Yılın ilk aylarında tarihi zirveleri gören altın fiyatları son dönemde geri çekilirken, bu görünüm büyük yatırım bankalarının tahminlerine de yansıdı. Bankalar kısa vadeli görünümde temkinli olsa da, orta ve uzun vadede altının yeniden yükseliş trendine girebileceğini öngörüyor.

HSBC, 2026 yılı ortalama altın fiyatı tahminini 4.864 dolardan 4.560 dolara indirirken, 2027 yılı beklentisini de 5.000 dolardan 4.925 dolara çekti. Banka buna rağmen 2026 yıl sonu hedefini 4.750 dolar, 2027 yıl sonu hedefini ise 5.025 dolar seviyesinde korudu. HSBC, Fed'in daha şahin bir politika izlemesi ve doların güçlenmesinin faiz getirisi olmayan altın üzerinde baskı oluşturduğunu belirtirken, merkez bankalarının alımlarının ve jeopolitik risklerin fiyatları desteklemeye devam edeceğini değerlendirdi.

Bank of America da 2026 yılı ortalama altın fiyatı tahminini yaklaşık yüzde 14 düşürerek 5.093 dolardan 4.360 dolara indirdi. Banka, yüksek enerji fiyatlarının enflasyonu canlı tutabileceği ve bunun Fed'i faiz artırımlarına yöneltebileceği beklentisinin kısa vadede altın üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti. Ancak Fed'in sıkı para politikasını tamamlamasının ardından ons altının 6.000 dolar seviyesine ulaşabileceği yönündeki uzun vadeli beklentisini değiştirmedi.

Bankanın analizinde, Çin Merkez Bankası'nın haziran ayında 14,93 ton altın alımı gerçekleştirerek Ekim 2023'ten bu yana en yüksek aylık alımını yaptığına dikkat çekildi. Böylece Çin'in altın alımları 20 ay üst üste devam ederken toplam rezervler 2.346 tona yükseldi.

JPMorgan da 2026 yılı ortalama altın fiyatı tahminini 5.708 dolardan 5.243 dolara revize etti. Banka, 2026'nın son çeyreği için ortalama 6.000 dolar, 2027 yıl sonu için ise 6.300 dolar tahminini korudu. JPMorgan, kısa vadede yatırımcı ilgisinin Fed'in olası faiz artırımlarına yönelik endişeler nedeniyle zayıfladığını belirtirken, merkez bankalarının güçlü altın talebinin uzun vadeli yükseliş beklentisinin en önemli desteklerinden biri olmayı sürdürdüğünü vurguladı.

Üç büyük bankanın değerlendirmelerinde de altının kısa vadeli seyrinde Fed'in para politikası belirleyici unsur olarak öne çıkıyor. Buna karşılık merkez bankalarının rezerv çeşitlendirme stratejileri, küresel borçlanma endişeleri, bütçe açıkları ve jeopolitik gelişmelerin uzun vadede altın fiyatlarını desteklemeye devam etmesi bekleniyor.

AA muhabirinin, Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği verilerinden yaptığı derlemeye göre, ocak-haziran döneminde 82 ülke, özerk bölge ve serbest bölgeye binek otomobil ihraç edildi.

Binek otomobil ihracatı, ocak-haziran döneminde 20 milyar 839 milyon 897 bin dolarlık dış satıma imza atan otomotiv endüstrisinin dış satımından yüzde 28,7 pay aldı.

Geçen yılın ilk yarısında 6 milyar 317 milyon 541 bin dolar olan binek otomobil ihracatı, bu senenin aynı döneminde yüzde 5 düşüşle 5 milyar 984 milyon 493 bin dolar olarak kayıtlara geçti.

Fransa 1,1 milyar dolarlık binek otomobil ihracatıyla ilk sırada

En çok binek otomobil satılan ülkelere bakıldığında ilk sırada Fransa yer aldı.

Fransa'ya yılın ilk yarısındaki otomobil ihracatı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 4,4 artışla 1 milyar 86 milyon 536 bin dolardan 1 milyar 134 milyon 723 bin dolara çıktı.

En fazla binek otomobil ihracatı yapılan ikinci ülke ise İspanya olarak kayıtlara geçti. Geçen yılın ocak-haziran döneminde 784 milyon 168 bin dolarlık binek otomobil satılan İspanya'ya ihracat yüzde 11 artışla 871 milyon 320 bin dolara yükseldi.

Üçüncü sıradaki İtalya'ya ihracat ise geçen yılki seviyeyi koruyarak 703 milyon 25 bin dolar olarak kayıtlara geçti.

Bu dönemde, dördüncü sıradaki Slovenya'ya binek otomobil ihracatı yüzde 9,7 artışla 462 milyon 381 bin dolardan 507 milyon 126 bin dolara ulaştı.

İlk 10 ülkeden 8'i AB üyesi

Sektör temsilcileri, ocak-haziran döneminde, beşinci sıradaki Almanya'ya 475 milyon 745 bin, altıncı sıradaki Birleşik Krallık'a da 407 milyon 933 bin dolarlık binek otomobil ihraç etti.

Binek otomobil ihracatında, Polonya 362 milyon 193 bin dolarla yedinci, Belçika 224 milyon 674 bin dolarla sekizinci, Yunanistan 132 milyon 911 bin dolarla dokuzuncu, Fas ise 114 milyon 735 bin dolarla onuncu sırada yer buldu.

Binek otomobil dış satımında ilk 10 ülkeden 8'i Avrupa Birliği ülkeleri oldu.

Bu yıla düşüşle başlayan gayrimenkul satışları ocakta 204 bin 884, şubatta 222 bin 842, martta 200 bin 529, nisanda 234 bin 468, mayısta ise 9 günlük Kurban Bayramı tatilinin etkisiyle 167 bin 48 olarak gerçekleşti. Haziranda ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,6 artarak 239 bin 179'a yükseldi.

Gayrimenkul satışları yılın ocak-haziran döneminde ise yıllık bazda yüzde 10,3 azalarak 1 milyon 268 bin 950'ye geriledi. Geçen yılın aynı döneminde 1 milyon 414 bin 382 adet gayrimenkul satılmıştı. İlk yarılar dikkate alındığında 2024'te 1 milyon 223 bin 47, 2023'te 1 milyon 358 bin 551, 2022'de 1 milyon 523 bin 515, 2021'de ise 1 milyon 186 bin 49 adet gayrimenkul satış işlemi yapılmıştı. Böylece ilk yarıda en çok satış yapılan ay haziran oldu.

Söz konusu dönemde tapu dairelerinde 9 milyon 735 bin 240 işlem gerçekleştirildi. Bunun 1 milyon 269 bine yakınını satış, yaklaşık 613 binini ipotek, 204 bine yakınını intikal, 82 binini düzeltme, 43 bin 600'ünü kamulaştırma, 27 bin 100'ünü ayırma, 20 bin 300'ünü bağış, yaklaşık 15 binini birleştirme, 11 bin 100'ünü taksim işlemleri oluşturdu. Diğer işlemler ise 7,4 milyona yaklaştı.

