kripto Faaliyetleri Tartışma Konusu

Tasarı üzerindeki en büyük anlaşmazlıklardan biri, üst düzey kamu görevlilerinin kripto sektöründeki ticari faaliyetlerine yönelik etik düzenlemeler. Demokratlar, özellikle eski Başkan Donald Trump ve ailesinin kripto projeleri ile meme coin girişimlerinin çıkar çatışması oluşturabileceğini savunuyor.

Beyaz Saray cephesi ise söz konusu düzenlemelerin doğrudan Trump'ı hedef aldığını öne sürerek itirazlarını sürdürüyor. Bu başlıkta taraflar arasındaki müzakereler halen sonuçlanmış değil.

DeFi Geliştiricilerine Sağlanacak Koruma Masada

Merkeziyetsiz finans (DeFi) projeleri için yazılım geliştiren kişilere yönelik hukuki korumalar da tartışmalı konular arasında yer alıyor. Cumhuriyetçi senatörler, geliştiricilerin yalnızca kod yazdıkları gerekçesiyle sorumlu tutulmaması gerektiğini savunuyor.

Buna karşılık kolluk kuvvetleri ve bazı düzenleyici çevreler, geliştiricilere tanınacak geniş muafiyetlerin yasa dışı faaliyetlerle mücadeleyi zorlaştırabileceği görüşünde.

Faiz Getiren Sabit Coinler Hâlâ Çözülemeyen Başlık

Tasarıdaki en kritik anlaşmazlıklardan biri ise sabit coin (stablecoin) sahiplerine faiz ödenip ödenemeyeceği konusu olmaya devam ediyor. Bankacılık sektörü, faiz getirili sabit coinlerin mevduatların bankalardan çıkmasına neden olabileceğini savunuyor.

Kripto endüstrisi ise bu endişelerin abartıldığını ve yenilikçi finansal ürünlerin önünün kesilmemesi gerektiğini dile getiriyor. Her ne kadar Bankacılık Komitesi aşamasında kısmi uzlaşmalar sağlanmış olsa da, Senato genel oylaması öncesinde bu konuda net bir mutabakat henüz oluşmuş değil.

Önümüzdeki haftalar, ABD kripto piyasasının geleceğini şekillendirecek CLARITY Yasası açısından belirleyici olacak. Senato'nun tatile girmesinden önce ilerleme sağlanamaması halinde tasarının seçim gündeminin gölgesinde kalabileceği değerlendiriliyor.

ABD Merkez Bankası'nın (Fed) yeniden faiz artırımı yapabileceğine yönelik beklentiler piyasalardaki baskıyı artırıyor. Dolar endeksinin (DXY) 101,7 seviyesinin üzerine çıkmasıyla birlikte yalnızca kripto para piyasası değil, geleneksel güvenli limanlar olarak kabul edilen altın ve gümüş de satış dalgasından etkilendi. Bitcoin 61.700 dolar seviyesine çekilirken, ons altın 3.900 doların, ons gümüş ise 58 doların altına geriledi.

Bitcoin Odaklı Hisselerde Kayıplar Derinleşti

Yatırımcılar tarafından sıklıkla 'kaldıraçlı Bitcoin yatırımı' olarak değerlendirilen Strategy hisseleri, düşüş sürecinden en fazla etkilenen varlıklar arasında yer aldı. Şirketin borsadaki en bilinen hissesi olan MSTR, Mart 2024'ten bu yana ilk kez üç haneli fiyat seviyesinin altına indi.

Öte yandan, yüksek temettü getirisi nedeniyle yatırımcıların yoğun ilgi gösterdiği STRC hisselerinde de zayıf görünüm sürüyor. Normal şartlarda 100 dolar civarında dengelenmesi hedeflenen STRC, piyasadaki satış baskısıyla birlikte 84 dolar seviyelerine kadar geriledi.

Bitcoin Alımlarında Yavaşlama Riski

Analistler, Strategy hisselerindeki sert değer kaybının şirketin gelecekteki Bitcoin alım stratejisini etkileyebileceğini değerlendiriyor. Özellikle sermaye piyasalarından fon toplama maliyetinin artması durumunda şirketin düzenli Bitcoin alımlarının yavaşlayabileceği, hatta aşırı senaryolarda varlık satışlarının gündeme gelebileceği ifade ediliyor.

Şirketin kurucusu Michael Saylor ise daha önce yaptığı açıklamalarda STRC yatırımcılarına yönelik faiz ödemeleri konusunda herhangi bir endişe taşımadıklarını belirtmişti.

Strategy, geçtiğimiz hafta gerçekleştirdiği 520 BTC'lik yeni alımı kamuoyuna duyururken, aynı zamanda bilançosuna 300 milyon dolarlık ek nakit rezerv eklediğini açıklamıştı. Şirketin toplam nakit pozisyonunun yaklaşık 1,4 milyar dolar seviyesinde bulunduğu belirtiliyor.

Son 10 yılda iklim değişikliğiyle mücadele kapsamındaki tartışmaların hedefler ve taahhütler üzerine yoğunlaştığını ancak artık bu hedefleri uygulamanın zamanının geldiğini söyleyen Şimşek, çoğu ülkenin halihazırda iddialı hedefleri bulunduğunu dile getirdi.

Şimşek, asıl sorunun ise bu hedef ve planların gerekli hız ve ölçekte hayata geçirilip geçirilemeyeceği olduğunu belirterek, 'İklim eyleminin ekonomik gerekçesi son derece açık. Eğer iklim değişikliğiyle mücadelede başarısız olursak, bunun maliyeti son derece yüksek olacak. Çalışmaların büyük bölümü, harekete geçmemenin maliyetinin, iklim felaketini önlemenin maliyetinden katbekat fazla olduğunu gösteriyor. İklim eylemi yalnızca çevreyi korumakla ilgili değil, büyümeyi, istikrarı ve refahı korumakla ilgili.' diye konuştu.

Bu noktada finansman tarafında bazı zorluklar bulunduğunu ifade eden Şimşek, 'Çin dışındaki gelişmekte olan ülkelerin iklim hedeflerine ulaşabilmeleri için 2030'a kadar yıllık yaklaşık 2,5 trilyon dolar finansmana ihtiyaç duyacakları öngörülüyor. Buna karşılık mevcut finansman akışları yılda yalnızca 200 milyar dolar seviyesinde. İhtiyaç duyulan ölçeğin çok uzağındayız.' dedi.

Bakan Şimşek, finansman açığının nedeninin sermaye eksikliği olmadığını ancak bu sermayeyi büyük ölçekte harekete geçirmek ve yatırım yapılabilir iklim projelerine yönlendirmek gerektiğini vurguladı.

Bu açığın kapatılmasının herkesin en temel önceliklerinden biri olması gerektiğini dile getiren Şimşek, şöyle devam etti:

'İklim riski artık geleceğe ait bir risk değil. Bugün halihazırda ekonomik bir risk olarak karşımızda. Üstelik sorun sadece ülkelerle de sınırlı değil, küresel bir sorun. Dünyada bugün iklim kaynaklı kayıpların yalnızca yaklaşık dörtte biri sigortalanabiliyor. Geri kalan kısmın yükü ise hane halkları, şirketler ve devletlere kalıyor. Bu nedenle iklim riski giderek daha fazla ülke riski haline geliyor. Ülke riski ise zamanla finansal istikrarsızlığın bir kaynağına dönüşme kapasitesine sahip.'

Şimşek, küresel finans sisteminde daha sade, hızlı ve etkili bir iklim finansmanı mimarisine ihtiyaç olduğunu ifade etti.

Sermaye maliyetinin düşürülmesi, finansmana erişimin geliştirilmesi, kamu kurumlarının, çok taraflı kalkınma bankalarının ve yatırımcıların çok daha etkin bir işbirliği içinde çalışması gerektiğini belirten Şimşek, Bakü'de düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 29. Taraflar Konferansı'nda (COP29) ülkelerin 2035'e kadar yıllık 300 milyar dolarlık yeni bir iklim finansmanı hedefinde uzlaştığını, ayrıca 1,3 trilyon doları harekete geçirmek için bir yol haritası oluşturduğunu anımsattı.

- Türkiye'nin COP31 Başkanlık hedefleri

Bakan Şimşek, geçen yıl Brezilya'nın Belem kentinden düzenlenen COP30'da ise liderlerin iklim değişikliğine uyum finansmanını 2035'e kadar 3 katına çıkarma konusunda anlaşmaya vardığını hatırlatarak şunları söyledi:

'Şimdi asıl soru, bu taahhütleri nasıl somut sonuçlara dönüştüreceğimiz. Bu yılki COP31 Başkanı olarak Türkiye'nin katkı sunmayı umduğu alan da tam olarak bu. Bizim amacımız, mevcut sistemin daha etkin çalışmasına katkı sağlamak. Finansman ihtiyaçları ve mevcut sermaye arasında bir uyumsuzluk söz konusu. İşte İklim Uygulama Köprüsü tam olarak bu ihtiyaca cevap vermeyi amaçlıyor.

Hedefimiz son derece basit, ülkelerin iklim önceliklerini yatırım yapılabilir proje portföylerine dönüştürmelerine yardımcı olmak ve bu projeleri finansman imkanlarıyla buluşturmak. Bu girişim yeni bir fon değildir. Yeni bir finansal kurum kurma girişimi de değildir. Aksine projelerin konsept aşamasından finansmana ve finansmandan uygulamaya daha hızlı geçmesine yardımcı olacak şekilde hükümetleri, kalkınma ortaklarını, finans kurumlarını ve yatırımcıları bir araya getirmeyi amaçlayan pratik bir çaba.'

Özel sektörün bu girişimin şekillendirilmesinde ve desteklenmesinde aktif rol üstlenmesini umduklarını dile getiren Şimşek, bu girişimlerin özel sektör olmadan başarıya ulaşamayacağına işaret etti.

Bakan Şimşek, Türkiye'nin COP31 Başkanlığı kapsamındaki önceliklerine ilişkin ise şu bilgileri verdi:

'Bu yılki önceliklerimizden biri elektrifikasyon. Yakın dönemde yaşanan enerji şokları bize enerji güvenliği, erişilebilirlik ve sürdürülebilirliğin artık birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini hatırlattı. Bu çerçevede elektrifikasyonun hızlandırılmasına yönelik küresel bir tartışma başlattık ve elektriğin nihai enerji tüketimindeki payının 2035 yılına kadar yaklaşık yüzde 20 seviyesinden yüzde 35'e çıkarılması hedefini ortaya koyduk.

