S&P 500 endeksi yüzde 1,21 azalışla 7.420,10 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 1,34 kayıpla 26.021,66 puana geriledi.

Fed'e yönelik faiz artırımı beklentilerinin artmasıyla pay piyasalarında negatif bir seyir izlendi.

Banka, yeni Başkan Kevin Warsh liderliğinde düzenlenen ilk Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısının ardından politika faizini beklentiler doğrultusunda yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tuttu.

Politika metninin önceki açıklamalara kıyasla belirgin şekilde kısaltıldığı dikkat çekerken, gelecekteki faiz indirimlerine yönelik eğilime işaret eden ifadelerin metinden çıkarıldığı görüldü.

Fed'den yapılan açıklamada, enflasyonun enerji dahil bazı sektörlerde fiyat artışlarına yol açan arz şoklarının da etkisiyle bankanın yüzde 2 hedefinin üzerinde kalmayı sürdürdüğüne işaret edilerek, Komite'nin fiyat istikrarını sağlamaya kararlı olduğu vurgulandı.

Fed'in yayımladığı projeksiyonlar da 2026'da faiz artırımı yapılabileceğinin sinyalini verdi. FOMC üyelerinin gelecekteki faiz beklentilerini gösteren nokta grafiği 18 yetkiliden 9'unun bu yıl en az bir faiz artırımı öngördüğünü ortaya koydu.

Fed Başkanı Warsh, düzenlediği basın toplantısında, enflasyonun yüzde 2 hedefinin oldukça üzerinde seyrettiğini belirterek, fiyat istikrarını sağlama konusunda kararlı olduklarını vurguladı.

'Bu Komite fiyat istikrarını sağlayacak.' diyen Warsh, Komite'nin bu konuda 'net ve hemfikir' olduğunu söyledi.

Toplantının ardından yayımlanan politika metninde yapılan değişikliklere de işaret eden Warsh, metnin daha kısa ve daha sade olduğunu, bazı eski ifadelerin çıkarıldığını aktardı.

Warsh, ileriye dönük yönlendirmenin (forward guidance) de açıklamada yer almadığını dile getirdi.

Ekonomik projeksiyonlara da değinen Warsh, Komite üyelerinin tahminlerini sunmaya devam ettiğini ancak kendisinin mevcut yapısıyla projeksiyonlara dair uzun süredir benimsediği görüşler doğrultusunda bir tahmin sunmaktan kaçındığını ifade etti.

Analistler, Warsh başkanlığındaki ilk toplantının ardından genel tonun beklentilere göre daha 'şahin' olduğunu belirtti.

Fed kararlarının ardından tahvil faizleri yükselirken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,48 seviyesine çıktı.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD'de perakende satışlar mayısta aylık bazda yüzde 0,9 ile beklentilerin üzerinde artış kaydetti.

Jeopolitik tarafta da ABD ile İran arasında sağlanan mutabakata dair gelişmeler takip edilirken, ABD Başkanı Donald Trump, İran ile mutabakata ilişkin 'Hoşuma gitmezse, uygun şekilde davranmazlarsa başlarının tam ortasına bombaları bırakırız.' ifadesini kullandı.

Meray Yağ Sanayi Kanun Kapsamına Alındı, İki Büyük Şirketin Talebi Reddedildi

S.S. Karadeniz Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği'nin yönetim kontrolüne sahip olduğu Meray Yağ Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu kapsamına alınmak üzere yaptığı başvuru Kurul tarafından olumlu karşılandı.

Aynı bültende iki önemli ret kararı öne çıktı:

• Link Bilgisayar: Şirket ortakları İhsan Ünal, Ali Gökhan Beltekin, Mia Teknoloji A.Ş. ve Effective Invest Yatırım Holding A.Ş.'nin toplamda şirket sermayesinin %12'sine tekabül eden payların borsada satışı amacıyla hazırlanan pay satış bilgi formlarının onaylanması talebi reddedildi.

• Arzum Elektrikli Ev Aletleri: Şirketin çıkarılmış sermayesini 600.000.000 TL'den 1.200.000.000 TL'ye artırmak amacıyla ihraç ve halka arz edilecek paylara ilişkin izahname ve satış duyurusunun onaylanması talebi olumsuz sonuçlandı.

Yatırım Kuruluşlarının Sermaye Artırımları ve Yeni Şube Onayları

Yatırım kuruluşlarının sermaye yapılarını güçlendirme talepleri Kurul tarafından onaylandı. Bu kapsamda;

• PhillipCapital Menkul Değerler A.Ş.'nin sermayesini 85.536.000 TL'den 1.500.000.000 TL'ye yükseltmesine izin verildi.

• Strateji Menkul Değerler A.Ş.'nin sermayesini 53.000.000 TL'den 80.000.000 TL'ye yükseltmesine izin verildi.

Ayrıca Neo Menkul Değerler A.Ş.'nin Kadıköy/İstanbul adresinde yeni bir şube açma başvurusu kabul edildi. Bulls Portföy, Fonmap Portföy ve Sparta Portföy'e ait çeşitli fonların katılım payı ihraç belgeleri onaylanırken; İstanbul Portföy bünyesindeki bir fonun Rota Portföy'e devredilmesine ve Garanti, Inveo ile Yapı Kredi Portföy'e ait üç fonun tasfiye edilmesine izin verildi.

Portföy Yönetim Şirketlerinde Sermaye ve Unvan Değişiklikleri

Portföy yönetim şirketlerinin sermaye artırım taleplerine ilişkin kararlar da netleşti. Kurul; Aura Portföy, Global MD Portföy, İstanbul Portföy, Kalkınma Girişim Sermayesi Portföy, Kisbu Gayrimenkul, Pardus Portföy, Perform Portföy ve Strateji Portföy Yönetimi A.Ş.'nin sermaye artırım başvurularını olumlu karşıladı.

Son olarak, İntegral Girişim Sermayesi Portföy Yönetimi A.Ş.'nin faaliyet gösterebilmesini teminen, şirket unvanının 'Akasya Portföy Yönetimi A.Ş.' olarak değiştirilmesi amacıyla hazırlanan esas sözleşme tadil talebi SPK tarafından onaylandı.

Esenboğa Elektrik Üretim A.Ş., Naturel Yenilenebilir Enerji Ticaret A.Ş. ve Margün Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş. nezdinde yapılan incelemeler neticesinde, kurul onayı olmaksızın gerçekleştirilen işlemler nedeniyle yüksek tutarlı cezai işlemler tesis edildi.

Söz konusu üç şirketin paylarının borsada satışa konu edilmesi sürecinde, 'pay satış bilgi formu' hazırlanmadan ve Kurulca onaylanmış pay satış bilgi formu ilan edilmeksizin işlem yapıldığı belirlendi. Kurul Karar Organı'nın ilgili ilke kararları ve Pay Tebliği ile Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği'ne aykırılık teşkil eden bu işlemler nedeniyle;

• Yusuf ŞENEL hakkında, her bir şirket incelemesi için ayrı ayrı 6.168.433,34 TL olmak üzere toplam 18.505.300,02 TL,

• Naturel Holding A.Ş. hakkında, her bir şirket incelemesi için ayrı ayrı 6.168.433,34 TL olmak üzere toplam 18.505.300,02 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildi.

Aracı Kurum ve Portföy Yönetim Şirketlerine Yönelik Yaptırımlar

Aracı kurumlar ile portföy yönetim şirketlerinin faaliyet ve iç denetim mekanizmalarına yönelik gerçekleştirilen denetimler kapsamında da idari yaptırımlar uygulandı:

• Ünlü Menkul Değerler A.Ş.: Müşterilerden alınan emirlere ilişkin kayıtların mevzuata uygun şekilde saklanmadığının tespit edilmesi üzerine, Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ uyarınca şirkete 5.833.734 TL idari para cezası kesildi.

• Pardus Portföy Yönetimi A.Ş.: Kurucusu olduğu Pardus Portföy Yönetimi A.Ş. Serbest Şemsiye Fonu'na bağlı 'Pardus Portföy BIST 30 Dışı Şirketler Hisse Senedi Serbest (TL) Fonu' işlemlerinde, fon portföyünün yatırım sınırlamalarına uygun şekilde yönetilmemesi ve iç kontrol sistemine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi gerekçeleriyle, iki ayrı ihlalden ötürü toplam 6.162.756,60 TL (2 x 3.081.378,30 TL) idari para cezasına çarptırıldı.