Bu dönemde tapuda gerçekleştirilen işlemlerden elde edilen harç geliri yüzde 74,7 artarak 108 milyar 948 milyon 102 bin liraya yükseldi. Bunun 103,5 milyar lirası satış işlemlerinden geldi.

1- Peskov'dan S-400 açıklaması

Bloomberg'in konuştuğu kaynaklara göre Türkiye, Rusya'dan satın aldığı S-400 hava savunma sistemlerini üçüncü bir ülkeye devredebilmek için Rusya'nın onayını almak ve böylece ABD yapımı F-35 savaş uçaklarının satın alınmasının önünü açmak istiyor.

Kremlin Sarayı Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rusya'nın Türkiye'ye tedarik ettiği S-400 uçaksavar füze sistemlerinin üçüncü ülkelere satışı konusunda Türkiye ile temas halinde olduklarını ifade ederek, 'Son derece hassas bir konu. Rusya ile Türkiye temas halinde' dedi.

2- Trump: Türkiye'ye F-35 satışı konusunda henüz karar vermedim

Ankara'da iki gün süren 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nde ABD Başkanı Donald Trump F-35 konusunda Türkiye'ye gerekli satışların yapılacağını açıkladı.

Trump, Türkiye ile ilişkilerin yeniden güçlendiğini belirterek, F-35 satışına ilişkin henüz karar vermediğini ancak karar vereceklerini söyledi. Türkiye'nin NATO'nun askeri açıdan en güçlü ikinci ülkesi olduğunu vurgulayan Trump, 'Türkiye çok iyi bir müttefik. Türkiye ile çok güçlü ilişkilerimiz var' dedi.

3- Trump: İran'la ateşkes bitti, İran'ı vurabiliriz

Ankara'daki NATO Liderler Zirvesi'nde basın toplantısı düzenleyen ABD Başkanı Donald Trump İran ile ateşkesin bittiğini söyledi. Trump ayrı bir konuşmada İran'ı muhtemelen yine vuracaklarını ifade etti.

Trump, petrol fiyatlarını yükseltecek bazı adımlar atabileceklerini kaydetti. Açıklama sonrası Brent petrol yüzde 7'yi aşan artışla 80 dolara dayandı.

4- Fed tutanakları: Yapay zeka kaynaklı talep enflasyonu yüksek tutabilir

Fed'in Haziran ayı toplantı tutanakları, bazı üyelerin faiz artışını gerekli gördüğünü, çoğunluğun ise yüksek enflasyon risklerinin devam ettiğini değerlendirdiğini ortaya koydu.

5 - ABD İran'a saldırdı

ABD'nin İran'ın Gülistan eyaletinde Çin ve Rusya ile yapılan ticarette kullanılan Akteke Han demir yolu köprüsüne seyir füzeleriyle saldırı düzenlediği bildirildi.

6- Çin'den 2023'ten beri en büyük altın alımı

Çin Merkez Bankası (PBOC), Haziran ayında da altın alımını sürdürdü. Verilere göre, PBOC'un elindeki altın stoku geçen ay 480 bin ons artarak 75,44 milyon onsa ulaştı. Bu alım, Ekim 2023'ten bu yana yapılan en büyük alım olup, alım serisini 20 aya çıkardı.

7- MSCI'dan Türk hisseleriyle ilgili yeni uyarı

MSCI Inc., yatırım yapılabilirliğe ilişkin endişelerin tespit edildiği durumlarda Türk hisselerini her bir şirket bazında değerlendirmeye devam edeceğini bildirdi.

Endeks sağlayıcısı, bireysel hisselerin serbest dolaşımdaki pay oranını gözden geçirebileceğini ve belirli fonların elindeki paylar da dahil olmak üzere bazı hissedarları serbest dolaşımdaki pay kapsamından çıkararak 'fiili dolaşım dışı' olarak yeniden sınıflandırabileceğini belirtti.

Yarın başlayacak ve e-Okul sistemi üzerinden yapılacak lise tercih işlemleri, 27 Temmuz saat 17.00'ye kadar sürecek.

Merkezi sınavla öğrenci alan okullara toplam 198 bin 899 öğrenci yerleştirilecek. Anadolu liselerine 60 bin 886, fen liselerine 38 bin 700, sosyal bilimler liselerine 9 bin 210, Anadolu imam hatip liselerine 43 bin 706, mesleki ve teknik Anadolu liselerine 46 bin 397 kontenjan ayrıldı.

Merkezi sınav puanı ile yerleştirme, sınavla öğrenci alan fen liseleri, sosyal bilimler liseleri, proje okulları ile mesleki ve teknik Anadolu liselerinin Anadolu teknik programlarına merkezi sınav puanı üstünlüğüne göre tercihler doğrultusunda yapılacak. Öğrenciler, sınavla öğrenci alan okullar listesinden 10 okula kadar tercih yapabilecek.

Merkezi sınavla öğrenci alan okulların belirlenen kontenjanlarına puan üstünlüğüne göre tercihler doğrultusunda yerleştirme yapılacak.

Sınavla öğrenci alan okullarda merkezi sınav puanının eşitliği halinde yerleştirme, sırasıyla Okul Başarı Puanı (OBP) üstünlüğü, 8, 7. ve 6. sınıflardaki Yıl Sonu Başarı Puanı (YBP), 8. sınıfta özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı, tercih önceliği ve eşitliğin bozulmaması halinde öğrencilerin doğum tarihine göre yaşı küçük olana bakılarak yerleştirme yapılacak.

Yerel yerleştirme nasıl yapılacak?

Yerel yerleştirme işlemleri, okulların türü, kontenjanı ve konumuna göre il ve ilçe milli eğitim müdürlüklerince oluşturulan ortaöğretim kayıt alanlarındaki okullara, sırasıyla öğrencilerin ikamet adresleri, okul başarı puanı ve okula özürsüz devamsızlık yapılan gün sayısının azlığı esas alınarak yapılacak.

Değerlendirmede, eşitlik olması durumunda sırasıyla 8, 7. ve 6. sınıflardaki yıl sonu başarı puanı üstünlüğüne bakılarak yerleştirme gerçekleştirilecek.

Sınava giren ve merkezi sınav puanına sahip olan öğrenciler dahil tüm öğrencilerin, yerel yerleştirme ile öğrenci alan okul tercihinde bulunmaları gerekiyor.

Yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapılmaması durumunda öğrencilere merkezi sınavla öğrenci alan okullar ile pansiyonlu okullar tercih ekranı açılmayacak.

Özel ortaöğretim kurumlarına ve yetenek sınavı ile öğrenci alan okullara kesin kayıt işlemini tamamlamış öğrenciler tercihte bulunamayacak.

İlk ekran yerel yerleştirme için açılacak

Öğrenciler, ilk olarak yerel yerleştirme ile öğrenci alan okullar ekranından tercih yapabilecek. Yerel yerleştirme tercihlerinde ilk 3 okulu kayıt alanından seçmek kaydıyla öğrenciler en fazla 5 okul tercih edebilecek.

Tercihlerde aynı okul türünden (Anadolu lisesi, mesleki ve teknik Anadolu lisesi, Anadolu imam hatip lisesi) en fazla 3 okul seçilebilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihlerini gerçekleştiren öğrenciler, istemeleri halinde merkezi sınavla öğrenci alan okullar ekranından en fazla 10, pansiyonlu okullar tercih ekranından da en fazla 5 okul olmak üzere toplamda 20 okul tercihi yapabilecek.