Öte yandan, gündemimiz yalnızca elektrifikasyonla sınırlı değil. Atık yönetimi, şehirler, okyanuslar ve gençlerin sürece katılımı gibi alanlara da odaklanıyoruz. Bu alanların her biri inovasyon, yatırım ve ortaklık açısından önemli fırsatlar sunuyor ve her biri özel sektörün uzmanlığına ve dinamizmine ihtiyaç duyuyor.'

Özel sektör katılımını güçlendirmek amacıyla bu hafta Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin (TOBB) özel sektör temsilcisi olarak görev aldığı COP31 İş Dünyası Forumu'nun başlatıldığını söyleyen Şimşek, forumun New York İklim Haftası sırasında ve ardından COP31 kapsamında Antalya'da yeniden bir araya geleceğini dile getirdi.

Bakan Şimşek, ayrıca eylülde İstanbul'un İklim Finansmanı Haftası'na ev sahipliği yapacağını belirterek, 'Dünyanın eksikliği taahhüt değil, uygulama. Bu taahhütlerin hayata geçirilmesi ancak ortaklıklarla mümkün. Bu nedenle sizleri önceliklerimize katkı sunmaya, fikir ve uzmanlığınızı paylaşmaya ve bu kasımda Antalya'da bize katılmaya davet ediyorum.' dedi.

'Partimizi yeni katılımlarla büyütmeye devam edeceğiz'

Kelimelerin tarif etmekte yetersiz kaldığı içten sevdaları dolayısıyla katılımcılara teşekkür eden Erdoğan, şunları söyledi:

'Bugün bir kez daha AK Parti'nin millete hizmet davasını omuzlayan tüm yol ve dava arkadaşlarıma, partimize, hareketimize yaptıkları katkılardan dolayı şükranlarımı sunuyor, Cenabıallah'a şahsıma böyle bir teşkilatla Türkiye'ye hizmet etme bahtiyarlığı bahşettiği için hamdediyorum. Kavganın, bel altı vuruşların, karşılıklı itibar suikastlarının Türk siyasetini zehirlediği bu günlerde, kardeşliği yücelten, tevazuyu büyüten, nezaketi ve vefayı elden bırakmayan AK Parti ailesiyle iftihar ediyorum. Partimizi ve ailemizi inşallah yeni katılımlarla büyütmeye devam ediyoruz, devam edeceğiz.'

'Cesur ve kararlı adımlarla hedeflerimize ilerleyeceğiz'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, AK Parti ve Cumhur İttifakı olarak, Türkiye siyasetine kazandırdıkları seviyenin böyle zamanlarda kendini daha fazla hissettirdiğini dile getirdi.

İç politikadan dış politikaya her alanda partileri ve ittifakları ile muhalefet arasındaki ufuk ve anlayış farkının giderek daha fazla berraklaştığını vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:

'Muhalefet cephesinde kaos ve kargaşa hakimken, biz uyum içinde ittifak olarak dayanışma içinde 86 milyonun birlik ve dirliği için çalışıyoruz. Dikkat ederseniz, gereksiz polemiklerin içine girmiyoruz. Tahriklere rağmen muhalefetin içinde debelendiği çamur güreşine bizi de çekmesine müsaade etmiyoruz. Vakar içinde, nezaket içinde, demokratik bir olgunluk içinde, millete hizmet yolculuğumuzu kararlılıkla sürdürüyoruz. Hangi siyasi görüşten, kökenden olursa olsun, 86 milyonun mesuliyetini yüreğinde hisseden, bu ülkenin bütün vatandaşlarını samimiyetle bağrına basan bir tasavvurla yolumuza devam ediyoruz. Bunu da dostlar alışverişte görsün anlayışıyla değil, tüm kalbimizle, buna yüreğimizi koyduğumuz için yapıyoruz. Engellere takılmadan, zorluklar karşısında pes etmeden, çirkin oyunlara, kirli senaryolara boyun eğmeden, cesur ve kararlı adımlarla belirlediğimiz hedeflerimize doğru inşallah hep birlikte ilerleyeceğiz.'

'Bu kutlu hareket, yılmadan, sarsılmadan yoluna devam edecektir'

İstiklal Marşı Şairi merhum Mehmet Akif'in 'Cehennem olsa gelen, göğsümüzde söndürürüz. Bu yol ki hakk yoludur, dönme bilmeyiz yürürüz. Değil mi cephemizin sinesinde iman bir, sevinme bir, acı bir, gaye aynı, vicdan bir. Değil mi ortada bir sine çarpıyor, yılmaz. Cihan yıkılsa emin ol, bu cephe sarsılmaz.' dizelerini okuyan Erdoğan, şöyle devam etti:

'Evet, ilhamını mazimizden, enerjisini istikbalimizden alan bu kutlu hareket, Allah'ın izniyle yılmadan, yıkılmadan, sarsılmadan yoluna devam edecektir. Cumhur İttifakı, büyük ve güçlü Türkiye'yi, çocuklarımızın kıvanç duyduğu, geleceğine umutla, heyecanla baktığı müreffeh Türkiye'yi, aziz milletimizin de desteğiyle inşallah kısa zamanda inşa edecektir. Rabb'im dayanışmamızı daim eylesin, son nefesimize kadar bizi bu aziz millete hizmetkarlık yapmaktan alıkoymasın, diyorum.'

Erdoğan, İstiklal Harbi'ni sevk ve idare eden Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni, 'millete hizmet mücadelesinin kurmay aklı, merkez üssü, lokomotifi' şeklinde nitelendirdi.

TBMM'nin, bu misyonunu etkin yerine getirdiğinde bunun kazananının, sorunlarına çözüm bekleyen 86 milyon ve halkın umut kapısı siyaset kurumu olacağını ifade eden Erdoğan, bu mesuliyet bilinciyle parlamento çatısı altındaki yasama görevlerini en iyi şekilde ifa etmenin çabası içerisinde bulunduklarını vurguladı.

Erdoğan, yakın dönemde şikayetlere konu fahiş site aidatlarından, Türkiye'nin yatırım cazibesini artıracak çeşitli teşviklere, tarım arazilerinin korunmasından, iklim kriziyle mücadeleye kadar farklı başlıklarda çok sayıda düzenlemeyi hayata geçirdiklerini aktardı.

Milletvekillerini fedakar gayretlerinden dolayı tebrik eden Erdoğan, şöyle konuştu:

'12. Yargı Paketimizin yasalaşması sürecinde de sizlerden aynı kararlı tutumu sürdürmenizi bekliyorum. Hatırlatmak isterim ki Meclis tatile girmeden önce yapacak çok işimiz var. Her bir milletvekilimizin enerjisine, çalışkanlığına, üretkenliğine ihtiyacımız var. Hep birlikte çok sıkı çalışacak, milletimizin umutla beklediği düzenlemeleri hayata geçirmenin gayretinde olacağız.'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, millete karşı görevlerini yerine getirmek için samimiyetle çalışırken muhalefetin Meclis çalışmalarını tıkamaktan vazgeçmediğini söyledi.

'Yüce Meclis, hak etmediği görüntülerle gündeme gelmeye başlamıştır'

'İş yapmak, milletin derdine derman olmak varken, ellerinde telefonlarla şov peşinde koşanları artık hepimiz tanıyoruz.' diyen Erdoğan, şöyle devam etti:

'Üzülerek görüyoruz ki şimdi bunlara bir de şahsi kavgalarını Gazi Meclis'e taşıyanlar eklenmiştir. Yüce Meclis, siyaseti kariyer ve kazanç kapısı olarak görenlerin sorumsuz eylemleri sebebiyle son günlerde hiç hak etmediği görüntülerle gündeme gelmeye başlamıştır. Ne yarım asırlık siyasi hayatımızda ne de 23 yıllık iktidarlarımız boyunca tanık olmadığımız hadiselerle karşılaşıyoruz. Sabahın 9'unda gelip salon işgal edeni mi ararsın, birbirlerine çelme takmak için türlü oyunlar çevirenleri mi ararsın, dün avuçları çatlayıncaya kadar alkışladıklarına bugün duvar olanları mı ararsın, dün 'halkın kahramanı' ilan edip adına şarkı bestelediklerini bugün 'halk düşmanı' diyerek linç etmeye çalışanları mı ararsın, tekmili birden mevcut. Çerçici dükkanı gibi yok yok. Entrika, skandal, ayak oyunu, ihanet, ne ararsan hepsi var. İzahı olmayan şeyin mizahı olurmuş. Karşımızdaki manzara tam olarak bu.'

Erdoğan, her siyasi partinin kendisinden sorumlu olduğunu, başka siyasi partilerin ne yaptığıyla, neleri tartıştığıyla ilgilenmediklerini ifade etti.

Rakiplerinin kendi içinde ne yaptıklarının, birbirlerine ne dediklerinin, partilerini neye çevirdiklerinin, kendilerini alakadar etmediğine dikkati çeken Erdoğan, 'Tartışmayı sokaklara ve Meclis koridorlarına taşımadıkları sürece biz, bu yaşananları sadece üzüntüyle izlemekle yetiniriz.' değerlendirmesinde bulundu.

Bir partinin iç meselesinin, TBMM çatısının ve demokrasinin meselesi haline getirilmeye çalışıldığında buna kayıtsız kalamayacaklarını belirten Erdoğan, şunları ifade etti:

'Ana muhalefet partisi içindeki tartışmalar son günlerde aynen buna evrilmiş. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin saygınlığına gölge düşürülmekte, siyaset kurumu yıpratılmaktadır. Lafa gelince 'Cumhuriyet'i biz kurduk', Atatürk'ün partisi olmakla övünen bir siyasi oluşumun böyle bir noktaya savrulması kaygı vericidir. Paralel yönetim modeli sadece ana muhalefet partisinin kendisini değil, Türkiye siyasetini de paralize ediyor. Çok başlılık, muhalefetle birlikte demokratik siyasete de zarar veriyor. Açık söyleyeyim, biz, bu durumun sürdürebilir olmadığına inanıyoruz. Bizim duruşumuz ilk günden beri bellidir, iktidarı denetleme görevini layıkıyla ifa eden güçlü bir muhalefet, güçlü bir demokrasinin mütemmim cüzüdür.'

Vesayet altındaki bir muhalefet, demokrasi için ne kadar tehlikeliyse toplumdan kopuk, tamamen kendi iç gündemine sıkışmış, politika ve değer üretemeyen bir muhalefetin de aynı ölçüde riskli olduğunu dile getiren Erdoğan, Türkiye'nin selameti açısından muhalefetin de iktidar kadar dinamik, hızlı, üretken, çalışkan olması gerektiğini dile getirdi.