• Tera Portföy Yönetimi A.Ş.: Kurucusu olduğu Tera Portföy Yönetimi A.Ş. Serbest Şemsiye Fonu'na bağlı 'Tera Portföy Birinci Serbest Fon'un katılma paylarının, Kurul onayı alınmaksızın Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'nda (TEFAS) işlem görmesi yönünde fon izahnamesinde değişiklik yapılması nedeniyle 4.435.027,79 TL idari para cezası uygulandı.

Denetim Çalışmalarının Zorlaştırılmasına Yönelik Cezalar

Mega Polietilen Köpük Sanayi ve Ticaret A.Ş. nezdinde yürütülen incelemelerde, Kurul tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin süresi içinde ibraz edilmemesi ve denetim çalışmalarının zorlaştırılması eylemleri yaptırıma bağlandı. Sermaye Piyasası Kanunu'nun 103'üncü maddesinin yedinci fıkrası uyarınca uygulanan cezalar şu şekildedir:

• Ens Tekstil İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.: Bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi suretiyle denetim çalışmalarının zorlaştırılması nedeniyle 3.081.378 TL,

• Eda ÖZHAN: Aynı gerekçeyle 1.540.689 TL,

• Mega Polietilen Köpük Sanayi ve Ticaret A.Ş.: Kurula yanıltıcı bilgi verilmesi ve denetim çalışmalarının zorlaştırılması gerekçesiyle 1.540.689 TL idari para cezasına mahkum edildi.

Rücu Kararı Yükümlülüğü: Mega Polietilen Köpük Sanayi ve Ticaret A.Ş. hakkında verilen idari para cezasına ilişkin olarak; şirkette yapılacak ilk genel kurul toplantısında, idari para cezasının uygulanmasını gerektiren fiilde sorumluluğu bulunan yönetim kurulu üyelerine söz konusu cezanın rücu edilip edilmeyeceği hususunda karar alınması gerektiği bildirildi. Kararın alınması esnasında sorumluluğu bulunan yönetim kurulu üyeleri ile bu kişilerle ilişkili olan gerçek ve tüzel kişilerin oy kullanamayacağı yasal olarak belirtildi.

Ayrıca;

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), gerçekleştirdiği denetim ve incelemeler sonucunda mevzuata aykırı faaliyetleri tespit edilen kişi ve kurumlar hakkında suç duyurusunda bulunulması ve suç ihbarı yapılması kararlarını açıkladı.

Mega Polietilen Soruşturmasında Çok Sayıda Suç Duyurusu

Mega Polietilen Köpük Sanayi ve Ticaret AŞ'nin hesap ve işlemlerinin 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SPKn) kapsamında incelenmesi neticesinde, usulsüzlük tespit edilen isimler hakkında yasal süreç başlatıldı.

Kurul; ticari hayatın basiret ve dürüstlük ilkelerine aykırı işlemler gerçekleştirdiği, muhasebe hilesi yaptığı, finansal tabloları gerçeğe aykırı düzenlediği ve kıymetli evrakta sahtecilik yaptığı belirlenen Eda Özhan hakkında suç duyurusunda bulundu. Aynı soruşturma kapsamında muhasebe hilelerine ve şirket varlıklarının usulsüz kullanımına iştirak ettikleri gerekçesiyle Sadi Ergün, Duran Özhan ve İrfan Demir hakkında da işlem yapıldı. Ayrıca sahte fatura düzenleyerek bu süreçlere katılan Enes Yıldırım ile denetim çalışmalarını engelleyerek bilgi ve belge ibraz etmeyen Mehmet Uçar hakkında suç duyurusu kararları alındı.

İnternet Siteleri ve Şirketler Hakkında Nitelikli Dolandırıcılık İhbarı

SPK, yürütülen incelemeler doğrultusunda bilişim sistemlerini ve banka hesaplarını araç olarak kullanmak suretiyle dolandırıcılık faaliyeti yürüttüğü saptanan platform ve şahıslar hakkında da Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 158. maddesi uyarınca suç ihbarında bulunulmasını kararlaştırdı.

Bu kapsamda; izinsiz sermaye piyasası faaliyeti ve nitelikli dolandırıcılık şüphesiyle 'birikimmenkuldegerler.com', 'elitmenkultr.com' ve 'elitmenkulonline.com' uzantılı internet sitelerinin içerik sağlayıcıları listeye alındı.

Bunun yanı sıra, banka hesaplarını bu faaliyetlere kullandırdığı tespit edilen Hanlık İnşaat Temizlik Sağlık Gıda Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti., TR Elektrik Reklam Dijital Teknoloji Ticaret Ltd. Şti., Elt Group Danışmanlık Bilişim Madencilik İnşaat Hurda Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ve Yalken Grup Hırdavat Yedek Parça Denizcilik Sanayi Ticaret Ltd. Şti. yetkilileri hakkında adli makamlara bildirim yapıldı. İzinsiz işlemlerde kullanıldığı belirlenen iki ayrı telefon hattının kullanıcıları da suç ihbarı kapsamına dâhil edildi.

Kararın ardından düzenlenen basın toplantısında değerlendirmelerde bulunan Warsh, enflasyonun halen Fed'in yüzde 2'lik hedef seviyesinin belirgin şekilde üzerinde seyrettiğine dikkat çekti. Fiyat istikrarının sağlanmasının öncelikli hedef olmaya devam ettiğini vurgulayan Fed Başkanı, enflasyonla mücadelede kararlı duruşlarını sürdüreceklerini ifade etti.

Ekonomik faaliyetlerin güçlü bir büyüme performansı sergilediğini belirten Warsh, yüksek fiyat baskılarının hem hanehalkı hem de işletmeler üzerinde yük oluşturmaya devam ettiğini söyledi. Federal Açık Piyasa Komitesi'nin enflasyonu hedef seviyeye indirme konusunda net bir irade ortaya koyduğunu kaydetti.

Fed Sözlü Yönlendirmeyi Sonlandırdı

Warsh, Fed'in para politikası iletişiminde önemli bir değişikliğe giderek sözlü yönlendirme uygulamasını sonlandırdığını açıkladı. Mevcut ekonomik koşullarda gelecekteki faiz adımlarına ilişkin önceden sinyal vermenin uygun olmadığını belirten Fed Başkanı, faiz patikasına ilişkin herhangi bir yönlendirmede bulunmadı.

Öte yandan Warsh, yüzde 2'lik enflasyon hedefinin değiştirilmesini gerektirecek bir durum görmediklerini ve bu hedefin geçerliliğini koruduğunu dile getirdi.

Fed Bünyesinde Yeni Çalışma Grupları Oluşturulacak

Kurumsal yapının ve politika araçlarının daha etkin hale getirilmesi amacıyla Fed bünyesinde kapsamlı incelemeler başlatılacağını duyuran Warsh, iletişim stratejileri, bilanço yönetimi, veri kaynakları, verimlilik ve istihdam politikaları ile enflasyon çerçevesinin gözden geçirileceğini açıkladı.

Bu kapsamda iletişim, bilanço ve veri kullanımına odaklanacak özel görev güçlerinin kurulacağını belirten Warsh, toplam beş farklı alanda faaliyet gösterecek çalışma gruplarının birkaç hafta içinde göreve başlayacağını ve çalışmalarını yıl sonuna kadar tamamlamalarının hedeflendiğini söyledi.

BREAK MOLA Turizm Yatırımlar A.Ş. (MEPET), şirket ünvanının değiştirilmesi amacıyla SPK'ya başvuruda bulunduğunu açıkladı. Yapılan başvuru kapsamında şirketin ana sözleşmesinin 'Şirketin Ünvanı' başlıklı 2'nci maddesinde değişiklik yapılması planlanıyor.

Yeni düzenlemenin onaylanması halinde şirketin ünvanı:

• Eski Ünvan: BREAK MOLA Turizm Yatırımlar A.Ş.
• Yeni Ünvan: MEPET Metro Petrol ve Tesisleri Sanayi Ticaret A.Ş.

olarak değişecek.

Şirket, söz konusu değişiklik için SPK'ya 17 Haziran 2026 tarihinde resmi başvurusunu gerçekleştirdi.

ALKLC'den 1,232 Milyar TL'lik Sermaye Artırımı Başvurusu

Altınkılıç Gıda ve Süt Sanayi Ticaret A.Ş. (ALKLC) ise mevcut sermayesini önemli ölçüde artırmak amacıyla SPK'ya başvuruda bulundu.