Yerel yerleştirme tercih ekranındaki yeşil renk, öğrencinin ikamet adresinin bulunduğu "Kayıt Alanında" yer alan okulları, mavi renk öğrencinin ikamet adresine göre "Komşu Kayıt Alanında" bulunan okulları, kırmızı renk ise öğrencinin kayıt alanı ve komşu kayıt alanı dışında kalan il içindeki diğer kayıt alanları ile il dışındaki kayıt alanlarında olan okulları gösterecek.

Nakiller iki dönem sürecek

Geçen yıl olduğu gibi LGS yerleştirmelerine esas nakiller, bu yıl da iki dönemde yapılacak. Her iki dönemde de merkezi sınav puanı ile öğrenci alan okullar için en fazla 3, yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için en fazla 3, pansiyonlu okullar için en fazla 3 okul tercihi yapılabilecek.

Yerel yerleştirmeyle öğrenci alan okullar için tercihte bulunan ve ilk yerleştirmede tercihine yerleşen öğrencilerin, yerleştirmeye esas nakil tercih dönemlerinde kayıt alanından okul ve farklı tür tercih etme zorunluluğu bulunmayacak.

Tercihlerine yerleşemeyen öğrenciler, yerleştirmeye esas nakil tercihlerinde ilk 2 okulu kayıt alanından seçmek şartıyla en fazla 3 okul tercihinde bulunabilecek. Yapılan tercihlerde aynı okul türünden en fazla 2 okul seçilebilecek.

Özel öğretim kurumlarının kayıt işlemleri ile yetenek sınavıyla öğrenci alan okulların işlem ve kayıtları Ortaöğretim Kurumlarına Tercih ve Yerleştirme Takvimi'ne göre 13-27 Temmuz'da gerçekleşecek.

Özel öğretim kurumlarına kayıt işlemini tamamlayan öğrencilere tercih ekranı açılmayacak, öğrenciler tercih süresi içinde kayıtlarını iptal ettirmeleri durumunda tercihte bulunabilecek.

"Rota Maarif" platformu

Bakanlık, öğrenci ve velilere LGS tercih sürecinde destek olması amacıyla hayata geçirdiği "Rota Maarif" platformunu 10 Temmuz'da erişime açtı.

Platformda, okulların temel bilgileri, adresleri, iletişim bilgileri, öğretim şekli, ders saatleri, fiziki imkanları, kontenjan durumu ve diğer özellikleri yer alıyor.

Kullanıcılar okulları il, ilçe, okul türü, okul kademesi, alan, pansiyon durumu ve benzeri kriterlere göre sorgulayabiliyor.

Sonuçlar, 5 Ağustos'ta açıklanacak

Yerleştirme sonuçları ve boş kalan kontenjanlar, 5 Ağustos'ta "meb.gov.tr" adresinden ilan edilecek.

Yerleştirmeye esas birinci nakil tercih başvuruları, 5-7 Ağustos'ta, tercih sonuçları 10 Ağustos'ta açıklanacak. İkinci nakil tercih başvuruları ise 10-12 Ağustos'ta arasında alınacak ve 14 Ağustos'ta duyurulacak.

Hiçbir yere yerleşemeyen öğrenciler için il ve ilçe öğrenci yerleştirme ve nakil komisyonlarına başvurular, 17-26 Ağustos'ta yapılacak ve komisyonlar yerleştirme işlemlerini 28 Ağustos'ta tamamlayacak.

Yatılılık başvuruları 31 Ağustos-3 Eylül'de okul ve kurumlarca alınacak. Yatılılık yerleştirme sonuçları 4 Eylül'de ilan edilerek e-Pansiyon üzerinden kayıt işlemleri gerçekleştirilecek.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de düzenlemenin af niteliği taşımadığını, vergisini düzenli ödeyen mükellefler açısından adaleti koruyan bir sistem kurulduğunu belirterek, uygulamanın 'ödeme iradesi' bulunan esnaf gibi mükelleflere kolaylık sağlayacağına işaret etmişti.

Uygulamayla, vergi dairesince takip edilen ve vadesi 5 Haziran 2026 tarihi ve öncesi olan tüm alacaklar taksitlendirilebilecek. Gelir, kurumlar, katma değer vergileri, harçlar, trafik idari para cezası, ecrimisil, adli para cezası ve öğrenim kredileri gibi alacaklar, bu çerçevede yer alıyor.

Getirilen düzenleme kapsamında, KDV dışındaki borçlar 72 aya kadar taksitlendirilebiliyor. Katma değer vergisinde ise taksit süresi 12 ay olarak belirlendi. Buna göre, düzenleme çerçevesinde ilk 25 günde 228 binden fazla mükellef başvuru yaptı. Bu imkandan yararlananların, toplam 206 milyar lira borcu taksitlendirildi.

KDV dışındaki borçlar için mükelleflerin yüzde 18,01'i 6 taksiti, yüzde 30,69'u 12 taksiti, yüzde 13,21'i 24 taksiti, yüzde 25,19'u 36 taksiti tercih etti. Bu kapsamda, 48 taksiti tercih eden mükelleflerin oranı yüzde 10,6, 72 taksiti tercih edenlerin oranı da yüzde 2,3 oldu.

Vergi dairelerine vadesi 5 Haziran 2026 tarihinden önce olan tüm borçlar için faiz oranı yıllık yüzde 29 olarak belirlendi.

Borçları 10 milyon lirayı aşmayanlarda, teminat aranmadan taksitlendirme yapılabiliyor. Bu tutarı aşanların ise sadece aşan kısmın yarısı değerinde teminat göstermesi gerekiyor.

Haciz yok, elektronik başvuru imkanı var

Taksitlendirme için borçluların vergi dairelerine gitmesi şartı bulunmuyor. GİB'in internet adresi (gib.gov.tr), Dijital Vergi Dairesi (dijital.gib.gov.tr) üzerinden veya e-Devlet (turkiye.gov.tr) aracılığıyla elektronik ortamda başvuru yapılabiliyor.

Ayrıca araçlarına ilişkin borçlarını taksitlendirenler, araçlarının muayenelerini yaptırabilecek.

Borçlarını taksitlendiren mükellefler hakkında, vergi dairesince cebri takip yapılmayacak. Böylece, taksitlendirilmiş borçlardan dolayı mükelleflerin bankalardaki hesaplarına, gayrimenkullerine ve araçlarına haciz konulmayacak. Ayrıca, araçlar üzerine tatbik edilmiş yakalama şerhlerinin kaldırılması mümkün olacak ve satış işlemleri askıya alınacak.

Mükelleflerin bu imkandan yararlanmak için 31 Ağustos'a kadar başvuru yapması ve başvurularını son güne bırakmaması önem taşıyor. Bu imkandan yararlanan mükellefler, ilk taksitlerini 30 Eylül'e kadar ödeyebilecek. Diğer taksitlerin ödemeleri de takip eden aylarda yapılabilecek.