'Meclis'i çalıştırma görevi öncelikle bizim omuzlarımızdadır'

'Ülke meselelerinin çözümü noktasında muhalefet de iktidar kadar yapıcı davranmalı, yasama süreçlerine olumlu katkıda bulunmalıdır.' ifadesini kullanan Erdoğan, Türkiye siyasetinde yıkıcı rekabet yerine eserlerin, fikirlerin, hizmetlerin yarıştığı yeni bir iklimin hakim olmasını istediklerini söyledi.

Erdoğan, muhalefet partilerinin özellikle gelecekteki 1,5-2 senelik zaman diliminde Meclis gündemine gelen konularda çözümsüzlüğü savunmak yerine, Türkiye'nin ve Türk milletinin menfaatlerini önceleyen bir tavır sergilemesi gerektiğini dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:

'Sırf iktidara yarayacak diye ülkenin hayrına olacak işlere takoz koymak doğru bir yöntem olmaz. Şunu ifade etmek isterim ki, ister iktidar ister muhalefet sıralarında olalım, hepimiz, ifadesini ve iradesini temsil ettiğimiz milletimize karşı sorumluluk taşıyoruz. Hepimiz, milletin vazife yüklediği, milletin emanetini omuzlamış insanlarız. Birinci görevimiz, ülkeye ve millete hizmettir. Hiçbirimizin bundan daha büyük bir işi yoktur ve olamaz. İktidar partisi olarak şüphesiz bizim sorumluluğumuz daha fazladır. Meclis'i çalıştırma görevi öncelikle bizim omuzlarımızdadır. Meclis'in mesaisinin biraz daha artacağı önümüzdeki dönemde sizlerden bu yüce çatı altında milletin dertlerinin, ihtiyaçlarının, umutlarının ve hayallerinin çözüm adresi olma noktasında daha fazla gayret bekliyorum. Bir sonraki sandık imtihanımıza kadar tek bir dakikamızı dahi heba etme lüksümüzün olmadığını, bugün bir kez daha dikkatinize getiriyorum.'

Erdoğan, AK Parti'nin 25. kuruluş yıl dönümünü, 103 yıllık Cumhuriyet tarihinde ve 76 yıllık demokrasi mücadelesinde taşıdığı öneme en uygun şekilde kutlamak amacıyla çalışmaları yoğun bir şekilde sürdürdüklerini söyledi.

'İnşallah 25. yılımızı hem kendi tarihimize hem de Türk siyasi tarihine geçecek zengin bir içerikle idrak edeceğiz.' diyen Erdoğan, AK Parti'yle özdeşleşen İstişare ve Değerlendirme Toplantılarından 33'üncüsünü Sakarya'nın Sapanca ilçesinde yapılacağını anımsattı.

Erdoğan, 'Kampımızda, bir taraftan son bir yılın muhasebesini yaparken, diğer taraftan da gelecek seneye ilişkin yol haritamıza şekil vereceğiz. Ardından 15 Temmuz ihanetinin 10. yıl dönümünde hem şehitlerimizi şükranla yad edecek, hem de milli irade destanımızı hatırlayacağız.' ifadelerini kullandı.

AK Parti'yi tanımlayan en iyi kavramlardan birinin 'mücadele' olduğunu vurgulayan Erdoğan, partinin kuruluşundan itibaren hep bir mücadele içinde olduklarını kaydetti.

Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Anti-demokratik güç odaklarıyla mücadele ettik. Bize siyasi ömür biçen manşetlerle mücadele ettik. DEAŞ'ından FETÖ'süne eli kanlı terör örgütleriyle mücadele ettik. Kendini devletin sahibi zanneden bürokratik oligarşiyle mücadele ettik. Kızlarımızın baş örtüsünden, çocuklarımızın hafızlığından, dinlediğimiz Mehter Marşından rahatsız olan yobaz anlayışla mücadele ettik. Milletin kesesinden beslenen hortumcularla, halkın malını ganimet bilen yağmacılarla mücadele ettik. Eser ve hizmet namına ne yapılırsa, engellemeyi marifet zanneden 'takoz zihniyetle' mücadele ettik. AK Parti için mücadele kavramı hiçbir zaman koltuk kapmak, kişisel ikbal kazanmak, iktidara gelerek birilerine imtiyaz dağıtmak anlamı taşımadı. İktidara gelmeyi tek başına bir hedef olarak değil, ülkeye hizmet etmek, milletin dertlerine derman olmak için bir fırsat olarak gördük.'

'Verdiğimiz mücadelenin, çektiğimiz çilenin, ödediğimiz bedelin karşılığını almaya başladığımız bir dönemdeyiz'

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, 'Şimdi isterseniz kimlerle hangi mücadeleleri vererek bugünlere geldiğimizi şöyle bir hatırlayalım' sözlerinin ardından Grup Toplantısı Salonu'nda video izletildi.

Videonun ardından konuşmasına devam eden Erdoğan, 86 milyonun mesuliyetini yüreğinde hisseden, bu vatanın istisnasız bütün evlatlarını kucaklayan bir kadro olduklarını, bu şekilde de yola devam ettiklerini söyledi.

Sadece AK Parti'ye oy verenlerin değil, her vatandaşın yüzünü güldürmek, refahını artırmak için çalıştıklarını, bugün de aynı halisane niyetlerle çalıştıklarının altını çizen Erdoğan, şunları kaydetti:

'Şunu tüm samimiyetimle dile getirmek arzusundayım, verdiğimiz mücadelenin, çektiğimiz çilenin, ödediğimiz bedelin karşılığını almaya başladığımız bir dönemdeyiz. Türkiye, bugün bölgesinde ve dünyada daha önce hiç tecrübe etmediği bir ağırlık, bir itibar kazanmıştır. Türkiye, küresel sistemde meydana gelen değişimleri en doğru okuyan, rasyonel politikalar geliştirerek, bu süreci en iyi yöneten ülkelerden biridir. İmkanlarımızın olduğu kadar potansiyelimizin de farkındayız. En son İran krizinde, Türkiye'nin ve Türk dış politikasının ulaştığı yüksek kapasiteyi tekrar görme imkanı elde ettik. Aklıselimi, sağduyuyu, hakkaniyeti merkeze alan siyasetimizle ülkemizi bu ateş çemberinden uzakta tuttuk. Türlü kışkırtmalara rağmen tek bir insanımızın dahi burnunun kanamasına izin vermedik. İsrail'in bölgemizde yeni fitne kazanları kaynatmayı amaçlayan oyunlarına eyvallah etmedik. Şu bir gerçek ki, İran krizi sürecinde yaşananlar Türkiye Cumhuriyeti'nin ne kadar büyük bir devlet olduğunu herkese göstermiştir. Yine bu süreç, Türkiye'nin tecrübeli, güvenilir ve ehil kadrolar tarafından yönetildiğini bir kez daha teyit etmiştir. Aynı şekilde Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin, kriz yönetiminde ülkemize sağladığı asimetrik avantajlar berraklaşmıştır.'

'Şimdi daha hassas yürütülmesi gereken bir sürecin içindeyiz'

Erdoğan, İkinci Dünya Savaşı'ndan sonraki en riskli çatışmalardan birinin, partisinin ve ittifaklarının basiretli siyaseti sayesinde başarıyla idare edildiğini vurgulayarak, bu zor süreçte başta dışişleri ve güvenlik bürokrasisi olmak üzere tüm kurumların büyük bir gayret ve emek ortaya koyduklarını dile getirdi.

Kimi zaman arka kapı diplomasisiyle, kimi zaman doğrudan tavır alarak, kimi zaman anlaşmazlıklar büyümeden müdahale ederek, çok dikkatli bir şekilde müzakere sürecine katkı sunduklarını anlatan Erdoğan, şunları söyledi:

'Şimdi daha hassas yürütülmesi gereken bir sürecin içindeyiz. İsrail'in en küçük bir barış ihtimaline bile tahammül edemediğini biliyoruz. Son 10 gündür yaptıkları açıklamalara bakıldığında, aslında karşımızda bir devlet aklından ziyade, çıldırmış bir grup radikalin olduğu görülecektir. Durum öyle vahim ki, herkes birbirini daha az insan öldürmekle, daha az kan dökmekle suçluyor. İktidarı ve muhalefetiyle herkes soykırımcılıkta sürekli el yükseltiyor. Gözü dönmüşlükle birbiriyle yarışan azgın bir güruh, bölgemizde silahların susmasını asla istemiyor. Ulusal güvenliğini, komşuları dahil kendisi dışındaki herkesin istikrarsızlık içinde olmasında gören, terörü ve işgali bir devlet politikası haline getiren bu katliam şebekesi, tüm tarafların büyük emeğiyle varılan mutabakatı dinamitlemek için son 10 gündür elinden geleni yapmaktadır. Amaçlarına ulaşana kadar her türlü şirretliği yapmaya devam edeceklerdir.

Bölgemizde barış eğer gelecekse, İsrail'e rağmen gelecek. Bölgemizde huzur olacaksa, İsrail'in fitnelerine rağmen olacak. Katliam şebekesi ne yaparsa yapsın, bölgemizde sulhu sükunun, adaletin, istikrarın, refahın egemen olmasını, Allah'ın izniyle, engelleyemeyecek. Türkiye olarak iğne ucu kadar bile olsa, barış şansının değerlendirilmesi için üzerimize ne düşüyorsa yapmaktan geri durmayacağız. Önümüzdeki dönemde İran krizinin kalıcı çözümüne yönelik çabalara her türlü desteği vermeyi sürdüreceğiz.'

Erdoğan, Cumhur İttifakı ortakları MHP ile birlikte başlattıkları, akabinde devlet politikasına dönüştürerek bugünlere getirdikleri Terörsüz Türkiye sürecinde önemli merhaleler katettiklerini belirtti.

23 Ekim 2024 tarihinde yaşanan TUSAŞ saldırısı başta olmak üzere, süreç boyunca karşılaşılan sabotajlara rağmen sabır ve sağduyuyla çalışmaları yönettiklerini ifade eden Erdoğan, Terörsüz Türkiye sürecinde geride bırakılan zamanda ciddi direnç testlerinden başarıyla geçtiklerini vurguladı.