Şirket yönetim kurulunun aldığı karar doğrultusunda, mevcut 112 milyon TL olan çıkarılmış sermayenin, iç kaynaklardan karşılanmak suretiyle 1 milyar 232 milyon TL artırılarak 1 milyar 344 milyon TL'ye yükseltilmesi planlanıyor.

Başvuru, SPK'nın II-18.1 sayılı Kayıtlı Sermaye Sistemi Tebliği'nde yer alan ve iç kaynaklardan yapılacak sermaye artırımlarında kayıtlı sermaye tavanının bir defaya mahsus aşılabilmesine imkan tanıyan hüküm kapsamında gerçekleştirildi.

ALKLC'nin sermaye artırımı başvurusuna ilişkin öne çıkan bilgiler şöyle:

Fransa'nın Évian-les-Bains kentinde düzenlenen G7 Liderler Zirvesi kapsamında Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile görüşmesi öncesinde açıklamalarda bulunan Trump, İran ile yaşanan gerilimin geçmişine değinerek, Kasım Süleymani'nin öldürülmesinin bölgedeki dengeleri değiştirdiğini savundu.

Trump, eski ABD Başkanı Barack Obama döneminde imzalanan nükleer anlaşmayı eleştirerek, bu anlaşmanın İran'ın nükleer kapasitesini artırdığını öne sürdü. Kendi yönetiminin söz konusu süreci durdurduğunu belirten Trump, son dönemde İran'a yönelik askeri operasyonların da Tahran üzerindeki baskıyı artırdığını ifade etti.

'Sıradan Bir Metin Değil'

İran ile varılan mutabakata ilişkin konuşan Trump, 'Bu bir mutabakat zaptı ancak son derece güçlü bir belge. İki paragraflık basit bir metin değil' ifadelerini kullandı. Trump daha önce de anlaşmanın İran'ın nükleer silaha sahip olamayacağını açık şekilde ortaya koyduğunu söylemişti.

Anlaşmanın teknik detayları henüz kamuoyuyla paylaşılmazken, Trump yönetimi metnin resmi imza sürecinin ardından açıklanabileceğini belirtiyor. G7 liderleri de mutabakatın uygulanmasını desteklediklerini duyurdu.

Modi'den Destek Mesajı

Hindistan Başbakanı Modi ise ABD ile İran arasında sağlanan mutabakattan memnuniyet duyduğunu belirterek, anlaşmanın bölgede kalıcı barışa katkı sağlamasını umduğunu söyledi.

Modi ayrıca, küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı'nın açık tutulmasının dünya ekonomisi için hayati önem taşıdığını vurguladı. Binlerce Hint denizcinin bölgede görev yaptığını hatırlatan Modi, deniz güvenliğinin öncelikleri arasında yer aldığını ifade etti.

Trump da ABD-Hindistan ilişkilerinin son derece güçlü olduğunu belirterek, Modi'nin liderliğinde Hindistan'ın küresel rolünün daha da büyüyeceğini söyledi.

ABD Merkez Bankası (Fed), Haziran ayı para politikası toplantısında politika faizini beklentiler doğrultusunda değiştirmedi. Federal Açık Piyasa Komitesi'nin (FOMC) toplantısının ardından yapılan açıklamada, politika faizinin yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tutulduğu duyuruldu.

Karar, piyasa beklentileriyle uyumlu gerçekleşti. Bloomberg tarafından düzenlenen ankete katılan ekonomistler de Fed'in bu toplantıda faiz oranlarında değişikliğe gitmeyeceğini öngörüyordu.

Fed Başkanı Kevin Warsh'un göreve gelmesinin ardından başkanlık ettiği ilk para politikası toplantısında alınan karar, piyasalar tarafından yakından takip edildi. Faizlerin sabit bırakılması, Fed'in enflasyon ve ekonomik büyümeye ilişkin görünümde temkinli duruşunu koruduğuna işaret etti.

İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,14 değer kazanarak 10.508,61 puana, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,1 artarak 24.934,67 puana ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,31 yükselerek 52.595,23 puana ulaştı.

Fransa'da CAC 40 endeksi ise yüzde 0,2 düşüşle 8.430,79 puana geriledi.

Avro/dolar paritesi TSİ 19.48 itibarıyla yüzde 0,15 azalarak 1,159 düzeyinde seyrediyor.

Avrupa piyasaları, ABD Başkanı Donald Trump'ın da katıldığı Fransa'nın Evian-les-Bains kentinde yapılan G7 zirvesine odaklandı.

Bugün açıklanan verilere göre, Avro Bölgesi'nde yıllık enflasyon mayıs ayında hizmetler ve enerji maliyetlerindeki artışın etkisiyle yüzde 3,2'ye yükseldi.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB ile Hindistan arasında müzakereleri tamamlanan serbest ticaret anlaşmasının yıl sonuna kadar imzalanmasının hedeflendiğini bildirdi.

AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Teresa Ribera, Almanya'nın İtalyan bankası UniCredit'in Alman rakibi Commerzbank'ı satın alma girişimine karşı çıkmasının ardından, Avrupa'da daha entegre bir finans piyasası oluşturulabilmesi için sınır ötesi banka birleşmelerinin teşvik edilmesi gerektiğini açıkladı.

İngiltere Rekabet ve Piyasalar Kurumu (CMA), Google'ın arama sıralamalarının nasıl çalıştığına ilişkin daha fazla şeffaflık sağlamasını zorunlu kılan ve arama hizmetlerini iyileştiren yeni kurallar getirdiğini duyurdu.

Gün içinde en düşük 14.375,38 puanı, en yüksek 14.604,61 puanı gören BIST 100 endeksi, günü önceki kapanışa göre yüzde 0,50 değer kaybederek 14.421,15 puandan tamamladı.

BIST 30 endeksi ise önceki kapanışa göre 91,84 puan ve yüzde 0,55 azalışla 16.606,67 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre teknoloji endeksi yüzde 0,48, mali endeks yüzde 0,16 değer kazanırken, sanayi endeksi yüzde 1,02, hizmetler endeksi yüzde 1,20 değer kaybetti.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 29'u prim yaptı, 68'i geriledi, 3 tanesi yatay seyretti. Halkbank, Türk Hava Yolları, ASELSAN, Akbank ile SASA​​​​​​​ Polyester en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

• Altının ons fiyatı 4 bin 344 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla 4 bin 344 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 0,6 düşüşle 6 milyon 531 bin 991 lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 37,96, bileşik getirisi yüzde 41,55 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 46,1984, satışta 46,3835 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 46,1801, satışta 46,3652 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1590, sterlin/dolar paritesi 1,3389 ve dolar/yen paritesi 160,2 düzeyinde seyrediyor.

Londra Brent tipi ham petrolün varili, yüzde 1,5 artışla 80,4 dolardan işlem görüyor.

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,50 değer kaybederek 14.421,15 puandan tamamladı.

BIST 100 endeksi, önceki kapanışa göre 71,94 puan azalırken, toplam işlem hacmi 174,4 milyar lira oldu.

Bankacılık endeksi yüzde 0,54 değer kazanırken, holding endeksi yüzde 0,72 değer kaybetti.

Sektör endekslerinden en çok kazandıran yüzde 1,85 ile finansal kiralama faktoring, en fazla kaybettiren yüzde 3,00 ile aracı kurumlar oldu.

Küresel piyasalarda, ABD ile İran arasında varılan mutabakat ve petrol fiyatlarındaki gerilemenin enflasyona ilişkin endişeleri hafifletmesiyle karışık bir seyir izlenirken, yatırımcıların odağında Fed'in Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısından çıkacak kararlar bulunuyor.

Bankanın Kevin Warsh başkanlığında gerçekleştirilecek ilk toplantısında politika faizinin yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tutulması bekleniyor.

Yurt içinde ise yatırımcıların odağında, ABD'de mahkemenin Halkbank aleyhindeki ceza davasının düşürülmesini onaylaması yer aldı.

Halkbank'tan yapılan açıklamada, ABD Güney New York Bölge Mahkemesinin, ABD Adalet Bakanlığı Güney New York Bölge Savcılığı ile bankanın ceza davasının düşürülmesi için yaptığı müşterek başvuruyu onayladığı ve böylece 9 yıldır devam eden hukuki sürecin tamamen sona erdiği bildirildi.