Lübnan resmi haber ajansı NNA’nın aktardığına göre, İsrail güçleri güneydeki beldelerde sivillere ait çok sayıda evi hedef aldı. Yıkımların patlayıcılarla gerçekleştirildiği belirtilirken, bölgede hasarın boyutunun arttığı ifade edildi.

İsrail’in ateşkes ihlalleri nedeniyle sınır hattındaki gerginlik devam ederken, saldırılar nedeniyle bölgedeki sivil yerleşimler zarar görmeye devam ediyor.

Lübnan ile İsrail arasında yürürlükte bulunan ateşkese rağmen İsrail ordusunun son dönemde Güney Lübnan’da sık sık hava saldırıları düzenlediği ve yerleşim alanlarını hedef aldığı kaydediliyor.

Yapılan açıklamada, kararın ABD müdahaleleri ile bazı ticari gemilerin "yetkisiz rotalarda" ilerlemesinin güvenlik riski oluşturduğu gerekçesiyle alındığı belirtildi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nda yabancı müdahalelerin ve gemilerin izinsiz rotalarda seyretmeye çalışmasının güvenlik sorunlarına yol açtığını savundu.

Açıklamada, daha önce yabancı müdahalelere ve gemilerin rotalarının izinsiz şekilde belirlenmesine karşı uyarılarda bulunulduğu, ancak birkaç saat önce bazı gemilerin bu uyarıları dikkate almayarak "yetkisiz rotalarda" ilerlemeye çalıştığı ifade edildi.

Uyarılara rağmen rotasını değiştirmediği ve deniz güvenliğini tehlikeye attığı öne sürülen gemilerden birinin, Devrim Muhafızları Ordusu Donanması tarafından uyarı atışlarıyla durdurulduğu aktarıldı.

İran tarafı, bu gelişmeler ve "yasadışı yabancı müdahale" nedeniyle oluşan güvenlik durumu gerekçesiyle Hürmüz Boğazı'nın ikinci bir duyuruya kadar kapalı kalacağını bildirdi.

Açıklamada ayrıca, Hürmüz Boğazı bölgesinde Amerikan müdahaleleri sona erene kadar hiçbir gemiye geçiş izni verilmeyeceği belirtilirken, "Amerikan-Siyonist düşmanın topraklarına girmesine izin veren ülkeler, bu müdahalenin sonuçlarından sorumlu tutulacaktır" ifadelerine yer verildi.

Yaz döneminde gurbetçilerin Türkiye'ye gelmesi, yerli ve yabancı turistlerin özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerine yönelmesinin araç kiralama talebini artırdığını belirten Yıldırım, 'Bugün itibarıyla İstanbul başta olmak üzere, Marmara, Ege ve Akdeniz bölgelerindeki araç kiralama şirketlerinde doluluk oranları yüzde 90 seviyelerinde. Geçmiş yıllarda da yaz sezonlarında yüzde 90 ila 100 arasında değişen doluluk oranlarıyla çalışıyorduk. Bundan dolayı mutluyuz' dedi.

Yıldırım, sezon dışında ise sektörde doluluk oranlarının genel olarak yüzde 50-60 seviyelerinde seyrettiğini, en fazla da yüzde 65'e ulaştığını ifade ederek, yaz aylarında zaman zaman yoğun talep nedeniyle talepleri karşılamakta zorlandıklarını dile getirdi.

'Yabancı turist ve gurbetçi talebi sektörü destekliyor'

İstanbul'un yanı sıra Ege ve Akdeniz'de yabancı turist hareketliliğinin araç kiralama sektörüne olumlu yansıdığını aktaran Yıldırım, sektördeki müşterilerin yüzde 20-30'unu yabancı turistlerin oluşturduğunu, tatil bölgelerinde ise bu oranın yüzde 40'a kadar çıkabildiğini söyledi.

Yıldırım, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşlarının da yaz aylarında Türkiye'de tatillerini geçirdiğine işaret ederek bu grubun da turistik hareketlilik içinde değerlendirilmesi halinde söz konusu oranın yüzde 60 seviyelerine ulaşabildiğini kaydetti.

'Ekonomik araçlar tercih edilen ilk modeller oluyor'

Hidayet Yıldırım, yurt dışından yoğun rezervasyon aldıklarını belirterek, yaz sezonunda uluslararası talebin sektör açısından önemli katkı sunduğunu ifade etti.

Araç kiralama sektöründeki tüketici tercihlerine ilişkin ise Yıldırım şöyle konuştu:

'Öncelikle her zaman ekonomik araçlar tercih edilen ilk modeller oluyor. Ekonomik araç dediğimiz motor hacmi küçük, manuel vites araçlarımız en çok tercih edilen araçlarımız. Bu sezon öncesi de böyle sezonda da böyle genelde. Çünkü bizim filolarımızın omurgasını bu araçlar oluşturuyor. Bu araçlara her zaman daha fazla talep oluyor. Bunlar kiralama fiyatlarının daha uygun olduğu araçlar. Bizim filolarımızın yüzde 60'ını bu ekonomik araçlar oluşturuyorsa yüzde 15'ini bir üst segment dediğimiz C ve D grubu oluşturuyor.

Yüzde 10 gibisini ise SUV segmenti oluşturuyor. Ama genelde ekonomik araçlara talep daha yoğun bir şekilde. Ancak bu dönemde üst segmente de lüks segment araçlara da daha fazla talebin arttığını görüyoruz.'

Yıldırım, artık yapay zekanın tüm sektörlerde yoğun bir şekilde kullanıldığı bir dönemin içerisinde olunduğunu bildirerek kendi sektörlerinde de bunu yoğun ve etkili bir şekilde hissettiklerini söyledi.

Araç kiralama sektöründeki dijitalleşmeye ilişkin Yıldırım, 'Biz günlük ve aylık olarak alınan raporlara baktığımız zaman aldığımız talebin yüzde 90'ını online kanallardan alıyoruz. Yüzde 10'unu şubeye gelen müşteriden alıyoruz. Genelde şubelerimizin havalimanlarında olması ve oralarda daha çok insanların sirkülasyonunun olmasına rağmen rezervasyonları biz online kanallar üzerinden alıyoruz ve bunu olağan olarak karşılıyoruz' dedi.

'Bu talepleri karşılamak amacıyla filolarımızın sayısını da artırıyoruz'

Hidayet Yıldırım, müşterilerin seyahatlerini önceden planlayarak araçlarını da önceden rezerve etmeyi tercih ettiğini belirterek, araç kiralama hizmetinin uçak bileti veya otel rezervasyonu gibi önceden planlanan bir hizmet haline geldiğini ifade etti.

Artan yaz talebine hazırlık amacıyla firmaların sezon öncesinde filo yatırımlarını artırdığını dile getiren Yıldırım, 'Hatta bu bizim sektörde bu bölgesel olarak da yapılıyor. Mesela biz Ege ve Akdeniz bölgesine araç sevkiyatları sağlıyoruz, satın almalar yapıyoruz. Çünkü yoğun bir dönem bizi bekliyor. 4-5 hatta 6 ay kadar da sürebiliyor bazı bölgelerde sezon. İşte bu talepleri karşılamak amacıyla filolarımızın sayısını da artırıyoruz' diye konuştu.