Erdoğan, şu değerlendirmelerde bulundu:

'Sürecin önündeki en önemli engellerden biri olan Suriye'nin kuzeyindeki sorun, Suriye Cumhurbaşkanı Sayın Şara'nın kuşatıcı yaklaşımıyla büyük ölçüde çözüme kavuştu. Entegrasyon süreci çeşitli güçlerle karşılaşmasına rağmen, hamdolsun, başarıyla hayata geçiriliyor. Biz de süreci yakından takip ediyor, gerekli katkıyı sunuyoruz. 13,5 yıllık iç savaşın ardından Suriyeli kardeşlerimizin ülkelerine yeniden sahip çıkmalarını memnuniyetle karşılıyoruz. Bunun korunarak devam ettirilmesi samimi temennimizdir. İran krizi, sürecin, sadece ülkemiz ve bölgemiz için değil, Kürt kardeşlerimiz için de hayati önemde olduğunu tescil etmiştir. Sürecin sağladığı müspet atmosfer ve diyalog kanalları sayesinde, Kürt kardeşlerimizin de zarar göreceği daha büyük fitnelerin önüne geçilmiştir. Burada sadece şunu söylemekle iktifa ediyorum: Türkler, Kürtler, Araplar, Farslar olarak ne kadar kanlı, ne kadar sinsi bir oyunu bozduğumuz ilerde daha net görülecektir. Bölgemizin nasıl bir uçurumun kıyısından döndüğü daha iyi anlaşılacak. Şunu bir defa artık herkes kabul etmeli: Terör çıkmaz yoldur ve miadını doldurmuştur.'

'Üzerimize düşenleri fazlasıyla yaptık, yapıyoruz, bundan sonra da yapmaya devam edeceğiz'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, terörün her türlü gelişmenin, ekonomik kalkınmanın, refahın, siyasi ve demokratik atılımın önündeki en büyük engel olduğuna işaret ederek, şöyle devam etti:

'Terörün gölgesi çekildikçe, turizmden istihdama, güvenlikten tarıma her alanda nasıl bir bahar havasının estiğini hep birlikte görüyoruz ve göreceğiz. Diyarbakır'ın sokakları, kahvehaneleri bugün cıvıl cıvıl. Hakkari'nin dağlarında ülkemizin dört bir yanından turistler geziyor. Dicle'nin kenarında serinlemek için herkes sıraya giriyor. Kars'tan Van'a, Batman'dan Ağrı'ya, Mardin'den Şırnak'a her tarafta esnafımızın yüzü gülüyor, bölgeye gelen yeni yatırımlarla özellikle gençlerimizin umudu güçleniyor. İnşallah çok daha iyi olacak. Terör defteri tamamen kapanınca, 86 milyonun tamamı yaklaşık yarım asır sonra derin bir nefes alacak. Terörle mücadele için ayrılan kaynaklar yatırıma harcandıkça, milletimizin her bir ferdinin refahı artacak. Türkiye, artık yeni bir kulvarda ilerlemeye başlayacak.'

Milletin artık bu sorundan kalıcı biçimde kurtulma isteğinin ortada olduğunu kaydeden Erdoğan, Cumhur İttifakı olarak milletin bu beklentisini karşılamak istediklerini dile getirdi.

Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Gönül ister ki, 50 yıllık bu sorunu süratle çözelim ve geride bırakalım. Maalesef bölgemizin içinden geçtiği dinamik jeopolitik, hem aynı anda pek çok krize vaziyet etmemizi hem de çok hassas olmamızı elzem kılıyor. Gelinen noktada, örgütün tasfiye sürecini hızlandıracak bir yasal çerçeve üzerinde çalışıyoruz. Gerekli istişareleri yaptıktan sonra, fazla da uzatmadan, söz konusu düzenlemeyi sorunların çözüm adresi olan Meclis'in takdirine sunacağız.

Devletimizin niteliklerinden, milletimizin değerlerinden taviz vermeden bu meseleyi çözecek kapasiteye ziyadesiyle sahip olduğumuza inanıyorum. Cumhur İttifakı olarak Meclisimizin de desteğiyle inşallah bu hayırlı süreci tamama erdirecek, tarihe, gururla anacağımız bir kayıt düşeceğiz. Tekrar bir 'Yenikapı Ruhu' aranıyorsa, bunun vücut bulması gereken zemin, Terörsüz Türkiye sürecidir. Siyaset kurumu, tıpkı Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu çalışmalarında olduğu gibi farklılıklarını bir yana koymalı, sürece destek olmalı, bu meselenin milletin gündeminden çıkması için yük almalıdır. Biz, İttifak ve iktidar olarak, iradeyse irade, kararlılıksa kararlılık, uzlaşıysa uzlaşı, cesaretse cesaret, üzerimize düşenleri fazlasıyla yaptık, yapıyoruz, bundan sonra da yapmaya devam edeceğiz.'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasının ardından, geçen hafta CHP'den istifa eden Bağımsız İstanbul Milletvekili Nimet Özdemir'e AK Parti rozeti taktı.

'Yetiştirebildiğimiz kadar inşallah yetiştireceğiz'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, AK Parti TBMM Grup Toplantısı'nın ardından gazetecilerin sorularını yanıtladı. Erdoğan, 'Terörsüz Türkiye'ye ilişkin yasal düzenlemeler Meclis kapanmadan gelir mi?' sorusu üzerine, 'Yetiştirebildiğimiz kadar inşallah yetiştireceğiz.' dedi.

'NATO Liderler Zirvesi'nde, ABD Başkanı Donald Trump ile özel bir görüşmeniz olacak mı?' sorusuna Erdoğan, 'Büyük ihtimalle olur.' yanıtını verdi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, daha önce sigarayı bırakması tavsiyesinde bulunduğu İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin sigarayı bırakmasına ilişkin değerlendirilmesinin sorulmasına karşılık, 'Ne kadar güzel. Keşke ülkemdekilere de sigarayı bıraktırsam.' ifadesini kullandı.

BIST 100 endeksi, güne 12,85 puan ve yüzde 0,09 artışla 14.552,46 puandan başladı.

Gün içinde en düşük 14.323,52 puanı, en yüksek 14.557,12 puanı gören BIST 100 endeksi, günü önceki kapanışa göre yüzde 1,43 değer kaybederek 14.331,21 puandan tamamladı.

BIST 30 endeksi ise önceki kapanışa göre 230,60 puan ve yüzde 1,37 azalışla 16.588,46 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre teknoloji endeksi yüzde 4,52, sanayi endeksi yüzde 1,21, hizmetler endeksi yüzde 0,92 ve mali endeks yüzde 0,29 değer kaybetti.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 24'ü prim yaptı, 74'ü geriledi, 2'si yatay seyretti. Türk Hava Yolları, ASELSAN, Astor Enerji, Akbank ile Türkiye İş Bankası (C) en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

- Altının ons fiyatı 3 bin 999 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla 3 bin 999 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 3 düşüşle 6 milyon 25 bin lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 37,63, bileşik getirisi yüzde 41,17 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 46,3774, satışta 46,5633 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 46,3600, satışta 46,5458 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1346, sterlin/dolar paritesi 1,3150 ve dolar/yen paritesi 161,8 düzeyinde seyrediyor.

Londra Brent tipi ham petrolün varili, yüzde 4,1 azalışla 73,5 dolardan işlem görüyor.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,43 değer kaybederek 14.331,21 puandan tamamladı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 208,40 puan azalırken, toplam işlem hacmi 139,4 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 0,20 değer kaybederken, holding endeksi yüzde 0,02 değer kazandı.

Sektör endeksleri arasından en çok kazandıran yüzde 1,38 ile aracı kurumlar, en fazla kaybettiren ise yüzde 4,52 ile teknoloji oldu.

Küresel piyasalar, ABD Merkez Bankasının (Fed) fiyat istikrarını sağlamak amacıyla yıl sonuna kadar agresif bir sıkılaşma sürecine yönelebileceğine ilişkin endişelerin neden olduğu satış baskısının hafiflemesiyle karışık bir seyir izliyor.

Analistler, yarın yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerini, yurt dışında ise ABD'de büyüme ve kişisel tüketim harcamaları başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.200 ve 14.100 puanın destek, 14.500 ve 14.600 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

VİOP’ta endeks kontratı normal seansı düşüşle tamamladı

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda BIST 30 endeksine dayalı kontrat, normal seansı yüzde 0,95 düşüşle 16.690,00 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı kontrat, normal seansta satıcılı bir seyir izledi.

Kontrat, normal seansı önceki kapanışa göre yüzde 0,95 azalışla 16.690,00 puandan kapattı. Önceki kapanış seviyesi 16.850,00 puan olarak kaydedilirken, açık pozisyon sayısı 394.525 oldu.

Analistler, küresel piyasalarda risk iştahının sınırlı kalması ve yurt içi piyasalarda temkinli seyrin etkisiyle endeks kontratında normal seansın düşüşle tamamlandığını belirtti.

Ankete göre, Haziran ayı için medyan TÜFE tahmini aylık %0,98, yıllık enflasyon beklentisi ise %32,10 oldu. Ortalama beklentiler aylık bazda %1,02, yıllık bazda ise %32,16 seviyesinde gerçekleşti.

Haziran ayı TÜFE tahmini veren 22 banka ve aracı kurumun beklentileri aylık bazda %0,74 ile %1,77 aralığında şekillendi. Yıllık enflasyon tahminleri ise %31,78 ile %33,03 bandında oluştu.

Mayıs ayında TÜFE, aylık %1,71 artarken yıllık enflasyon %32,61 olarak açıklanmıştı. Böylece anket sonuçları, Haziran ayında aylık enflasyonun Mayıs ayına göre belirgin şekilde yavaşlayabileceğine işaret etti.

Enerji, gıda, alkollü içkiler, tütün ürünleri ve altın hariç tutulan TÜFE C Endeksi için öngörüde bulunan ekonomistlere göre, Haziran ayında C Endeksi'nin medyan bazda aylık %1,58, yıllık bazda ise %30,00 artması bekleniyor. Ortalama beklenti C Endeksi'nde aylık %1,60, yıllık %30,03 oldu.

Haziran ayı enflasyon verisi, 3 Temmuz 2026 Cuma günü saat 10.00'da Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanacak.

• Yıl sonu enflasyon beklentisi aşağı yönlü revize edildi

Matriks Haber anketinde cari yıl sonu enflasyon beklentilerinde aşağı yönlü revizyon öne çıktı. Ankete göre 2026 yıl sonu TÜFE beklentisi %29,00 seviyesinde oluştu. Beklenti aralığı %23,00 ile %30,00 arasında şekillendi.

Bir önceki anket döneminde 2026 yıl sonu enflasyon beklentisi %29,58 seviyesinde bulunuyordu. Böylece piyasa katılımcılarının yıl sonu enflasyon beklentisinde sınırlı da olsa aşağı yönlü bir revizyon gerçekleşti.

2027 yıl sonuna ilişkin enflasyon beklentisi ise %22,25 oldu. Bir önceki ankette bu beklenti %22,00 seviyesindeydi. 12 ay sonrasına ilişkin TÜFE tahmini ise %24,85 artışa işaret etti.

C Endeksi tarafında ise 2026 yıl sonu beklentisi %28,40, 2027 yıl sonu beklentisi %24,00 olarak hesaplandı. Önceki anket döneminde bu tahminler sırasıyla %28,00 ve %22,00 seviyesinde oluşmuştu.