Analistler, yarın yurt içinde kısa vadeli dış borç istatistikleri, konut satış istatistikleri ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Politikası Kurulu (PPK) toplantı özeti ile para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise İngiltere'de İngiltere Merkez Bankası (BoE) faiz kararı ve ABD'de Philadelphia Fed imalat endeksi başta olmak üzere yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.300 ve 14.200 puanın destek, 14.500 ve 14.600 puan seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.

VİOP günü düşüşle tamamladı

VİOP’ta BIST 30 endeksine dayalı kontrat, günü yüzde 0,66 düşüşle 16.740,00 puandan tamamladı. Önceki kapanış 16.851,00 puan seviyesindeydi.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda BIST 30 endeksine dayalı kontratta gün negatif tamamlandı.

17 Haziran 2026 tarihli verilere göre VİOP BIST 30 kontratı, önceki kapanışa göre 111 puan gerileyerek 16.740,00 puandan günü tamamladı. Kontratta günlük değişim yüzde 0,66 düşüş olarak gerçekleşti.

Önceki kapanış 16.851,00 puan seviyesinde bulunurken, VİOP BIST 30’da açık pozisyon sayısı 426.715 olarak kaydedildi.

Piyasalarda gün boyunca Fed’in faiz kararı öncesi küresel risk iştahı, jeopolitik gelişmelere ilişkin haber akışı ve Borsa İstanbul’daki yön arayışı takip edildi.

Sürecek...

Dow Jones endeksi yataya yakın seyirle 51.937,56 puanla açılış yaptı.

S&P 500 endeksi yüzde 0,17 artarak 7.524,50 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 0,44 kazançla 26.493,82 puana yükseldi.

ABD ile İran arasında varılan mutabakat ve petrol fiyatlarındaki gerilemenin enflasyona ilişkin endişeleri hafifletmesiyle hafta başında yükselişin görüldüğü pay piyasalarında, dün karışık bir seyir izlenmesinin ardından bugün açılışta çip hisselerindeki toparlanmanın desteğiyle pozitif görünüm öne çıktı.

Yatırımcıların odağında Fed'in Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısından çıkacak kararlar bulunurken, bankanın Kevin Warsh başkanlığında gerçekleştirilen ilk toplantıda politika faizinin yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tutulması bekleniyor.

Kararın ardından Warsh'ın düzenleyeceği ilk basın toplantısında enflasyon, iş gücü piyasası ve ekonomik görünüme ilişkin değerlendirmeleri ile para politikasının geleceğine yönelik vereceği mesajlar yakından takip edilecek.

Fed ayrıca toplantı sonrasında büyüme, enflasyon ve işsizlik tahminlerini içeren güncel ekonomik projeksiyonlarını yayımlayacak. Politika yapıcıların faiz beklentilerini ortaya koyan noktasal grafik (dot plot) de yatırımcılar tarafından değerlendirilecek.

Jeopolitik tarafta ise ABD ile İran arasında sağlanan mutabakata dair gelişmeler takip ediliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, son yaptığı açıklamada İran ile mutabakata ilişkin "Hoşuma gitmezse, uygun şekilde davranmazlarsa, başlarının tam ortasına bombaları bırakırız." ifadelerini kullandı.

Şirketin KAP’a gönderdiği açıklama şu şekildedir:

İlgi: 16.10.2019, 17.02.2021, 22.10.2021, 17.01.2022, 03.10.2022, 20.04.2023, 02.05.2024, 22.10.2024, 06.05.2025, 06.10.2025, 09.03.2026, 11.03.2026 ve 11.06.2026 tarihli özel durum açıklamalarımız.

ABD Güney New York Bölge Mahkemesinde 17 Haziran 2026 Çarşamba günü (bugün) gerçekleşen duruşma neticesinde Mahkeme tarafından Bankamızın ABD'deki ceza davasının düşürülmesi onaylanmıştır. Böylece Bankamız hakkında ABD'de yıllardır devam eden ceza davası kesin ve nihai olarak kapanmıştır.

Kararın Bankamıza, yatırımcılarımıza, müşterilerimize ve çalışanlarımıza hayırlı olmasını dileriz.

Ülkemiz ekonomisine 88 yıldır hizmet sunan Bankamız, faaliyetlerini geçmişte olduğu gibi bugün ve gelecekte de tüm ulusal ve uluslararası düzenlemelere uygun, güçlü, güvenilir ve kesintisiz bir şekilde sürdürecek olup hem bankacılık sektörünün hem de ülke ekonomisinin büyümesine katkı sağlamaya devam edecektir.

Kamuoyunun ve yatırımcıların bilgisine sunarız.

Bryant'ı Ticaret Bakanlığında ağırlamaktan memnuniyet duyduğunu vurgulayan Bolat, 'Görüşmemizde, Türkiye-Birleşik Krallık ekonomik ortaklığının daha da güçlendirilmesi, Avrupa Birliği ile ilişkiler, Serbest Ticaret Anlaşması'nın (STA) modernizasyonu, yatırımların artırılması, savunma sanayisi işbirliği, iş dünyalarımız arasındaki etkileşimin derinleştirilmesi ve üçüncü ülkelerde ortak projelerin geliştirilmesi konularını ele aldık.' değerlendirmesinde bulundu.

Bolat, 2025'te 24 milyar dolara ulaşan iki ülke arasındaki ticaret hacminin, ilişkilerin güçlü potansiyelini ortaya koyduğuna dikkati çekerek, şunları kaydetti:

'Bu hafta içinde 5'inci turunu gerçekleştirdiğimiz STA müzakerelerinin tamamlanması sayesinde, ticaretimizi daha rekabetçi ve entegre yapıya kavuşturarak, Allah'ın izniyle 40 milyar dolarlık ortak hedefimize ulaşmayı amaçlıyoruz. Türkiye, üretim gücü, stratejik konumu ve güçlü tedarik altyapısıyla Birleşik Krallık şirketleri için güvenilir ortak ve bölgesel merkez olmaya devam edecektir. Karşılıklı ticaret ve yatırımları artıracak, iş insanlarımızın önünü açacak ve ekonomik ortaklığımızı yeni alanlara taşıyacak adımları birlikte atmayı sürdüreceğiz.'

Fitch'in 2026 yılı ara dönem sektör görünümü güncellemesine göre, Türkiye ve Orta Doğu bankacılık sektörlerine ilişkin görünüm, ekonomik büyümede yavaşlama beklentisi nedeniyle aşağı yönlü revize edildi. Kuruluş, daha düşük büyümenin bankaların aktif kalitesi ve kârlılığı üzerinde baskı yaratabileceğini kaydetti.

Raporda, piyasalara erişimin ilk beklentilere kıyasla daha dayanıklı seyrettiği ve bu görünümün devam etmesinin muhtemel olduğu ifade edildi.

Fitch ayrıca Türkiye'de hayat dışı sigorta sektörü görünümünü de 'kötüleşen' olarak belirledi. Suudi Arabistan'ın hayat dışı sigorta sektörü görünümü ise 'nötr' seviyesine revize edildi.

Latin Amerika'da kamu maliyesi görünümünü 'nötr' olarak koruyan Fitch, bölgedeki birçok ülkenin elverişli makroekonomik başlangıç koşulları, politika tamponları ve bazı durumlarda dış ticaret avantajları sayesinde daha iyi konumda olduğunu bildirdi.

Buna karşın kuruluş, Brezilya ve Kolombiya bankacılık sektörlerinin görünümünü zayıflayan aktif kalitesi ve siyasi belirsizlikler nedeniyle 'kötüleşen'e indirdi. Latin Amerika perakende sektörü görünümü de bölge genelindeki faaliyet koşullarındaki zayıflama nedeniyle 'kötüleşen' olarak revize edildi.

Doğu Avrupa'da ise yüksek jeopolitik risklerin sürdüğüne dikkat çeken Fitch, bölgenin kamu maliyesi görünümünü 'kötüleşen' seviyesinde bıraktı. Kuruluş, daha zayıf makroekonomik görünüm nedeniyle bölgedeki finans ve leasing şirketleri sektörünün görünümünü de 'kötüleşen'e düşürdü.