Yıldırım, Türkiye'nin araç kiralama sektöründe globalde de iyi bir konumda bulunduğunu dile getirerek, 'Türkiye'deki araç kiralama sektörü dünyaya baktığımız zaman da ileri bir konumda bulunuyor. Bugün yurt dışında bu hizmeti nasıl alıyorsanız, ABD'de de AB'de bu hizmeti nasıl alıyorsanız aynı standartlarda ülkemizde de o şekilde alıyorsunuz ve baktığınız zaman turizmin vazgeçilmez bir parçası bu araç kiralama sektörü çünkü bir hizmet sektörü' ifadelerini kullandı.

'Yıllık yaklaşık 2 milyar dolar gibi bir döviz girdisi var'

Araç kiralama sektörünün Türkiye ekonomisine ve turizm gelirlerine katkısını değerlendiren Yıldırım, 'Bizim yapmış olduğumuz çalışmalara göre, araç kiralama sektörünün yıllık şu an için yaklaşık 2 milyar dolar gibi bir döviz girdisi var. Şu anda bu sektördeki araç sayısı 400-500 bin civarında değişiyor. Bunun dağılımını, günlük ortalama doluluk oranlarını ve bölgesel hacim baktığımız zaman yıllık olarak 2 milyar dolar civarlarında bir döviz girdisi sağlıyor bu ülkeye' dedi.

Yıldırım, hizmet ihracatı kapsamına alınması ve teşvik mekanizmalarının devreye girmesi halinde sektörün döviz kazandırıcı etkisinin daha da artacağını belirterek, sektörün istihdam, vergi gelirleri ve katma değer açısından ekonomiye önemli katkı sunduğunu dile getirdi.

Araç Kiralama Yönetmeliği'ne ilişkin çalışmaların son aşamaya geldiğini aktaran Yıldırım, Ticaret Bakanlığı ile yürütülen çalışmalar sonucunda düzenlemenin yıl içinde yürürlüğe girmesinin beklendiğini söyledi.

Yönetmeliğin hayata geçmesiyle birlikte hizmet kalitesinin yükseleceğini, müşterilerin daha güvenli hizmet alacağını ve sektörde standartların güçleneceğini belirten Yıldırım, yerli ve milli markaların küresel pazarlara açılması ve sektörün hizmet ihracatı kapsamına alınmasının sürdürülebilir büyümeyi destekleyeceğini sözlerine ekledi.

Üs bölgesini gezerek burada görevli personelle sohbet eden Çiftçi, komutanlardan hem bölge hem de yürütülen faaliyetlerle ilgili bilgi aldı.

Ziyaretin ardından basın mensuplarına açıklama yapan Bakan Çiftçi, üs bölgesindeki jandarma personelini ziyaret ettiklerini söyledi.

Söz konusu üs bölgesinin stratejik bir üs bölgesi olduğunu belirten Çiftçi, "İran 7,5 kilometre ileride, Irak sınırına da 28 kilometre uzaklıktayız. Burada kahraman Mehmetçiklerimizin, jandarmamızın, korucularımızın nöbet tutması neticesinde bizler şehirlerde, bulunduğumuz yerlerde rahatlıkla yaşayabiliyoruz. Günlük hayatımızı devam ettirebiliyoruz. Bunun en büyük müsebbibi de burada görev yapan kahraman Mehmetçiklerimiz, jandarmamız. Bu vesileyle bugüne kadar şehadet şerbetini içmiş olan Mehmetçiklerimizi, bütün jandarmamızı, polisimizi, güvenlik korucularımızı rahmetle yad ediyorum. Gazilerimize de hayırlı, uzun ömürler diliyorum." diye konuştu.

Ankara'da 7-8 Temmuz'da gerçekleştirilen NATO Zirvesi'ne ve alınan güvenlik önlemlerine değinen Çiftçi, şunları kaydetti:

"3 katmanlı bir güvenlik tedbiri almıştık. Ankara'nın çevresindeki iller birinci katmanı oluşturuyordu. Onun civarındaki iller ikinci güvenlik bölgesini oluşturuyordu, liman illerimizle beraber. Sınır bölgelerimiz, sınır illerimiz de üçüncü katmanı oluşturuyordu. Şu anda bulunduğumuz mevki de üçüncü katmanda sınır illerimizden birisini oluşturuyor. Buradaki jandarmamızın kahramanca görev yapması neticesinde Ankara'daki NATO Zirvesi de kazasız, belasız bir şekilde sonuçlanmış oldu. Bundan dolayı görev yapan bütün jandarma personelimize, askerlerimize, polislerimize, güvenlik korucularımıza ayrı ayrı teşekkür ediyorum."

Güvenlik güçlerinin kazasız, belasız görev yapması temennisinde bulunan Çiftçi, şu ifadeleri kullandı:

"Bu bölge aynı zamanda 'Terörsüz Türkiye', 'terörsüz bölge' uygulamamızın da temelini teşkil ediyor. Jandarmamızın burada görev yapmasından dolayı artık eskiden olduğu gibi buralarda terörist kovalanmıyor, onların takibi yapılmıyor. Şemdinli açısından sınır bölgemizde daha çok asayiş olayları gözetlenmiş oluyor. Muhterem Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde 'Terörsüz Türkiye' projesi de hayata geçti, devam edecek ve başarıya ulaşacak. Ben bundan zerre kadar şüphe duymuyorum. Bugünkü ziyaretimizin de hayırlara vesile olmasını niyaz ediyorum. Burada görev yapan bütün personelimize üstün başarılar diliyorum. Allah hepsinin yardımcısı olsun. Allah devletimizi, milletimizi her daim payidar eylesin diye de dua ve niyazda bulunuyorum."

Çiftçi'ye ziyaretinde Hakkari Valisi ve Belediye Başkan Vekili İbrahim Taşyapan, Şemdinli Kaymakamı Fatih Erdoğan, İl Emniyet Müdürü Attila Ayata, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Cafer Öz ve AK Parti İl Başkanı Zeydin Kaya eşlik etti.

Pepe, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, ihracattaki artışta özellikle Kuzey Avrupa ülkelerine yapılan balıkçı gemileri, özel maksatlı gemiler ve römorkör teslimatlarının etkili olduğunu vurgulayarak, sektörün uluslararası pazardaki rekabet gücünü artırmaya devam ettiğini söyledi.

Yılın ilk 6 ayında 1,5 milyar dolarlık ihracata ulaştıklarını aktaran Pepe, 'Bu yıl sonunda yeni bir rekor kırarak 2,5 ila 3 milyar dolar arasında ihracata ulaşmayı hedefliyoruz.' bilgisini paylaştı.

Mustafa Talha Pepe, ilk 6 aylık performansın önemli bölümünün 2-3 yıl önce imzalanan sözleşmelerin teslimatlarından kaynaklandığını ifade ederek, Türk gemi inşa sanayisinin son yıllarda önemli bir gelişim gösterdiğini dile getirdi.