• Dolar/TL beklentisi yıl sonu için 51,80'de kaldı

Anketin döviz kuru beklentileri bölümünde, 2026 yıl sonu dolar/TL tahmini değişmedi. 14 analistin 2026 sonuna ilişkin medyan dolar/TL beklentisi 51,80 seviyesinde kaldı.

Yıl sonu dolar/TL tahminlerinde en yüksek beklenti 52,40, en düşük beklenti ise 50,00 oldu. Bir önceki anket döneminde beklenti aralığı 50,00 ile 54,40 seviyesinde bulunuyordu.

12 ay sonrasına ilişkin dolar/TL beklentisi 55,60 olarak belirlendi. 2027 yıl sonu dolar/TL tahmininde ise 6 ekonomistin medyan beklentisi 60,85 seviyesinde hesaplandı. Bir önceki anket döneminde 2027 yıl sonu dolar/TL beklentisi 61,00 seviyesinde gerçekleşmişti.

Anket sonuçları, piyasa katılımcılarının Haziran ayında aylık enflasyonda yavaşlama beklediğini, yıl sonu enflasyon tahminlerinde ise sınırlı aşağı yönlü revizyon yaptığını gösterdi. Dolar/TL tarafında ise 2026 yıl sonu beklentisinin önceki anket dönemine göre değişmeyerek 51,80 seviyesinde kalması dikkati çekti.

Haberin tamamına linkten ulaşabilirsiniz

İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan: 'Ülkemiz sanayisi için önemli bir çağrıda bulunmak istiyorum. Sanayicilerimiz için çok özel bir kredi paketine ivedilikle ihtiyaç duyuyoruz. Bu konuda gerekli adımların vakit kaybetmeden atılmasını tüm sanayicilerimiz adına talep ediyoruz.'

Bahçıvan: 'Türk Eximbank tarafından sağlanan reeskont kredilerinde günlük limitlerin düşük kalması ve firma başına kullanımın 60 milyon TL ile sınırlı olması; ihtiyaç duyulan kredilere erişimi 5-6 aya kadar geciktirmekte, bu da sanayicileri çok daha yüksek maliyetli, banka ve banka dışı farklı kredi kaynaklarına yöneltmektedir. Günlük limitlerin yükseltilmesi ihracatçılarımıza çok önemli destek sağlayacaktır.'

İstanbul Sanayi Odası (İSO) Meclisinin haziran ayı olağan toplantısı 'Sanayiye Sahip Çıkmak, Türkiye'ye Sahip Çıkmaktır Anlayışı Eşliğinde Sanayimizin Finansman Sorununu ve Çözümü Kamu Bankalarımızla Birlikte Değerlendirmek' ana gündemi ile Odakule Fazıl Zobu Meclis Salonu'nda gerçekleştirildi. İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan'ın açılış konuşmasının ardından düzenlenen panelde; BloombergHT Genel Yayın Yönetmeni Açıl Sezen'in moderatörlüğünde Ziraat Bankası Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesi Alpaslan Çakar, Halkbank Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesi Recep Süleyman Özdil, Vakıfbank Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Murahhas Üyesi Osman Arslan ve Türk Eximbank Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesi Ali Güney gündeme yönelik değerlendirmelerini paylaştı.

Açılış konuşmasında bir sivil toplum kuruluşu olarak görevlerinin yalnızca verileri açıklamak değil; bu verileri çözüme, politikaya ve ülkemizin geleceğini güçlendirecek yeni bir üretim vizyonuna dönüştürmek olduğunun altını çizen İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan 'Bu çerçevede üretim hayatımızın ihtiyaçlarını kamuoyuyla ve karar alıcılarla paylaşmaya, sanayicimizin sesini duyurmaya, çözüm önerileri geliştirmeye ve nitelikli üretimi destekleyen politikalara katkı sunmaya kararlılıkla devam edeceğiz. Tam bu noktada sanayimiz adına önemli bir çağrıda bulunmak istiyorum. Sanayicilerimiz için çok özel bir kredi paketine ivedilikle ihtiyaç duyuyoruz. Bu konuda gerekli adımların vakit kaybedilmeksizin atılmasını tüm sanayicilerimiz adına talep ediyoruz' dedi.

Etkili ve somut adımlara ihtiyaç var

Sahadan yükselen haklı seslerin, İSO'nun düzenli açıkladığı öncü göstergelerin ve İSO 500 verilerinin şu gerçeği net bir şekilde gösterdiğini belirten Bahçıvan 'Sanayicinin oksijeni finansmandır. Ve geldiğimiz noktada sanayicimizin ciddi ölçüde oksijensiz kaldığını görüyoruz. Üretmeye devam eden, istihdam yaratan, ihracat yapan ve ülkesine katma değer kazandıran sanayi kuruluşlarımız; yüksek finansman maliyetleri, krediye erişimde yaşanan güçlükler ve artan mali yükler karşısında adeta nefes almakta zorlanmaktadır. Bugün sektörümüzün ihtiyacı yalnızca iyi niyetli temenniler değildir. Sanayinin yeniden nefes almasını sağlayacak somut, etkili ve sonuç odaklı adımlara ihtiyaç duyuluyor. Çünkü oksijensiz kalan bir insan nasıl yaşamını sürdüremezse, finansmana erişemeyen bir sanayinin de yatırım yapması, üretimini geliştirmesi, teknolojiye yönelmesi ve küresel rekabette güç kazanması imkansız. Şunu hiçbir zaman unutmamalıyız: Türkiye'nin sürdürülebilir büyümesi, kalıcı refahı, nitelikli istihdamı ve küresel rekabet gücü ancak güçlü bir sanayi yapısıyla mümkündür. Üretimin zayıfladığı, yatırımların ertelendiği, teknolojik dönüşümün yavaşladığı ekonomide sağlıklı ve dengeli bir kalkınmadan söz edemeyiz. Üretimden uzaklaşan değil; üretimi teknolojiyle, verimlilikle, ihracatla, yeşil ve dijital dönüşümle güçlendiren bir kalkınma anlayışını stratejik önceliğimiz olarak görmek zorundayız. Ülkemiz sanayisinin geleceği konusunda duyarsız kalınırsa, özellikle geleneksel sektörlerimiz desteklenmek yerine kaderine terk edilirse bu Türkiye için çok ciddi sorunlar üretir. İşte bu sebeple biz İstanbul Sanayi Odası olarak 'Sanayiye Sahip Çıkmak, Türkiye'ye Sahip Çıkmaktır' diyoruz' dedi.

Kredilere erişimde günlük limitler yükseltilmeli

Ülkemiz sanayisinin finansmanının çok büyük oranda bankacılık sistemi üzerinden yürüyor olduğuna, gelişmiş ekonomilerde ise banka kredileri ile sermaye piyasalarının birbirinin alternatifi değil tamamlayıcısı olduğunu dile getiren Bahçıvan 'Özellikle; özel sektör tahvilleri, girişim ve büyüme sermayesi fonları, menkul kıymetleştirme uygulamaları önümüzdeki dönemde daha fazla kullanılmalıdır. Bu noktada kamu bankalarının öncü ve katalizör rol üstlenmesi mümkündür. İzninizle burada bir parantez daha açmak istiyorum. Türk ihracatçısının zorlu küresel koşullarda en önemli destekçilerinden birisi şüphesiz ki Türk Eximbank tarafından sağlanan reeskont kredileridir. Ancak bu kredilerde limit, teminat ve peşin faiz uygulaması gibi sorunlar devam etmektedir. Özellikle günlük limitlerin düşük kalması ve firma başına kullanımın 60 milyon TL ile sınırlı olması; ihtiyaç duyulan kredilere erişimi 5-6 aya kadar geciktirmekte, bu da sanayicileri çok daha yüksek maliyetli, banka ve banka dışı farklı kredi kaynaklarına yöneltmektedir. Bu nedenle, günlük limitlerin yükseltilmesi ihracatçılarımıza çok önemli bir destek sağlayacaktır' dedi.

Eximbank kredilerinde sanayicileri zorlayan teminat mektubu sistematiğini de vurgulayan Bahçıvan, şunları söyledi: 'Firmalar, faizini zaten peşin ödedikleri riskin yüzde 100 kadar fazlasına karşılık gelen bir teminat mektubu vermek zorunda kalıyor. Adeta boşluğa verilen bu teminat, hem teminat mektubu komisyon masrafının aşırı düzeyde artmasına hem de firmaların teminat limitlerinin yok yere azalmasına neden oluyor. Sonuç olarak Türk sanayisinin bugün ihtiyacı olan sadece daha uygun maliyetli kredi değil, bunun yanı sıra ve bundan daha önemli olarak; daha uzun vadeli sermaye, daha derin sermaye piyasaları, bankacılık sistemi ile entegre çalışan yeni nesil finansman araçlarıdır. Türkiye Yüzyılı hedeflerine ulaşabilmek için sanayi, finans ve kamu politikalarının aynı stratejik vizyon etrafında buluşması da gerekmektedir.'

Açılışta Dow Jones endeksi, yüzde 0,01 azalarak ⁠51.660,75 puana geriledi.

S&P 500 endeksi yüzde 0,07 artışla 7.370,88 puana çıkarken, ​Nasdaq endeksi yüzde 0,03 azalışla 25.578,62 puana indi.

Bu hafta yaşanan sert satışların ardından teknoloji hisselerinin dengelenmesiyle pay piyasalarında açılışta yatay seyir izlendi.

Analistler, piyasalarda ABD Merkez Bankasının (Fed) olası faiz artırımlarına ve teknoloji devlerinin borçlanma yoluyla finanse ettiği yapay zeka harcamalarının dönüşüne yönelik endişelerle hafta başında satış baskısının yaşandığını anımsattı.

Bir önceki seansta sert düşüş kaydeden ve bugün bilançosunu yayımlayacak olan Micron Technology'nin hisseleri yeni işlem gününe yaklaşık yüzde 3 yükselişle başladı.

Nvidia, Microsoft ve Broadcom gibi büyük teknoloji şirketlerinin hisselerinde de hafif artışlar yaşandı.

Alphabet'in hisseleri de şirketin gelecek hafta Dow Jones endeksinde Verizon'un yerini alacağının açıklanması üzerine yüzde 1'e yakın yükseldi.

Yatırımcılar Orta Doğu'daki gelişmeleri yakından takip ederken, ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İran tarafının "Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden hiçbir geçiş ücreti alınmadığı konusunda kendilerine bilgilendirme yaptığını" belirtti.

Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişlerinin normale döneceği beklentileriyle petrol fiyatları yaklaşık 4 ayın en düşük seviyesini gördü.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, TSİ 16.30 itibarıyla yüzde 4,5 azalarak 73,66 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 70,07 dolardan alıcı buldu.

Bir başka paylaşımında da Trump, büyük enerji şirketlerinin, pompa fiyatlarını petrol fiyatlarındaki sert düşüşe paralel aşağı çekmediğini öne sürdü.

Trump, Adalet Bakanlığına bu konuyu derhal incelemeye başlaması talimatı verdiğini belirterek, "Benzin fiyatları, şu an gördüğümden çok daha hızlı bir şekilde düşmeye başlasa iyi olur." ifadesini kullandı.

Bu paylaşım sonrasında bazı petrol şirketlerinin hisselerindeki düşüş dikkati çekerken, ExxonMobil'in hisseleri yaklaşık yüzde 2, Chevron'un hisseleri yüzde 1'in üzerinde değer kaybetti.

Türkiye'nin sermayesi en yüksek gayrimenkul yatırım ortaklıklarından biri olduklarını belirten Işık, sermaye artışlarıyla birlikte şirketin finansal yapısının güçlendiğini söyledi. Peker GYO'nun yaklaşık 8 milyar TL özkaynağa ve 15 milyar TL aktif büyüklüğe ulaştığını ifade eden Işık, şirketin Türkiye'nin önde gelen GYO'ları arasında yer aldığını vurguladı.

İstanbul dışına açılma planı

Gayrimenkul yatırımlarında büyüme stratejisini sürdürdüklerini belirten Işık, İstanbul'un yanı sıra farklı şehirlerde de yeni projeler geliştirebileceklerini söyledi. Beykoz'da iki yeni proje planladıklarını aktaran Işık, Türkiye'deki mevcut büyüme ivmesinin ağırlıklı olarak nitelikli konut projeleri üzerinden devam edeceğini kaydetti.

İspanya ve Almanya gündemde

Şirketin uluslararası alanda daha güçlü bir GYO olmayı hedeflediğini dile getiren Işık, İspanya'nın Malaga kentinde villa projesi geliştirdiklerini açıkladı. Projenin 2026 sonunda tamamlanmasının, satış sürecinin ise 2027 yılında bitirilmesinin hedeflendiğini söyledi.

Avrupa'daki yatırım fırsatlarını da yakından takip ettiklerini belirten Işık, özellikle veri merkezleri, teknoloji kampüsleri ve lojistik yatırımlarının radarlarında olduğunu ifade etti. Kuzey Avrupa'da bu alanlarda yatırımlara yönelebileceklerini söyleyen Işık, Almanya'da yeni bir projeye 2027 yılında başlamayı planladıklarını açıkladı.

'Gayrimenkule geleneksel bakmıyoruz'

Gayrimenkul sektörünün dönüşüm geçirdiğine dikkat çeken Işık, şirketin yatırım yaklaşımının yalnızca konut, ofis ve AVM projeleriyle sınırlı olmadığını belirtti.

Veri merkezleri, teknoloji kampüsleri, enerji depolama alanları ve e-ticaret lojistik depoları gibi yeni nesil gayrimenkul segmentlerini yakından izlediklerini vurgulayan Işık, gelecekte bu alanlarda yatırım fırsatlarını değerlendirebileceklerini söyledi.

Tera GYO dönüşümü için SPK onayı bekleniyor

Şirketin kurumsal dönüşüm sürecine de değinen Işık, Peker GYO'nun unvanının Tera GYO olarak değiştirilmesi için gerekli başvurunun Ekim 2025'te yapıldığını ve sürecin Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) onayında olduğunu belirtti.

İsim değişikliğinin yalnızca bir marka dönüşümü olmadığını ifade eden Işık, 'Bu bizim için sadece bir tabela değişikliği değil. Hem yerel hem de uluslararası alanda büyüme vizyonumuzun bir parçası. Gayrimenkul tarafında Tera Grubu'nun daha görünür hale gelmesi olarak değerlendirilmeli' dedi.

Cari açık, 2025 yılının son çeyreğinde kaydedilen 221,07 milyar dolara kıyasla 5,76 milyar dolar artış gösterdi. Buna karşılık, 2025 yılının ilk çeyreğindeki 438,24 milyar dolarlık seviyenin ise belirgin biçimde altında kaldı.

İhracat ve Gelir Tahsilatları

2026 yılının ilk çeyreğinde mal ve hizmet ihracatı ile gelir tahsilatlarının toplamı 1 trilyon 384,56 milyar dolara yükseldi. Bu tutar;

Önceki çeyrekte 1 trilyon 334,56 milyar dolar,

Geçen yılın aynı döneminde ise 1 trilyon 253,98 milyar dolar seviyesindeydi.

İlk çeyrekteki kırılım ise şu şekilde gerçekleşti:

Mal ve Hizmet İhracatı: 930,39 milyar dolar

Birincil Gelir Tahsilatları: 396,06 milyar dolar

İkincil Gelir Tahsilatları: 58,12 milyar dolar

İthalat ve Gelir Ödemeleri

Aynı dönemde mal ve hizmet ithalatı ile gelir ödemelerinin toplamı 1 trilyon 611,38 milyar dolara çıktı. Bu rakam;

2025 yılının son çeyreğinde 1 trilyon 555,62 milyar dolar,

Geçen yılın ilk çeyreğinde ise 1 trilyon 692,21 milyar dolar düzeyindeydi.

İlk çeyrekteki kırılım şu şekilde gerçekleşti:

Mal ve Hizmet İthalatı: 1 trilyon 96,13 milyar dolar

Birincil Gelir Ödemeleri: 409,35 milyar dolar

İkincil Gelir Ödemeleri: 105,90 milyar dolar

Kaspi.kz, Türkiye'de faaliyet gösteren Rabobank'nın iştiraki olan Rabobank A.Ş.'yi satın almak için Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'ndan onay aldığını açıkladı.

İşlemin, gerekli tüm şartların tamamlanmasına bağlı olarak Temmuz 2026'da sonuçlanması bekleniyor.

Kaspi.kz CEO'sundan BDDK onayına teşekkür mesajı

Kaspi.kz CEO'su ve kurucu ortağı Mikheil Lomtadze konu hakkında 'Türkiye'deki Rabobank A.Ş.'yi satın almamızla ilgili olarak BDDK'dan onay almaktan mutluluk duyuyoruz. Bu, Kaspi.kz için önemli bir dönüm noktası ve Türkiye'deki işimizin geliştirilmesinde önemli bir adım. Bu süreç boyunca BDDK ve ilgili yetkililerin yapıcı katılımı için minnettarız' açıklamasını yaptı.

Satın alma, geçen yıl Ocak ayında e-ticaret platformu Hepsiburada'nın çoğunluk hissesini 1,13 milyar dolara satın almasının ardından Kaspi.kz'nin Türkiye'deki ikinci satın alması oldu.

Geçen yıl Kazakistan merkezli şirketin, Rabobank Group'un Türkiye birimini satın almak için görüşmeler yürüttüğü açıklanmıştı.

- Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiğinin toparlanması ve Rusya ile ABD arasındaki diplomatik temasların süreceğine yönelik beklentiler, petrol piyasalarında jeopolitik risk primini azaltarak petrol fiyatlarını savaş öncesi seviyesine getirdi

Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'nda petrol akışının normale döndüğü yönündeki beklentiler ve Rusya ile ABD arasındaki diplomatik temasların devam edeceğine ilişkin açıklamaların jeopolitik risk algısını azaltmasıyla 75 doların altına gerileyerek savaş öncesi seviyesine çekildi.

Dün 77,90 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 76,80 dolardan tamamladı. Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 15.06 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 2,7 azalarak 74,72 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 71,07 dolardan alıcı buldu.

Bugün Umman Ulaştırma Bakanlığının ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yapılan açıklamada, tüm gemilerin kullanımına açık geçici bir deniz koridoru oluşturulması seçeneği konusunda Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ile koordinasyon sağlandığı ifade edildi.

Veri analitik şirketi Kpler ve MarineTraffic verilerine göre, ABD ile İran arasında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasını da içeren 14 maddelik mutabakatın ardından boğazdaki tanker trafiği kademeli olarak toparlanıyor. Boğaz'dan 18-22 Haziran döneminde toplam 172 gemi geçerken günlük ortalama geçiş sayısı 34'e ulaştı. Böylece trafik, savaş öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 25'ine yükseldi.

Fiyatlar üzerindeki aşağı yönlü baskıyı artıran bir diğer unsur da ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın nükleer programına yönelik üst düzey denetimleri kabul ettiğini açıklaması oldu.

Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İran'ın 'en üst düzey nükleer denetimlere tam ve eksiksiz şekilde razı olduğunu' belirterek bunun, müzakerelerin ilerlemesine katkı sağlayacağını ifade etti.

Ayrı bir paylaşımında ise Hürmüz Boğazı üzerinden bir günde 19 milyon varil petrol taşındığını ve bunun rekor seviyeye işaret ettiğini savunan Trump, 'Petrol fiyatları düşüyor ve dünya daha güvenli bir yer.' değerlendirmesinde bulundu.

- Rusya-ABD arasında yeni istişare hazırlığı

Öte yandan Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, Rusya ile ABD'nin ikili ilişkilerde uzun süredir devam eden sorunların çözümüne yönelik yeni bir istişare turu düzenlemeyi planladığını söyledi.

Ryabkov, iki ülke arasındaki 'karşılıklı rahatsızlık yaratan konuların' giderilmesine yönelik diyalog çeşitli zorluklarla karşı karşıya olsa da yeni istişarelerin yaz sonuna kadar gerçekleştirilmesini beklediğini belirtti.

Söz konusu açıklamalar, taraflar arasındaki iletişim kanallarının açık kalacağına yönelik beklentileri güçlendirirken, aynı zamanda jeopolitik risk algısını azaltarak petrol fiyatları üzerinde sınırlı aşağı yönlü baskı oluşturabilecek bir unsur olarak değerlendiriliyor.

Kısaca Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ni açık denizlere bağlayan ve dünyada deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık dörtte birinin geçtiği stratejik bir su yoludur. Bu yazıda boğazın neden bu kadar kritik olduğunu, benzin fiyatını nasıl belirlediğini ve Türkiye için ne anlama geldiğini anlatacağız. Çünkü uzaktaki bu dar geçitte yaşananlar, aslında çok yakınımızda hissediliyor.

Hürmüz Boğazı Tam Olarak Nerede ve Neden Önemli?

Önce coğrafyaya bakalım. Hürmüz Boğazı, Orta Doğu'da yer alıyor. Kuzeyinde İran, güneyinde ise Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri var. Bu boğaz, petrol ve doğalgaz açısından dünyanın en zengin bölgesi olan Basra Körfezi'nin açık denizlere açılan tek kapısı.