Bu haber ilk bakışta sadece iki dev şirket arasında bir anlaşma gibi görünüyor. Ama altında çok daha büyük bir gerçek yatıyor. Yapay zeka yarışı artık bir zeka yarışı değil, bir altyapı yarışı. Kimin elinde daha çok çip, daha çok elektrik, daha çok veri merkezi varsa, o önde. Bu yazıda bu çarpıcı anlaşmanın detaylarını, neden bu kadar önemli olduğunu ve hepimiz için ne anlama geldiğini anlatacağız.

Anlaşmanın Detayları: Ayda 920 Milyon Dolar

Önce rakamlara bakalım, çünkü ölçek gerçekten büyük. SpaceX'in 5 Haziran 2026'da menkul kıymetler kurumuna yaptığı resmi bildirime göre anlaşmanın şartları şöyle.

• Aylık ödeme: Google, SpaceX'e ayda yaklaşık 920 milyon dolar ödeyecek
• Süre: Ekim 2026'dan Haziran 2029'a kadar, yani 32 ay boyunca
• Toplam değer: Anlaşmanın toplamı yaklaşık 30 milyar dolar
• Karşılığında: Yaklaşık 110.000 Nvidia grafik işlemcisi (GPU), ayrıca işlemciler, bellek ve diğer donanımlar
• Konum: Memphis'teki Colossus adlı dev veri merkezi

Bu hesaplama gücü ne işe yarayacak? Google bunu yapay zeka modellerini eğitmek ve çalıştırmak için kullanacak. Şirketin açıklamasına göre asıl sebep, kurumsal yapay zeka ürünü Gemini Enterprise'a gelen talebin beklenenden yüksek olması. Yani Google'ın elindeki kapasite, müşterilerin talebine yetişemedi. Şirket buna "köprü kapasitesi" diyor. Kendi veri merkezlerini kurana kadar açığı SpaceX'ten kapatacak. Anlaşmada her iki tarafa da 31 Aralık 2026'dan sonra 90 gün önceden bildirimde bulunarak sözleşmeyi feshetme hakkı tanındı.

Yapay zekanın artık elektrik gibi ölçülüp faturalandığı bu yeni dönemi daha önce işledik. Yapay Zeka Artık Elektrik Gibi Faturalanacak

Asıl Çarpıcı Olan: Rollerin Tersine Dönmesi

Bu anlaşmanın en ilginç tarafı, beş yıl öncesiyle kıyaslandığında ortaya çıkıyor. Geçmişte SpaceX, Starlink uydu internet hizmetini sunmak için Google'ın altyapısından yararlanıyordu. Google sağlayıcı, SpaceX müşteriydi. Bugün ise tam tersi. SpaceX sağlayıcı, Google müşteri.

Peki bu dönüşüm nasıl oldu? Cevap, Şubat 2026'da yaşanan büyük bir birleşmede. Elon Musk, yapay zeka şirketi xAI'yi SpaceX ile birleştirdi. Ortaya SpaceXAI adında yaklaşık 1,25 trilyon dolar değerinde bir dev çıktı. xAI'nin Memphis'te kurduğu Colossus adlı veri merkezleri de bu birleşmeyle SpaceX'in eline geçti.

xAI bu veri merkezlerini başta kendi yapay zeka modeli Grok için kurmuştu. Ancak Grok, rakipleri ChatGPT, Claude ve Gemini'nin gerisinde kaldı. Musk da stratejisini değiştirdi. Madem bu devasa hesaplama gücü tam kullanılmıyor, o halde rakiplere kiralanabilirdi. Böylece SpaceX, bir roket şirketi olmanın yanında dev bir veri merkezi kiralama işine girdi.

Google Neden Kendi Kuramadı?

Burada akla mantıklı bir soru geliyor. Google dünyanın en zengin şirketlerinden biri. Üstelik kendi veri merkezleri konusunda dünyanın en büyük sahiplerinden. Peki neden ihtiyacı olan gücü kendi kurmak yerine kiraladı?

Cevap, yapay zeka çağının en temel gerçeğini gösteriyor. Hız. Yapay zeka talebi o kadar hızlı büyüyor ki, en büyük şirketler bile yeni veri merkezi kurmaya yetişemiyor. Bir veri merkezi inşa etmek yıllar alıyor. Çip tedariki, elektrik altyapısı, soğutma sistemleri, izinler. Bütün bunlar zaman istiyor. Ama talep şimdi, bugün var.

İşte bu yüzden Google, beklemek yerine hazır kapasiteyi kiralamayı tercih etti. Aynı dönemde Google'ın yapay zeka altyapısı için 80 milyar dolarlık yeni hisse satışı planladığını da hatırlatmak gerekir. Yani şirket bir yandan kendi altyapısına dev yatırım yapıyor, bir yandan da açığı kiralayarak kapatıyor.

SpaceX'in tarihi halka arzını ve Musk'ın trilyoner oluşunu da işledik. SpaceX Piyasa Değerinde Amazon'u Geçti

SpaceX Bir Yapay Zeka İmparatorluğuna Dönüşüyor

Google anlaşması, SpaceX'in bu alandaki ikinci dev anlaşması. İlki mayıs ayında yapay zeka şirketi Anthropic ile imzalanmıştı. Anthropic, Claude adlı yapay zeka modelinin geliştiricisi. Bu anlaşma kapsamında Anthropic, SpaceX'e aylık 1,25 milyar dolar ödüyor. Karşılığında Colossus 1 veri merkezindeki 220.000'den fazla Nvidia çipinin tamamını kiralıyor. İki anlaşmanın yıllık toplam değeri yaklaşık 26 milyar dolara ulaşıyor.

Google'ın aldığı kapasite ise Anthropic'inkinin yaklaşık yarısı kadar. İki anlaşma birlikte düşünüldüğünde ortaya çarpıcı bir tablo çıkıyor. Bir roket şirketi, dünyanın en büyük yapay zeka şirketlerine hesaplama gücü satan bir altyapı devine dönüşüyor. Hem de halka arzından günler önce. Bu anlaşmaların SpaceX'in gelir hikayesini güçlendirdiği ve yatırımcı ilgisini artırdığı açık.

16 Haziran 2026'da bu imparatorluk bir adım daha büyüdü. SpaceX, yapay zeka kodlama aracı Cursor'ın sahibi Anysphere'i 60 milyar dolara satın aldı. Bu hamle SpaceX'in artık sadece hesaplama gücü kiralayan değil, kendi yapay zeka yazılımını da geliştiren bir şirkete dönüştüğünü gösteriyor. Burada Google için küçük bir soru işareti beliriyor. Hem Google hem Anthropic anlaşmalarında 90 günlük fesih maddesi var. Yani SpaceX kendi yazılım bölümü için bu güce ihtiyaç duyarsa, kiraladığı kapasiteyi geri çekebilir. Şimdilik analistler SpaceX'in bu kapasiteyi öngörülebilir gelecekte Google ve Anthropic'e sağlamaya devam edeceğini düşünüyor.

Burada bir ayrıntı dikkat çekiyor. Anthropic, SpaceX ile anlaşmadan önce hesaplama gücü konusunda ciddi şekilde sınırlıydı. Anlaşmanın duyurulduğu gün kullanıcılarına tanıdığı limitleri artırdı. Yani hesaplama gücüne erişim, bu şirketlerin ne kadar hizmet verebileceğini doğrudan belirliyor.

Yapay Zeka Yarışı Artık Bir Altyapı Yarışı

Bu anlaşma, yapay zeka dünyasında yaşanan büyük bir değişimin işareti. Birkaç yıl önce yarış, kimin daha akıllı modeli yapacağı üzerineydi. Şimdi ise yarış, kimin daha çok hesaplama gücüne sahip olacağı üzerine döndü.

Bunun nedeni basit. Yapay zeka modelleri büyüdükçe, onları eğitmek ve çalıştırmak için gereken güç de katlanarak artıyor. Bu güç de üç şeye bağlı. Çip, elektrik ve veri merkezi. Kimin elinde bu üçü bolsa, o yapay zeka yarışında öne geçiyor. Model ne kadar iyi olursa olsun, çalıştıracak gücün yoksa bir işe yaramıyor.

İşte bu yüzden Nvidia gibi çip üreticileri rekor talep görüyor. İşte bu yüzden şirketler elektrik santralleri ve veri merkezleri için yarışıyor. Ve işte bu yüzden Google gibi bir dev bile, ihtiyacı olan gücü bir roket şirketinden kiralıyor. Her sohbet robotu cevabının arkasında, görünmeyen ama devasa ve pahalı bir makine duruyor.