GYHİB Yönetim Kurulu Başkanı Pepe, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Öncelikle GYHİB olarak potansiyel gördüğümüz her pazarda önce ülkemizin bayrağını sonra birliğimizin bayrağını dalgalandırıyoruz ve bundan da gurur duyuyoruz. Mütemadiyen Avrupa'nın birçok ülkesinde hem gemi hem de yat için fuarlara katılıyoruz. Birebir etkinliklerde bulunuyoruz. Olabildiğince hem sektörü hem ülkemizi tanıtmaya gayret ediyoruz.

Geçtiğimiz ay Yunanistan'daydık. Muhtemelen eylül ve ekim ayında Almanya ve Fransa'daki fuarlarda olacağız. Şunu söylemek isterim ki buralarda hem ülkemizi hem sektörü temsil etmeye çalışıyoruz. Fırsatın olduğu her yere gitmeye çalışıyoruz. Bizim için sınırlar önemli değil, mesafelerin hiçbir önemi yok. Yeter ki imkan olsun ve fırsat görelim.'

Tersanelerin sipariş defterlerinde önceki yıllara kıyasla bir miktar gerileme yaşandığına işaret eden Pepe, sektörün potansiyelini daha da artırabilmesi için teşvik ve destek mekanizmalarının sürdürülmesinin önem taşıdığını vurguladı.

'Sektörümüze yön verecek teşviklerin ve kolaylıkların devam etmesini bekliyoruz'

Pepe, gemi inşa ve yat inşa sanayinin son derece yüksek katma değeri olan bir ihracat kalemi olduğuna dikkati çekerek, 'Bizim ortalama kilogram başına 25 dolar gibi bir ihracat rakamımız var. Dolayısıyla sektörümüzün katma değeri en yüksek sektörlerden biri olduğunu düşünüyorum. Türkiye'nin yekün ihracatındaki katma değerine değer kattığını düşünüyorum.' diye konuştu.

Sektörde ihracattaki artışın istihdama, yan sanayine ve yerli üretime etkilerini değerlendiren Pepe, 'Bunu çok olumlu değerlendiriyorum. Yan sanayiyi geçtiğimiz senelerde büyüttük katkısını gösterdi. İstihdamı büyüttük yine aynı şekilde sektöre katkısını gösterdi. Ondan dolayı yine önceki gibi sektörümüze yön verecek teşviklerin ve kolaylıkların devam etmesini bekliyoruz ve istiyoruz.' ifadesini kullandı.

Mustafa Talha Pepe, yerli üretim oranının yükselmesinin, sektörün ihracat başarısına etkisine değinerek, şunları kaydetti:

'Yerli üretimin artması kesinlikle çok pozitif etkiliyor. Çünkü biliyorsunuz ki özellikle salgın döneminde bütün gemi sahipleri ve imalatçılar test etti ki birbirine bağlı tedarik zincirleri olası krizlerde çok çabuk kayıplar veriyor. Dolayısıyla aslında biz gemi inşa ve yat sanayisinde müşterilerimize biraz da şunu gösteriyoruz, yurt içinde mümkün olduğunca çok yan sanayi girdisiyle elde edilecek ürünü yurt dışından gelecek malzemeye daha az muhtaç ederek, kusursuz bir teslimat süreci hazırlamaya çalışıyoruz. Dolayısıyla elbette ki yan sanayi ve yerli üretimin burada katkısı çok mühim. Her geçen gün de daha kıymetli hale geliyor. Son tüketicinin de kullanıcının da bu şekilde bir opsiyonla karşı karşıya kalması da son kullanıcının tercih ettiği ve memnun kaldığı bir hal alıyor.'

Sürdürülebilir denizcilik alanındaki dönüşüme hızla uyum sağladıklarını belirten Pepe, bugün Türk tersanelerinde üretilen gemilerin yarısından fazlasının elektrikli veya LNG destekli çevreci teknolojilere sahip olduğunu aktardı.

Pepe, özellikle Kuzey Avrupa pazarına yönelik yeşil gemi üretiminin arttığını dile getirerek, dünya denizcilik sektöründeki dönüşümü yakından takip ederek üretim süreçlerini bu doğrultuda şekillendirdiklerini anlattı.

Gelecek dönemde en önemli önceliklerinin Avrupa'da yıllar içinde kazanılan pazar payını korumak olduğunu vurgulayan Pepe, balıkçı gemileri, feribotlar, römorkörler ve özel maksatlı gemilerde elde edilen güçlü konumun sürdürülebilmesi için sektörün desteklenmeye devam edilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

Haftanın ilk işlem gününde BIST 100 endeksi yüzde 0,05 değer kazanarak 14.424,54 puana yükseldi. Toplam işlem hacmi 257 milyar 143 milyon TL olarak gerçekleşirken, bankacılık endeksi yüzde 0,07 yükseldi, holding endeksi ise yüzde 1,46 geriledi. Günün en fazla kazandıran sektörü yüzde 3,14 ile ulaştırma olurken, finansal kiralama ve faktoring endeksi yüzde 4,14 düşüşle en çok değer kaybeden sektör oldu. Aynı gün VİOP'ta BIST 30 endeks kontratı normal seansı yüzde 0,37 yükselişle 17.510 puandan tamamlarken, açık pozisyon sayısı 371 bin 104 olarak kaydedildi.

Salı günü yurt içi piyasalar küresel piyasalardan pozitif ayrıştı. BIST 100 endeksi yüzde 0,50 yükselerek 14.497,37 puana çıktı. Günlük işlem hacmi 282 milyar 932 milyon TL olurken, bankacılık endeksi yüzde 0,36, holding endeksi ise yüzde 0,29 değer kazandı. Finansal kiralama ve faktoring sektörü yüzde 8,75 ile günün en güçlü performansını sergilerken, teknoloji endeksi yüzde 2,61 geriledi. Ankara'da düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump'ın gerçekleştirdiği görüşme ve F-35 ile CAATSA yaptırımlarına ilişkin açıklamalar yatırımcıların odağında yer aldı. VİOP'ta BIST 30 kontratı ise yüzde 0,02 düşüşle 17.507 puanda yatay bir görünüm sergilerken açık pozisyon sayısı 368 bin 183 oldu.

Haftanın en sert satışları çarşamba günü görüldü. BIST 100 endeksi yüzde 2,12 gerileyerek 14.189,96 puana indi. Toplam işlem hacmi 282 milyar 911 milyon TL olarak gerçekleşirken, bankacılık endeksi yüzde 3,25, holding endeksi ise yüzde 1,90 değer kaybetti. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'la ateşkesin sona erdiğini açıklaması ve İran'a yönelik sert mesajları, Orta Doğu'da gerilimi yeniden artırarak küresel piyasalarda satış baskısını güçlendirdi. Aynı gün NATO Zirvesi'nin sonuç bildirisi yayımlanırken, IMF de Dünya Ekonomik Görünüm Raporu'nda küresel büyüme tahminini aşağı yönlü revize etti. VİOP'ta BIST 30 kontratı yüzde 2 düşüşle 17.157 puana gerilerken açık pozisyon sayısı 353 bin 534 olarak gerçekleşti.