İşte kritik nokta burada. Suudi Arabistan, Irak, Kuveyt, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi dev petrol üreticilerinin ürettiği enerjinin büyük kısmı, dünyaya ulaşmak için bu tek boğazdan geçmek zorunda. Boğazın işlediği normal dönemde günde yaklaşık 20 milyon varil petrol buradan akıyor. Bu, dünyada deniz yoluyla taşınan tüm petrolün yaklaşık dörtte birine denk geliyor. Üstelik sadece petrol değil, dünyanın sıvılaştırılmış doğalgazının da yaklaşık beşte biri bu boğazdan taşınıyor.

Peki neden başka bir yol kullanılmıyor? Çünkü gerçek anlamda bir alternatifi yok. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin boğazı atlayan bazı boru hatları var, ama bunların kapasitesi sınırlı. Bu boru hatları, boğazdan geçen devasa hacmin sadece küçük bir kısmını taşıyabiliyor. Doğalgaz için ise neredeyse hiç alternatif yok. İşte bu yüzden Hürmüz Boğazı, dünya enerji sisteminin en hassas noktalarından biri olarak görülüyor.

Bir Su Yolu Petrol Fiyatını Nasıl Belirliyor?

Bu boğazın asıl gücü, dünya ekonomisindeki etkisinde gizli. Mantık aslında basit. Bir malın arzı azalırsa, fiyatı yükselir. Petrol için de durum böyle.

Hürmüz Boğazı'nda bir sorun çıktığında, yani gemiler geçemez hale geldiğinde, dünyaya akan petrol miktarı aniden azalıyor. Arz daralınca, petrol fiyatları hızla yükseliyor. Bunu 2026 yılında çok net gördük. Şubat sonunda bölgede başlayan bir çatışma yüzünden boğaz fiilen kullanılamaz hale geldi. O dönemde dünya petrolünün gösterge fiyatı olan Brent petrol, çatışma öncesindeki yaklaşık 70 dolar seviyesinden, kriz sırasında 120 doların üzerine kadar fırladı. Hatta bazı bölgesel fiyatlar daha da yükseldi.

Tam tersi de geçerli. Haziran 2026'da Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında bir mutabakat sağlandı ve boğazın yeniden açılmaya başlamasıyla fiyatlar hızla geri indi. Brent petrol, Haziran sonunda yaklaşık 76 dolar seviyesine kadar geriledi. Bu, çatışmanın başladığı şubat sonundan bu yana görülen en düşük seviyeydi. Yani bu tek su yolundaki bir haber, dünya genelinde petrol fiyatını anında aşağı ya da yukarı taşıyabiliyor.

Yine de işin tam olarak normale döndüğü söylenemez. Boğazda gemi trafiği yeniden canlanmaya başladı ve binlerce denizci güvenlik garantileri sonrası bölgeden ayrılmaya başladı. Ancak su yolunun tamamen eski kapasitesine ulaşmasının aylar alabileceği belirtiliyor. Yani belirsizlik sürdükçe, fiyatlardaki dalgalanma da devam ediyor.

Beklenmedik Bir Gelişme: Geçiş İçin Ödenen Bedel

Burada ilginç ve çoğu kişinin bilmediği bir ayrıntı var. Hürmüz Boğazı normalde geçiş ücreti olan bir yer değil. Süveyş ya da Panama gibi insan yapımı bir kanal değil, doğal bir boğaz. Uluslararası kurallara göre gemiler buradan serbestçe geçebiliyor.

Ancak 2026 krizi sırasında alışılmadık bir durum ortaya çıktı. Kriz büyüdükçe, boğazdan geçmek isteyen gemilerin ödediği savaş riski sigortası primleri katlandı. Aktarılan bilgilere göre, dev bir petrol tankerinin tek bir geçiş için ödediği ek sigorta maliyeti, çeyrek milyon doların üzerine çıktı. Yani normalde sıradan bir maliyetle geçilen bir su yolu, kriz döneminde hem çok daha pahalı hem de çok daha riskli bir yola dönüştü. Bu durum, bir su yolunun kontrolünün ne kadar büyük bir ekonomik güç anlamına geldiğini de gösteriyor.

Peki Bu Türkiye'yi Nasıl Etkiliyor?

Şimdi konuyu en çok merak edilen yere, yani Türkiye'ye ve senin bütçene getirelim. Türkiye, enerjide büyük ölçüde dışa bağımlı bir ülke. Yani ihtiyacı olan petrolün ve doğalgazın çok büyük kısmını yurt dışından alıyor. Üstelik bu enerjinin önemli bir bölümü de Hürmüz Boğazı bölgesinden geliyor.

Bu bağımlılık, boğazdaki her krizi Türkiye için doğrudan bir ekonomik mesele haline getiriyor. Sürecin nasıl işlediğine bakalım. Boğazda bir sorun çıkıyor, petrol fiyatları yükseliyor. Türkiye petrolü daha pahalıya almak zorunda kalıyor. Bu da ithalat faturasını şişiriyor ve cari açığı büyütüyor. Uzmanların tahminlerine göre, boğazın uzun süre kapalı kalması Türkiye'nin cari açığına milyarlarca dolarlık ek yük bindirebilir.

Etki burada da bitmiyor. Yükselen enerji maliyeti, akaryakıt fiyatlarına yansıyor. Akaryakıt pahalanınca, her şeyin taşıma maliyeti artıyor. Marketteki domatesten giydiğin kıyafete kadar her ürün, bir noktada nakliyeyle taşınıyor. İşte bu yüzden uzaktaki bir boğazda yaşanan kriz, dönüp dolaşıp enflasyon olarak karşımıza çıkıyor ve cebimizi etkiliyor.

Bunu somut olarak da gördük. Boğazdaki gerginliğin azaldığı ve petrolün düştüğü Haziran 2026'da, küresel akaryakıt fiyatları üzerindeki baskı hafifledi. Yani boğazdaki gevşeme, doğrudan pompaya yansıyor.

Türkiye'nin Elinde Hangi Kozlar Var?

İşin bir de umut veren tarafı var. Türkiye, bu tür krizlere karşı tamamen savunmasız değil. Çünkü enerji tedarikinde alternatif kaynaklara sahip.

Türkiye, enerjisinin bir kısmını Rusya, Azerbaycan ve Akdeniz üzerinden boru hatlarıyla alıyor. Bu kaynaklar, Hürmüz Boğazı'na bağlı değil. Yani bir Hürmüz krizinde bu alternatif hatlar, bir tampon görevi görerek şokun etkisini bir miktar azaltabiliyor. Bu çeşitlilik, Türkiye'nin kısa vadede bu tür krizlere karşı dayanıklılığını artıran önemli bir avantaj. Yine de uzun süreli bir kriz, fiyatlar üzerinden etkisini er ya da geç hissettiriyor.

Sıkça Sorulan Sorular

Hürmüz Boğazı nedir?

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ni Umman Denizi ve açık okyanuslara bağlayan dar bir deniz geçididir. Kuzeyinde İran, güneyinde Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri yer alır. Dünyada deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık dörtte biri buradan geçer.

Hürmüz Boğazı'ndan dünya petrolünün yüzde kaçı geçiyor?

Hürmüz Boğazı'ndan normal dönemde günde yaklaşık 20 milyon varil petrol geçer. Bu, dünyada deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık yüzde 25'ine ve küresel sıvılaştırılmış doğalgazın yaklaşık yüzde 20'sine denk gelir.

Hürmüz Boğazı kapanırsa benzin fiyatı ne olur?

Boğaz kapanırsa dünyaya akan petrol arzı daralır ve petrol fiyatları yükselir. 2026 krizinde Brent petrol 70 dolardan 120 doların üzerine çıkmıştır. Bu durum Türkiye'de akaryakıt fiyatlarına zam olarak yansır. Boğazdaki gerginliğin azaldığı dönemde ise fiyatlar geri gerilemiştir.

Hürmüz Boğazı'nın alternatifi var mı?

Tam bir alternatifi yoktur. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin boğazı atlayan boru hatları vardır, ancak kapasiteleri sınırlıdır ve boğazdan geçen hacmin sadece bir kısmını taşıyabilir. Doğalgaz için neredeyse hiç alternatif yoktur.

Hürmüz Boğazı krizi Türkiye'yi nasıl etkiler?

Türkiye enerjide dışa bağımlı olduğu için, boğazdaki kriz petrol fiyatlarını yükselterek Türkiye'nin enerji faturasını ve cari açığını artırır. Bu durum akaryakıt fiyatlarına ve dolayısıyla enflasyona yansır. Ancak Rusya, Azerbaycan ve Akdeniz üzerinden gelen alternatif kaynaklar bir tampon görevi görür.

Sonuç

Hürmüz Boğazı, haritada küçük ve önemsiz gibi görünen bir su yolu. Ama gerçekte dünya ekonomisinin en hassas noktalarından biri. Dünya petrolünün dörtte birinin tek bir dar geçitten akması, küresel ekonominin ne kadar kırılgan bir dengeye bağlı olduğunu gösteriyor.

Bu tablo bize önemli bir gerçeği hatırlatıyor. Modern dünyada hiçbir ekonomi bir ada değil. Binlerce kilometre uzaktaki bir boğazda yaşanan bir gerginlik, dönüp dolaşıp bizim akaryakıt fişimize, market alışverişimize ve enflasyona kadar ulaşabiliyor. İşte bu yüzden Hürmüz Boğazı gibi kritik noktaları anlamak, sadece bir dış politika meselesi değil, aynı zamanda kendi ekonomik geleceğimizi anlamanın da bir parçası.

Tüm ekonomi ve finans gündemini takip etmek için. Finans Gundem

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Aktarılan veriler ve rakamlar, yayım tarihindeki kamuya açık kaynaklara dayanmaktadır ve zamanla değişebilir.

'Savunma sanayiinde kalıcı bir aktör olacağız'

Emre Bey, son günlerde TERA Holding'in savunma sanayiinde yaptığı yatırımların finansal amaçlı olduğu, firmaların değerini yükselttikten sonra exit yapılacağına ilişkin iddialar gündeme geliyor. Bu iddialar doğru mu?

Kesinlikle doğru değil. TERA Grubu, stratejik gördüğü alanlarda yatırım yaparak faaliyet gösterdiği sektörlerde uzun vadeli bir vizyonla kalıcı değer üretme anlayışıyla hareket etmektedir. Savunma sanayiindeki yatırımlarımızı da bu yaklaşımla gerçekleştirdik. Sektörde kalıcı bir aktör olarak ülkemize hizmet etmeye devam edeceğiz.