Türkiye'den Bakınca Ne Görüyoruz?

Bu anlaşma uzak bir Silikon Vadisi hikayesi gibi görünebilir. Ama aslında hepimizi ilgilendiren birkaç ders içeriyor.

Birincisi, yapay zekanın neden pahalı olduğunu açıklıyor. Kullandığımız yapay zeka araçlarının ücretli sürümlerinin neden giderek pahalılaştığını merak ediyorsan, cevap burada. Bu araçları çalıştırmak şirketlere milyarlarca dolara mal oluyor. Google bile gücü kiralamak için ayda 920 milyon dolar ödüyorsa, bu maliyetin bir kısmı eninde sonunda kullanıcıya yansıyor.

İkincisi, hesaplama gücünün yeni bir güç kaynağı haline geldiğini gösteriyor. Petrol nasıl 20. yüzyılın stratejik kaynağıysa, yapay zeka hesaplama gücü de 21. yüzyılın stratejik kaynağına dönüşüyor. Bu gücü elinde tutan ülkeler ve şirketler avantajlı konuma geçiyor. Türkiye'nin de kendi veri merkezi ve yapay zeka altyapısı yatırımları bu açıdan giderek daha önemli hale geliyor.

Üçüncüsü, yatırım dünyası için yeni bir tablo çiziyor. Yapay zeka denince akla yazılım şirketleri gelirdi. Şimdi ise asıl değer, fiziksel altyapıda. Çip üreticileri, veri merkezi şirketleri, enerji firmaları. Bu zincirin her halkası, yapay zeka ekonomisinin yeni kazananları arasında.

Sonuç: Roketten Veri Merkezine

Google'ın SpaceX'ten hesaplama gücü kiralaması, ilk bakışta teknik bir anlaşma. Ama aslında çağımızın en büyük dönüşümlerinden birinin habercisi. Yapay zeka yarışı, akıllı modeller yarışından dev altyapılar yarışına evrildi.

Tablo net. Dünyanın en büyük şirketleri bile ihtiyaç duydukları gücü tek başına yetiştiremiyor. Bu yüzden bir roket şirketi, gece yarısı veri merkezi kiralayan bir teknoloji devine dönüşebiliyor. Beş yıl önce Google'a bağımlı olan SpaceX, bugün Google'ın tedarikçisi olabiliyor. Bu hızlı rol değişimi, yapay zeka çağının ne kadar akışkan ve öngörülemez olduğunu gösteriyor.

Belki de hatırlanması gereken en önemli şey şu. Geleceğin ekonomisinde gerçek güç, en akıllı fikre değil, o fikri çalıştıracak altyapıya sahip olanın elinde olacak. Tıpkı bir roket şirketinin, dünyanın en büyük arama motoruna kira ödetmesi gibi.

Yapay zeka ve teknoloji gündemini takip etmek için. Finans Gundem Yapay Zeka

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Aktarılan veriler ve rakamlar, yayım tarihindeki kamuya açık kaynaklara dayanmaktadır ve zamanla değişebilir.

- Visa ve Mastercard, 2022'de Rusya'daki faaliyetlerini askıya alırken, ülkede yerli Mir sistemi hızla yaygınlaşmıştı

Rusya'da yerli ödeme sistemi 'Mir' kartlarının, ülkedeki toplam kartlı işlemlerdeki payının 2026'nın ilk çeyreği itibarıyla yüzde 75'i aştığı bildirildi.

Rusya Ulusal Kartlı Ödeme Sistemi'nden (NSPK) yapılan açıklamada, ülkede artık faaliyet göstermeyen uluslararası ödeme sistemlerine ilişkin durumun ele alındığı belirtildi.

Rusya'da kartlı işlemlerin toplam hacminde Mir kartlarının payının, 2026'nın ilk çeyreği itibarıyla yüzde 75'i aştığına işaret edilen açıklamada, Visa ve Mastercard gibi uluslararası ödeme sistemlerine ait kartların ise kademeli olarak dolaşımdan çıktığı kaydedildi.

Açıklamada görüşlerine yer verilen NSPK Genel Müdürü Dmitriy Dubynin, uluslararası ödeme sistemlerinin Rusya'dan ayrılmasının ardından Rus bankalarınca çıkarılan söz konusu kartların yurt dışında kabul edilmediğine işaret etti.

Vatandaşların kolaylığı için ilgili kartların Rusya içinde kullanımına teknolojik desteği sürdürdüklerini kaydeden Dubynin, bunun NSPK açısından önemli maliyet oluşturduğunun altını çizdi.

Visa ve Mastercard gibi uluslararası ödeme sistemi kartlarıyla yapılan işlemlerde bankalar arası komisyon oranının düşürülmesi gerektiğini vurgulayan Dubynin, bu sayede bankaların söz konusu kartları dolaşımda tutma motivasyonunun azaltılabileceği değerlendirmesinde bulundu.

Visa ve Mastercard, 2022'de Rusya'daki faaliyetlerini askıya alırken, ülkede kartlı ödeme altyapısında yerli Mir sistemi hızla yaygınlaşmıştı.

Dünya Kupası göründüğü gibi sadece bir futbol şöleni değil. Aynı zamanda bir ay boyunca üç ülkeyi saran, milyarlarca dolarlık geçici bir ekonomi. Gel, perdenin arkasına birlikte bakalım.

13 Milyar Dolarlık Rekor

Rakamla başlayalım, çünkü gerçekten çarpıcı. Uluslararası Futbol Federasyonu FIFA, 2023-2026 dönemini kapsayan bu turnuva döngüsünden yaklaşık 13 milyar dolar gelir bekliyor. Bu rakamın yaklaşık 8,9 milyar doları doğrudan 2026 Dünya Kupası'ndan gelecek. Bu, FIFA tarihinin en büyük tek seferlik kazancı.

Bu sayıyı anlamlı kılmak için bir karşılaştırma yapalım. 2022 Katar Dünya Kupası'nı kapsayan önceki dönemde FIFA 7,57 milyar dolar kazanmıştı. Bu zaten bir rekordu. Yeni dönem ise bu rakamın yüzde 72 üzerinde. FIFA başlangıçta 11 milyar dolar hedeflemişti, sonra beklentisini yukarı çekti ve 13 milyar dolara çıkardı.

Peki bu para nereden geliyor? FIFA'nın geliri dört ana musluktan akıyor.

• Yayın hakları: En büyük kalem. Televizyon ve dijital yayın hakları yaklaşık 4 milyar dolar getiriyor. Tek başına toplam gelirin neredeyse yarısı. Özellikle ABD'de yayın hakları bir önceki döneme göre yüzde 94 arttı.
• Sponsorluk: Markaların ödediği sponsorluk anlaşmaları yaklaşık 2,4 milyar dolar. Bir önceki turnuvaya göre yüzde 37 artış.
• Bilet ve ağırlama: Bilet satışları ve VIP ağırlama paketleri önemli bir gelir kaynağı.
• Lisanslama: Resmi ürünler, formalar, oyunlar ve diğer lisanslı ürünler.

Neden Bu Kupa Bu Kadar Büyük?

Bu Dünya Kupası'nın bu kadar büyük olmasının somut bir nedeni var. Tarihin en geniş kapsamlı turnuvası bu. Birkaç ilk bir arada gerçekleşiyor.

Birincisi, takım sayısı arttı. Önceki turnuvalarda 32 takım yarışıyordu. Bu kez 48 takım sahada. Maç sayısı da 64'ten 104'e yükseldi. Yani daha fazla maç, daha fazla bilet, daha fazla yayın, daha fazla reklam.

İkincisi, turnuva ilk kez üç ülkeye yayıldı. Maçlar Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Meksika'da oynanıyor. On altı şehir ev sahipliği yapıyor. Açılış maçı Meksika'da, final ise 19 Temmuz'da New Jersey'deki MetLife Stadyumu'nda. Çeyrek finallerden sonraki tüm maçlar ABD'de oynanacak.

Üçüncüsü, pazar çok büyük. Kuzey Amerika dünyanın en zengin tüketici pazarlarından biri. FIFA bu pazarın satın alma gücünü turnuvaya yansıttı. Bütün bunlar bir araya gelince ortaya tarihin en kazançlı spor organizasyonu çıktı.