Perşembe günü de satış baskısı devam etti. BIST 100 endeksi yüzde 0,60 değer kaybederek 14.105,44 puana geriledi. Günlük işlem hacmi 232 milyar 835 milyon TL olurken, bankacılık endeksi yüzde 1,17 düşerken holding endeksi yüzde 0,65 yükseldi. Günün en fazla kazandıran sektörü yüzde 3,53 ile madencilik olurken, teknoloji endeksi yüzde 3,55 ile en fazla gerileyen sektör oldu. Küresel piyasalarda Orta Doğu kaynaklı jeopolitik riskler ve Fed toplantı tutanaklarında öne çıkan şahin mesajlar günün ilk bölümünde satışları artırırken, teknoloji hisselerindeki toparlanma risk iştahını kısmen destekledi. VİOP'ta BIST 30 kontratı normal seansı yüzde 0,86 düşüşle 17.009 puanda tamamlarken açık pozisyon sayısı 421 bin 595'e yükseldi.

Haftanın son işlem gününde ise Borsa İstanbul güçlü bir toparlanma sergiledi. BIST 100 endeksi yüzde 1,53 yükselerek 14.321,19 puandan kapanırken, toplam işlem hacmi 249 milyar 409 milyon TL oldu. Holding endeksi yüzde 1,78 değer kazanırken, bankacılık endeksi yüzde 1,07 gerileyerek günün tek kaybettiren sektör endeksi oldu. Turizm sektörü yüzde 4,32 yükselişle haftanın son gününde en güçlü performansı gösterdi. Küresel piyasalarda Orta Doğu kaynaklı jeopolitik endişelerin hafiflemesi ve yarı iletken sektörüne yönelik olumlu beklentilerin güçlenmesi risk iştahını artırdı. VİOP'ta BIST 30 endeks kontratı da yüzde 1,39 yükselişle 17.245 puandan kapanırken açık pozisyon sayısı 440 bin 226 olarak kaydedildi.

Böylece Borsa İstanbul'da yatırımcılar, 6-10 Temmuz haftasında jeopolitik gelişmeler, NATO Zirvesi'nden gelen mesajlar, Fed'e yönelik beklentiler ve küresel ekonomik görünümdeki değişimlerin etkisiyle yüksek oynaklığın hakim olduğu bir haftayı geride bıraktı. Haftanın son gününde gelen alımlar kayıpların önemli bölümünü telafi etse de BIST 100 endeksi haftalık bazda yaklaşık yüzde 0,72 değer kaybetti. VİOP BIST 30 endeks kontratı ise haftayı 17.245 puandan tamamlayarak cuma günkü güçlü yükselişle haftalık kayıplarını önemli ölçüde sınırlandırdı.

Kuzeyde dört yılı aşkın bir süredir devam eden Rusya-Ukrayna Savaşı, güneyde İsrail'in Filistin ve Lübnan'a saldırıları ve son olarak ABD/İsrail-İran Savaşı'nın dünya ekonomisine etkisi ve ticaret koridorları üzerinde yarattığı negatif durum ile Avrupa'da yaşanan ekonomik durgunluk, Türk ihracatçıları pazarlarını çeşitlendirmeye yönlendirdi.

Bu kapsamda Ticaret Bakanlığınca, dünya ekonomisinin yarısından fazlasını oluşturan 18 ülkenin ithalatından daha fazla pay almak amacıyla hayata geçirilen 'Uzak Ülkeler Stratejisi'nin Türk ihracatçılar için önemi daha da artarken, ihracatçılar bu strateji çerçevesinde söz konusu ülkelerle daha yakın temaslarda bulundu. Türkiye'nin bu adımları ihracat rakamlarına da yansıdı.

18 ülkeye ihracat 14 milyar doları aştı

AA muhabirinin, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerinden yaptığı derlemeye göre, aralarında ABD, Çin, Japonya, Pakistan, Hindistan, Kanada ve Avusturalya gibi uzak ülkelerin de olduğu 18 ülkeye yapılan ihracat bu yılın ocak-haziran döneminde yıllık bazda yüzde 12,2 artarak 14 milyar 345 milyon 805 bin dolara ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde söz konusu ülkelere 12 milyar 781 milyon 737 bin dolarlık ihracat yapılmıştı.

ABD ihracatta ilk sırada

ABD, 6 milyar 971 milyon 280 bin dolarlık ihracatla ilk sırada yer aldı. Bu ülkeye yapılan ihracat 18 ülkeye yapılan ihracatın yüzde 48'ini oluşturdu. ABD'yi 1 milyar 809 milyon 73 bin dolarla Çin, 641 milyon 689 bin dolarla Meksika, 640 milyon 244 bin dolarla Kanada, 580 milyon 426 bin dolarla Hindistan takip etti.

Yılın ilk yarısında ihracatın en fazla arttığı ülke yüzde 62,4 ile Nijerya oldu. Bu ülkeyi yüzde 57,1 ile Endonezya, yüzde 36 ile Güney Afrika Cumhuriyeti, yüzde 32,7 ile Çin ve yüzde 17,6 ile Meksika izledi.

ABD'ye en fazla kimyevi maddeler satıldı

Bu yılın ocak-haziran döneminde ABD'ye yapılan ihracatın alt kalemlerine bakıldığında 725 milyon 356 bin dolarla 'kimyevi maddeler ve mamulleri' sektörünün ilk sırada yer aldığı görüldü. Bu sektörü 679 milyon 155 bin dolarla 'elektrik ve elektronik', 607 milyon 230 bin dolarla 'otomotiv endüstrisi' izledi.

Çin'e yapılan ihracatın alt kalemlerine bakıldığında ise ilk 3 sırada, 1 milyar dolarla 'madencilik ürünleri', 362 milyon 417 bin dolarla 'kimyevi maddeler ve mamulleri', 87 milyon 776 bin dolarla 'tekstil ve ham maddeleri' sektörleri yer aldı.

Ocak-haziran döneminde en fazla ihracat yapılan 3. ülke olan Meksika'ya yönelik dış satımın alt kalemleri incelendiğinde ise ilk sırada 178 milyon 163 bin dolarla 'mücevher' sektörünün olduğu görüldü. Bu sektörü 114 milyon dolarla 'otomotiv endüstrisi' ve 73 milyon 99 bin dolarla 'çelik' takip etti.

Ticaret Bakanlığınca 2022'de hayata geçirilen Uzak Ülkeler Stratejisi, ABD, Avusturalya, Brezilya, Çin, Endonezya, Filipinler, Güney Afrika, Güney Kore, Hindistan, Japonya, Kanada, Malezya, Meksika, Nijerya, Pakistan, Şili, Tayvan ve Vietnam'ı kapsıyor.

Türkiye'den söz konusu 18 ülkeye, 2025 ve 2026 yılları ocak-haziran döneminde yapılan ihracat tutarı (bin dolar) şöyle:

AA muhabirinin Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü verilerinden derlediği bilgilere göre, bu yılın ocak-haziran döneminde toplam 169 milyon 960 bin adet madeni para tedavüle sunuldu. Bu dönemde basılan madeni paraların toplam değeri 434 milyon 615 bin 500 lira oldu.