'Türk savunma sanayiinin yükselişi bazı çevreleri rahatsız ediyor'

Türk savunma sanayiinin giderek küresel ölçekte önemli bir güç hâline geldiği bir dönemde, yeni yatırımcıların çeşitli iddialar ve söylentilerle baskı altına alınmaya çalışılmasını nasıl değerlendiriyorsunuz?

Savunma sanayii, ülkemizin iftihar duyduğu bir alan hâline geldi. Bu gelişim, onlarca yıla dayanan bir stratejinin vücut bulmuş hâlidir. Türk savunma sanayii, dünya çapındaki rekabetçi konumunu daha da güçlendirecek adımlar attı ve atmaya devam ediyor.

Bu durumun Türkiye'nin iyiliğini istemeyen çevreleri rahatsız etmesi kaçınılmazdır. Sektöre farklı bir perspektifle yaklaşan ve değer katabilecek yeni aktörlerin girmesinden duyulan rahatsızlığın, ortaya atılan iddialara yansıdığı değerlendirilebilir.

Savunma sanayii TERA'nın merkezî faaliyet alanlarından biri olacak

Bu çerçevede TERA Holding neden savunma sektörüne giriyor? Yatırımın kalıcı olduğu anlaşılıyor; hedefleriniz nereye kadar uzanıyor?

Savunma sanayii; katma değer üretme potansiyeli, stratejik önemi ve rekabetçiliği açısından TERA Holding için olmazsa olmaz bir sektördür. Bu sektörün söz konusu özelliklerini önümüzdeki on yıllar boyunca koruyacağı da açıktır.

Bu nedenle savunma sanayiini grubumuzun merkezî faaliyet alanlarından biri olarak değerlendiriyoruz. Grup içerisindeki sinerjileri kullanarak hem yurt içinde hem de yurt dışında bu alanda büyümeye devam etmeyi planlıyoruz.

BEST Grup ile savunma sanayiine ilk adım

TERA Holding'in savunma sanayii yatırımlarına ilişkin mevcut stratejisi nedir?

BEST Grup'un satın alınmasıyla TERA Grubu savunma sanayiine ilk adımını atmış oldu. Bu alanda grubun gerek teknoloji gerekse finans alanındaki yeteneklerini kullanarak savunma sanayiinde etkin bir aktör olmayı ve mevcut ekosistemde tamamlayıcı bir rol üstlenmeyi hedefliyoruz.

Fikir geliştiren, yeni çözümler üreten ve ihracat kabiliyetine sahip bir oyuncu olmak, şirketlerimizin savunma sanayiine yönelik temel stratejisidir.

BEST Grup'ta hedef: Daha geniş ürün gamı ve daha yüksek pazar payı

TERA Holding'in BEST Grup başta olmak üzere savunma sanayii şirketlerindeki uzun vadeli hedefleri nelerdir?

BEST Grup'un ürettiği ürünlere hem yurt içinde hem de yurt dışında önemli ölçüde ihtiyaç bulunuyor. Kendi segmentinde son derece rekabetçi ürünler geliştiren BEST Grup, alanındaki pazar payını daha da artıracak ve mevcut ürünlerini tamamlayıcı yeni geliştirmeler yapacaktır.

Ürün gamını zenginleştirmek, mevcut sistemlerin yetenek ve kabiliyetlerini derinleştirmek de uzun vadeli hedeflerimiz arasındadır.

SAHA EXPO'da açıklanan iş birlikleri sürecek

SAHA EXPO 2026'da savunma teknolojileri alanında BASE Studio gibi şirketlerle yeni iş birlikleri açıklamıştınız. Bu iş birlikleri devam edecek mi?

Türkiye'de savunma ekosistemi artık gerçek anlamda olgunlaştı. Savunma sanayii ve teknolojileri alanında son derece güçlü bir yapı oluştu. Bu ekosistem, sektörün gelişimini hızlandıracak ve ülkemizin bu alandaki rekabet gücünün korunarak daha da artırılmasını sağlayacaktır.

Ortaya çıkacak değerin daha hızlı büyümesi için sektör şirketleri arasındaki iş birliklerinin artması gerekiyor. Bu nedenle faaliyet alanımızdaki ve karşılıklı değer üretebileceğimiz şirketlerle iş birliklerimiz artarak devam edecektir.

'İHA ve SİHA teknolojileri modern savaşta kırılma noktasıdır'

Son yıllarda İHA ve SİHA teknolojileri küresel savunma dengelerini köklü biçimde yeniden şekillendiriyor. Bu teknolojik dönüşümü nasıl değerlendiriyorsunuz?

İHA ve SİHA teknolojileri, modern savaşın yeniden tanımlandığı bir kırılma noktasını simgeliyor. Bu alanda Türkiye'nin dünyaya örnek gösterdiği bir başarı hikâyesi var: Baykar.

Selçuk Bayraktar'ın liderliğinde ve Haluk Bayraktar'ın vizyonuyla şekillenen bu yolculuk, yalnızca bir savunma sanayii atılımı değil; Türkiye'nin teknoloji üretme iradesinin somut kanıtıdır. Bayraktar TB2'den AKINCI'ya uzanan ürün gamı, pek çok cephede savaşın seyrini fiilen değiştirdi ve 'oyun değiştirici' kavramını gerçek anlamıyla hak eden nadir örneklerden biri oldu.

Biz de bu tabloyu yakından takip ediyoruz. İHA ve SİHA ekosistemi yalnızca hava platformlarından ibaret değildir. Elektronik harp, yapay zekâ entegrasyonu, komuta kontrol sistemleri ve lojistik destek zinciriyle birlikte değerlendirilmesi gereken bütünleşik bir alandır.

Biz de savunma sanayiindeki konumumuzu bu bütünü dikkate alarak şekillendiriyoruz. BEST Grup başta olmak üzere portföyümüzdeki şirketlerin bu ekosistemin tamamlayıcı ve katma değer üreten bir parçası olmasını hedefliyoruz.

ING Research, artan Hazine tahvil getirileri, güçlü dolar ve zayıflayan yatırımcı talebi gerekçesiyle altın ve gümüş için 2026 yılına ait fiyat tahminlerini aşağı yönlü güncelledi.

ING'nin emtia stratejisti Ewa Manthey imzalı rapora göre altın, yılın başında tarihi zirvelere ulaşmasının ardından keskin bir düzeltme sürecine girdi ve yılbaşına kıyasla negatif bölgeye geriledi. Kurumun değerlendirmesine göre bu satış dalgası, piyasaların ilgisinin güvenli liman talebinden yüksek faiz ortamının yansımalarına kaymış olmasını gözler önüne seriyor.

ING, 2026 yılının üçüncü çeyreği için altın fiyat beklentisini daha önceki 4.850 dolar/ons'tan 4.300 dolar/ons'a, dördüncü çeyrek beklentisini ise 5.000 dolar/ons'tan 4.600 dolar/ons'a indirdi.

Rapora göre bu revizyonun arkasında yatan temel etken, faiz indirimi beklentilerinin ötelenmesiyle birlikte Hazine tahvil getirilerinin yükselmesi ve doların değer kazanması. ING, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) temkinli duruşunu koruyacağını öngörse de yüksek reel
getirilerin ve güçlü doların altın üzerinde baskı yaratmaya devam edeceğini belirtiyor.

Yılın başında altın ETF'lerine yönelik güçlü alım iştahı, fiyatları 2022'den bu yana en yüksek seviyelere taşımıştı. Ancak ING, Mart ayında başlayan politika yeniden fiyatlamasıyla birlikte özellikle Kuzey Amerikalı yatırımcıların kar realizasyonuna gittiğini ve küresel altın ETF varlıklarının yılbaşı düzeyinin yüzde 1,5 altına gerilediğini aktarıyor.

Yatırımcı tarafındaki zayıflamaya karşın merkez bankası alımları desteğini koruyor. ING raporuna göre merkez bankaları ve resmi kurumlar 2026'nın ilk çeyreğinde yaklaşık 244 ton altın aldı. Polonya öne çıkan alıcılar arasında yer alırken Çin altın alım serisini 19 aya taşıdı. World Gold Council'in son anketine göre merkez bankalarının yüzde 84'ü önümüzdeki beş yılda altının küresel rezervlerdeki payının artmasını bekliyor.

ING, yaşanan düzeltmenin altının yapısal temellerinde bir bozulmadan değil, döngüsel makroekonomik rüzgarlardan kaynaklandığını vurguluyor. Kurum, fiyat tahminlerini aşağı çekmekle birlikte orta-uzun vadeli görünüme ilişkin olumlu değerlendirmesini koruyor;
ancak yükselişin öngördüğünden daha yavaş ve oynak bir seyir izleyeceğinin altını çiziyor.

ING, gümüş için de tahminlerini revize etti. Güneş enerjisi talebindeki yavaşlama ve fotovoltaik üretimdeki verimlilik artışlarının gümüş yoğunluğunu azaltmasına paralel olarak kurum, üçüncü çeyrek beklentisini 79 dolar/ons'tan 68 dolar/ons'a, dördüncü çeyrek beklentisini ise 84 dolar/ons'tan 74 dolar/ons'a indirdi. Buna karşın ING, elektrikleşme trendi ve piyasa açığı sayesinde gümüşün altını mütevazı ölçüde geride bırakacağı görüşünü sürdürüyor.

Bu yılki stres testine, aralarında JPMorgan Chase ve Bank of America'nın da bulunduğu 32 büyük banka katıldı. Ancak analistler, bu yıl açıklanacak sonuçların önceki yıllara kıyasla bankaların sermaye planları üzerinde daha sınırlı bir etki yaratacağını öngörüyor.

Fed, şubat ayında yaptığı açıklamada, 2025 yılı stres testi sonuçlarını bankaların stres sermayesi tamponlarını güncellemek için kullanmayacağını duyurmuştu. Bu kararın, bankaların sermaye dağıtım planları üzerindeki baskıyı azaltması bekleniyor.

Yatırım şirketi Raymond James'in analistleri, stres testi sonuçlarının ardından birçok bankanın ölçülü temettü artışları ve hisse geri alım programları açıklayabileceğini belirtti.

Bununla birlikte, bankaların yatırımcılara yönelik sermaye aktarımını önemli ölçüde artırmadan önce, sektörün desteklediği yeni sermaye düzenlemelerinin netleşmesini bekleyebileceği ifade ediliyor. Söz konusu düzenlemelerin başında ise risk ağırlıklı sermaye hesaplamalarına ilişkin görüşmeleri devam eden Basel düzenlemeleri geliyor.

Fed'in stres testi sonuçlarını Türkiye saati ile 23.00'te, Wall Street'in kapanışının hemen ardından açıklaması bekleniyor.