Sadece FIFA mı Kazanıyor? Asıl Ekonomi Çok Daha Büyük

FIFA'nın 13 milyar doları aslında buzdağının görünen kısmı. Turnuvanın yarattığı toplam ekonomik dalga çok daha büyük. FIFA'nın kendi tahminlerine göre turnuva yaklaşık 30,5 milyar dolarlık ekonomik hareket yaratacak, dünya ekonomisine 17,2 milyar dolar katkı sağlayacak ve yaklaşık 185.000 kişiye iş imkanı oluşturacak.

Bu para nereye akıyor? Cevap, bir futbol taraftarının yolculuğunda gizli. Bir taraftar düşün. Önce uçak bileti alıyor. Sonra otelde kalıyor. Şehir içinde ulaşım için para harcıyor. Restoranlarda yemek yiyor, barlarda maç izliyor, hatıra eşya alıyor. Stadyuma giderken otoparka ödeme yapıyor, fan bölgesinde sandviç alıyor. İşte bu harcamaların her biri, ev sahibi şehrin ekonomisine giden bir damla.

Tahminlere göre bu turnuvaya yaklaşık 6,5 milyon taraftar seyahat edecek. Sadece bu insanların doğrudan harcaması neredeyse 14 milyar dolar. Yani sahadaki 22 oyuncunun peşinden koşan top, aslında dev bir ekonomik çarkı döndürüyor.

Madalyonun Öteki Yüzü: Kim Ödüyor?

Burada işin daha az konuşulan tarafına geliyoruz. Dünya Kupası bir para makinesi, ama bu makinenin faturasını herkes aynı şekilde paylaşmıyor. Ortada çarpıcı bir dengesizlik var.

FIFA geliri merkezden topluyor. Yayın hakları, sponsorluk, bilet, lisans. Bunların hepsi tek elde birikiyor. Ancak turnuvanın günlük masraflarının büyük kısmını ev sahibi şehirler ve hükümetler üstleniyor. Güvenlik, ulaşım, stadyum hazırlığı, acil durum planlaması, sokak düzenlemeleri. Bunların hepsi yerel bütçeden çıkıyor.

Birkaç somut örnek verelim. ABD'de federal afet yönetimi kurumu, 11 ev sahibi şehre güvenlik için 625 milyon dolar ayırdı. Kanada'da hükümetin organizasyona desteği 1 milyar Kanada dolarını aştı. Bu da 13 maç için maç başına yaklaşık 82 milyon Kanada doları demek. Meksika'da ise bazı şehirlerde otel fiyatları turnuva yaklaşırken yüzde 1.000'e varan oranlarda fırladı.

Geçmiş turnuvalar bu dengesizliğin ne kadar ağır olabileceğini gösteriyor. 2014 Brezilya Dünya Kupası bunun en çarpıcı örneği. Brezilya turnuva için yaklaşık 11,5 milyar dolar harcadı ve bu paranın yaklaşık yüzde 85'i kamu kaynağından geldi. Üstelik birçok stadyum turnuva sonrası yeterince kullanılmadı, "beyaz fil" olarak anıldı. O dönem yapılan bir ankette Brezilyalıların yüzde 61'i, Dünya Kupası'na harcanan paranın doğru bir tercih olmadığını söyledi.

2026 turnuvası bu riski azaltmak için akıllı bir yol seçti. Yeni stadyum inşa etmek yerine üç ülkedeki mevcut stadyumları kullanıyor. Bu sayede Katar'ın yaşadığı türden devasa inşaat maliyetlerinden kaçınıldı. Hatırlatmak gerekir ki Katar 2022, tahmini 220 milyar dolarlık harcamayla tarihin en pahalı Dünya Kupası olmuştu.

Bilet Fiyatları Neden Bu Kadar Tartışıldı?

Bu turnuvanın en çok konuşulan konularından biri bilet fiyatları oldu. Çünkü FIFA ilk kez "dinamik fiyatlandırma" denilen bir sistemi resmen uyguladı. Bu sistemi anlamak önemli, çünkü hayatımızın pek çok alanına giriyor.

Dinamik fiyatlandırma şu demek. Bir ürünün fiyatı sabit değil, talebe göre anlık değişiyor. Talep artınca fiyat yükseliyor, talep azalınca düşüyor. Uçak biletlerinde ve otel rezervasyonlarında bu sisteme zaten alışkınız. FIFA bu kez aynı yöntemi Dünya Kupası biletlerine uyguladı.

Sonuç tartışma yarattı. Final maçının en pahalı biletleri başta 6.730 dolardı. Talep arttıkça bu rakam nisan ayında 10.990 dolara çıktı. En üst düzey ağırlama paketleri ise 16.000 dolara kadar ulaştı. En ucuz biletler 60 dolardan başlamıştı, ancak turnuva yaklaştığında resmi satış sitesinde bulunabilen en ucuz açılış turu biletleri 242 ile 960 dolar arasındaydı.

Bu fiyatlar tepki topladı. Taraftar grupları, sıradan futbolseverlerin maçlardan dışlandığını savundu. Avrupa'daki bir taraftar örgütü, FIFA'nın "tekel konumunu kötüye kullandığı" gerekçesiyle resmi şikayette bulundu. FIFA'nın eski yönetişim komitesi başkanı Miguel Maduro ise futbolun giderek bir "elit spora" dönüştüğünü söyledi. İşin hukuki boyutu da var. New York ve New Jersey başsavcıları, FIFA'nın bilet uygulamaları hakkında soruşturma başlattı.

FIFA ise kendini savunuyor. Başkan Gianni Infantino, fiyatların yalnızca Kuzey Amerika pazarına uyum sağladığını söylüyor. Yani FIFA'ya göre bu, pazarın gerçeğini yansıtan bir fiyatlandırma.

Türkiye'den Bakınca Ne Görüyoruz?

Türkiye bu turnuvada sahada yok, ama hikayenin dışında da değil. Birkaç açıdan bu tablo bizi de ilgilendiriyor.

Birincisi, yayın ekonomisi. Türk futbolseverler maçları ekranlardan izleyecek. Yayın hakları, reklam gelirleri, dijital platform abonelikleri, bunların hepsi Türkiye'de de dönen bir ekonomi. Dünya Kupası dönemi, yayıncılar ve reklamverenler için yoğun bir sezon.

İkincisi, dinamik fiyatlandırma dersi. Bu sistem yalnızca Dünya Kupası biletlerinde değil, hayatımızın her alanında yaygınlaşıyor. Uçak bileti, otel, konser, hatta bazı çevrimiçi alışverişler. Talebe göre değişen fiyatları anlamak, bilinçli bir tüketici olmanın yeni bir parçası. Bir şeyin fiyatının neden bir günden diğerine değiştiğini bilmek, daha akıllı harcama yapmanı sağlıyor.

Üçüncüsü, büyük organizasyonların ekonomisi. Türkiye de zaman zaman büyük spor ve kültür organizasyonlarına ev sahipliği yapıyor, gelecekte de yapacak. FIFA kazanırken şehirlerin maliyeti üstlenmesi, her büyük organizasyonda akılda tutulması gereken bir denge. Bir etkinliğin parlak yüzü kadar faturasını da görmek önemli.

Sonuç: Topun Peşindeki Milyarlar

Dünya Kupası, dünyanın en büyük spor şöleni. Bir ay boyunca milyarlarca insanı tek bir heyecanda birleştiriyor. Ancak son düdük çaldığında defterler kapanmıyor. Sahada kazanan takım belli olurken, sahanın dışında çok daha karmaşık bir hesap dönüyor.

Tablo net. FIFA tarihinin en büyük gelirini elde ediyor, 13 milyar dolar. Turnuvanın yarattığı ekonomik dalga ise on milyarlarca dolara ulaşıyor. Ama bu paranın dağılımı eşit değil. FIFA merkezden kazanıyor, ev sahibi şehirler maliyeti üstleniyor, taraftarlar ise rekor bilet fiyatlarıyla karşı karşıya.

Belki de bu turnuvanın bize hatırlattığı en önemli şey şu. Futbol bir oyun, ama aynı zamanda dev bir endüstri. Sahadaki o yuvarlak topun peşinde koşan yalnızca futbolcular değil. Yayıncılar, sponsorlar, şehirler, hükümetler ve milyonlarca taraftar da bu çarkın içinde. Bir sonraki golü izlerken, perdenin arkasında dönen bu dev ekonomiyi de hatırlamakta fayda var.

Tüm finans ve ekonomi gündemini takip etmek için. Finans Gundem

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Aktarılan veriler ve rakamlar, yayım tarihindeki kamuya açık kaynaklara dayanmaktadır ve zamanla değişebilir.

- Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez:
- 'Kamu kalkınma bankaları aracılığıyla ticari finansman açığının kapatılması, yatırımı hazır projelerin finansal kapanışa ulaşmasını sağlayarak Türk sanayisinin rekabet gücünü destekleyecek, ulusal enerji güvenliğini güçlendirecek ve yenilenebilir enerji değer zinciri boyunca yerel istihdam yaratacaktır'

ANKARA (AA) - Dünya Bankası, Türkiye'nin yenilenebilir enerji piyasasını büyütmek, rüzgar enerjisi ve ticari ölçekli batarya depolama yatırımlarına desteği genişletmek üzere 400 milyon avro (468,4 milyon dolar) tutarında ilave finansmanı onayladığını bildirdi.

Bankadan yapılan açıklamada, 2024'te onaylanan ve ülkenin alçak gerilimli dağıtık güneş enerjisi piyasasında güçlü bir ivme yaratan ilk fazın başarısı üzerine inşa edilen Dağıtık Enerjiye Geçişin Hızlandırılması Programı'nın kapsamının genişletildiği belirtildi.

Genişleyen finansmanın, Türkiye'nin garantisi altında, Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası AŞ (TKYB) ve Türkiye Sınai Kalkınma Bankası AŞ'ye (TSKB) sağlanan iki adet 200 milyon avro tutarında IBRD krediden oluştuğuna işaret edilen açıklamada, 'Sonuç odaklı finansman modeliyle uygulanan programda, ödemeler önceden belirlenen hedeflere ulaşıldıkça ve bağımsız olarak doğrulandıkça yapılmaktadır. Yeni faz ile programın kapsamı, dağıtık güneş enerjisi yatırımlarının yanı sıra kara tipi rüzgar enerji projelerini ve yeni nesil Batarya Enerji Depolama Sistemleri (BESS) yatırımlarını da içerecek şekilde genişletilmektedir.' ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, Türkiye'nin son 10 yılda yenilenebilir enerji hedeflerini önemli ölçüde yükselttiği, en güncel Yenilenebilir Enerji Yol Haritasının, 2035'e kadar toplam rüzgar ve güneş kurulu gücünü 120 bin megavat seviyesine çıkarmayı ve batarya depolama kapasitesinde büyük artış sağlamayı öngördüğüne işaret edilerek, şunlar kaydedildi:

'Güçlü yenilenebilir enerji potansiyeline ve Avrupa Birliği'nin 2026'da yürürlüğe giren Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'na (CBAM) yanıt olarak artan ticari ve sanayi talebine rağmen, dağıtık rüzgar ve batarya depolama yatırımları için uzun vadeli finansmana erişim halen sınırlıdır. Yerel ticari bankalar, kısa vadeli yükümlülük yapıları nedeniyle bu yüksek sermaye gerektiren yatırımları finanse etmekte zorluk yaşamaktadır.'

Ayrıca açıklamada, genişletilen programın bu sorunlara yönelik vade uyumsuzluğunu gidermek amacıyla kalkınma bankaları aracılığıyla uzun vadeli finansman sağlamak, yeni şebeke teknolojilerine ilişkin riskleri değerlendirebilecek piyasa kapasitesi ve finansal uzmanlık geliştirmek, özel sektör yatırımlarını teşvik ederek ticari finansmanı harekete geçirmek olarak tarif edilen yöntemleri ele aldığı vurgulandı.

Erken dönem piyasa risklerini üstlenmesi ve kredi vadelerini uzatması sayesinde programın yenilenebilir enerji kapasitesinde 1579 megavat artış, 392 megavatsaat batarya depolama kapasitesinin desteklenmesi, 405 milyon dolara kadar özel sektör finansmanının mobilize etmesinin beklendiğinin altı çizilen açıklamada, şu bilgiler paylaşıldı:

'Türkiye'ye yönelik finansman, programın toplam kaynak çerçevesinde önerilen 2,96 milyar dolar tutarındaki artışın bir parçası olup, bölge genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının daha da genişletilmesine imkan tanımaktadır. Bu bölgesel bilgi paylaşımı, Dünya Bankası'nın Avrupa ve Orta Asya Enerji Bilgi Ağı (EKN) aracılığıyla desteklenmektedir. 21 ülkeden 180'den fazla enerji sektörü uzmanını bir araya getiren bu platform, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında oluşturulan uygulama toplulukları sayesinde Türkiye gibi ülkelerde geliştirilen başarılı piyasa yaklaşımları, düzenleyici gelişmeler ve teknik çözümlerin bölge genelinde paylaşılmasını sağlamaktadır.'

Açıklamada görüşlerine yer verilen Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez, batarya depolama ve dağıtık rüzgar yatırımlarının ölçeklendirilmesinin, Türkiye'nin enerji şebekesini geleceğe hazırlamak açısından bir sonraki kritik adım olduğunu belirterek, 'Kamu kalkınma bankaları aracılığıyla ticari finansman açığının kapatılması, yatırımı hazır projelerin finansal kapanışa ulaşmasını sağlayarak Türk sanayisinin rekabet gücünü destekleyecek, ulusal enerji güvenliğini güçlendirecek ve yenilenebilir enerji değer zinciri boyunca yerel istihdam yaratacaktır.' değerlendirmesinde bulundu.

Dünya Bankası Avrupa ve Orta Asya Altyapı Bölge Direktörü Charles Cormier ise 'Türkiye, ECARES programı açısından öncü bir rol üstlenmektedir. Çatı ve ticari ölçekli güneş enerjisi, kara tipi rüzgar ve batarya depolama alanlarında elde edilen başarılar sayesinde Türkiye, elektrik şebekelerinin modernizasyonu, yenilenebilir enerji entegrasyonu ve enerji güvenliğinin güçlendirilmesi açısından bölge genelinde yaygınlaştırılabilecek iyi uygulama örnekleri ve bilgi birikimi oluşturmaktadır.' ifadesini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile anlaşmanın imzalanmasıyla petrol fiyatlarının düştüğünü kaydederek, 'Kimse ne olduğunu bilmiyor, ama çok güçlü bir anlaşma. Çoğu kişi çok memnun görünüyor. Her gece 15 ila 20 gemi batırdık. Bu anlaşma bir mutabakat zaptı. Teklif edilen anlaşmaları beğenmezsem onları tekrar vurabiliriz Üzerlerine bombalar yağdırabiliriz. İran anlaşması güçlü bir anlaşma. Anlaşma olmasa Hürmüz Boğazı açılmazdı.' dedi.

Tahran yönetimiyle çok güçlü bir anlaşma imzaladıklarını belirten Trump, içeriği henüz kamuoyuna açıklanmayan bu mutabakat sayesinde İran'ın yüzde 99,9 ihtimalle nükleer silah edinemeyeceğini söyledi. Anlaşmanın yapılmaması durumunda Hürmüz Boğazı'nın açılmayacağını da vurgulayan Trump, petrol fiyatlarının kriz öncesi seviyelere yaklaştığını ve fiyatları büyük oranda düşürdüklerini kaydetti. Borsanın da normal seyrine dönmeye başladığını belirten Trump, bu sürecin Clinton, Obama, Biden ve Bush dönemlerinde tamamlanması gerektiğini ifade ederek, 'Yıllarca sizi soydular' diyerek geçmiş yönetimleri eleştirdi.

'KİMSEYE İRAN'A YATIRIM YAPMAYIN DEMİYORUZ'

47 yıldır gerekeni kendilerinin yaptığını savunan Trump, İran'ın donanmasını ve ordusunu ortadan kaldırdıklarını ileri sürdü. Bölgeden 22 gemi çıkardıklarını ve her gece bu kadar geminin geçiş yaptığını aktaran Trump, 'Bunu yaptığımız için petrolün değeri 300 doları bulmadı' dedi. İran'a yönelik yatırımlar hakkında da konuşan Trump, 'Siz de istiyorsanız yatırım yapabilirsiniz, ama biz 10 sent bile vermiyoruz, kimseye İran'a yatırım yapmayın demiyoruz' ifadelerini kullandı. ABD'nin İran'a 350 milyar dolar yatırım yapacağı yönündeki iddiaların çarpıtılmış haberlerden ibaret olduğunu vurguladı.