En çok 1 lira, en az 25 kuruş basıldı

Söz konusu dönemde basılan madeni paraların dağılımına bakıldığında, adet bazında piyasaya en çok sürülen madeni paranın 90 milyon 439 bin adetle 1 lira olduğu görüldü. Bunu 67 milyon 686 bin adetle 5 lira ve 11 milyon 367 bin adetle 50 kuruş takip etti. Aynı dönemde 360 bin adet 10 kuruş ve 108 bin adet 25 kuruş dolaşıma sunulurken, 5 kuruş ve 1 kuruş ise hiç basılmadı.

Yılın ilk yarısında en fazla madeni para 46 milyon 210 bin adetle şubat ayında basılarak tedavüle girdi. Madeni para arzının en düşük kaldığı ay ise 15 milyon 600 bin adetle haziran oldu.

Geçen yıl tedavüle sürülen madeni paraların değeri 1 milyar 332 milyon 363 bin 400 lira olarak hesaplanmıştı. Bu dönemde 172 milyon 793 bin adet 5 lira, 449 milyon 652 bin adet 1 lira, 37 milyon 254 bin adet 50 kuruş, 1 milyon 80 bin adet 10 kuruş, 180 bin adet 5 kuruş ve 240 bin adet 1 kuruş dolaşıma sunulmuştu.

Bu yılın ilk 6 ayında tedavüle sunulan madeni paraların adedi ve toplam değerleri şöyle:

IEA'nın yayımladığı son petrol piyasası raporuna göre, küresel petrol talebinin 2026'da bir önceki yıla kıyasla günlük 1 milyon varil azalması öngörülüyor.

Bu gerçekleşirse, petrol talebinde Covid-19 salgınının en yoğun hissedildiği 2020 yılından bu yana ilk yıllık düşüşün yaşanacağı vurgulanıyor.

'Çatışmalar yeniden başlarsa toparlanma zorlaşabilir'

Ajans, bu yıl beklenen daralmanın 'ürün grupları ve bölgeler açısından büyük ölçüde belirli alanlarda yoğunlaştığını' belirterek petrol ve doğal gaz sevkiyatı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının Basra Körfezi üzerinden gerçekleştirilen ihracatı aksattığını kaydediyor.

Araştırmacılar, piyasada toparlanma sürecinin başladığını belirtirken çatışmaların yeniden tırmanmasının toparlanmayı zorlaştırabileceği ve görünüm üzerindeki belirsizlikleri artırabileceği uyarısında bulunuyor.

IEA'nın tahmini, ateşkes sağlanacağı ve Hürmüz Boğazı'nın kademeli olarak yeniden açılacağı varsayımına dayanıyor. Ancak Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile İran arasında bu hafta karşılıklı saldırıların yaşanması, bu senaryonun giderek daha belirsiz hale gelmesine neden oluyor.

Raporda 'Küresel petrol piyasasında dengenin yılın sonuna doğru yeniden arz fazlasına dönmesi bekleniyor. Fakat bu öngörü Hürmüz Boğazı'ndan tanker geçişlerinin kademeli olarak normale dönmesi, bunun da üreticilerin sahalarını yeniden devreye almasına ve Orta Doğu'daki rafineriler başta olmak üzere diğer bölgelerdeki tesislerin ürün sevkiyatına yeniden başlamasına bağlıdır' ifadelerine yer veriliyor.

Vatandaşın da konudan rahatsızlık duyduğunu aktaran Palandöken, 'Biz sattığımız zaman komisyon kesemiyoruz. Kimseyi mağdur etmeyecek adil çözüm lazım. Esnafın kazancının üstüne çıkınca gerçekten zor oluyor.' değerlendirmelerinde bulundu.

İki ülke arasında akdedilecek STA'ya yönelik müzakerelere hazırlık kapsamında yaz dönemi boyunca kapsamlı ve yoğun bir çalışma yapılacak.

Ticaret Bakanlığı, müzakere sürecinin tüm paydaşların katkısıyla yürütülmesini amaçlıyor. Bunun ardından iki ülke arasındaki mevcut ticari ve ekonomik ilişkiler ile muhtemel STA'ya ilişkin değerlendirmelere odaklanılacak. Kamu kurum ve kuruluşları, özel sektör temsilcileri, sivil toplum kuruluşları ile diğer ilgili tarafların görüş ve önerilerinin alınmasına yönelik kapsamlı bir paydaş anketi Bakanlık tarafından kamuoyunun erişimine açılacak.

Elde edilecek katkılar doğrultusunda Türkiye'nin müzakere pozisyonu bütüncül bir yaklaşımla oluşturulacak. Bunun da müzakere sürecine hazırlık zemini oluşturması bekleniyor.

İlk tur müzakerelerinin yılın son çeyreğinde yapılması planlanıyor

Söz konusu teknik çalışma gruplarının kapsam belirleme faaliyetlerinin tamamlanmasının ardından müzakere çerçeve belgesi hazırlanacak. Sonrasında müzakereler öncesindeki hazırlık süreci nihayete erdirilecek.

Türkiye ile Kanada arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması müzakerelerinin ilk turunun yılın son çeyreğinde gerçekleştirilmesi öngörülüyor.

İki ülke arasındaki ekonomik ve ticari ilişkilerin yeni bir aşamaya taşınması yönünde önemli bir adımın bu sayede atılması planlanıyor.

İki ülke dış ticaret hacmi yıllık 2,7 milyar dolar

Türkiye'nin geçen yıl Kanada'ya ihracatı 1 milyar 577 milyon 398 bin dolar, bu ülkeden ithalatı da 1 milyar 162 milyon 825 bin dolar oldu.

Böylece geçen yıl iki ülke arasındaki dış ticaret hacmi 2 milyar 740 milyon 223 bin doları buldu. Bu yılın 5 aylık döneminde de Türkiye'nin ihracatı 619 milyon 168 bin dolar, ithalatı 652 milyon 257 bin dolar olarak kayıtlara geçti.

İhracat fasıllara göre incelendiğinde, 2025'te kazanlar, makineler, mekanik cihazlar ve aletler 158 milyon 781 bin dolarla ilk sırada geldi. Bu faslı 104 milyon 436 bin dolarla demir ve çelik, 97 milyon 45 bin dolarla demir veya çelikten eşyalar takip etti.

Ticaret bakanları bir araya gelmişti

Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Kanada Uluslararası Ticaret Bakanı Maninder Sidhu, iki ülke arasındaki ekonomik ortaklığı ilerletmek amacıyla haziran başında görüşme yapmıştı.

Görüşmede enerji sektörü, işbirliğinin daha da geliştirilmesi açısından 'umut vadeden bir alan' olarak görülmüştü.

Nükleer enerji alanındaki işbirliği imkanlarının, Kanada'nın CANDU (nükleer reaktör) teknolojisinin Türkiye'nin kaynak çeşitlendirme hedeflerine sağlayabileceği olası katkılar da dahil olmak üzere incelenmesi konusunda anlaşılmıştı.

STA görüşmeleriyle iki ülke arasında savunma sanayisinden enerjiye kadar birçok alandaki işbirliklerinin artırılması ve ticaret hacminin katlanması hedefleniyor.

Haftanın dikkat çekici açıklamalarından biri ASELSAN'dan geldi. Şirket, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı ile hava savunma sistemlerinin devam eden seri üretim projelerine yönelik ilave sözleşme imzaladığını duyurdu. Sözleşme bedeli 1 milyar 470 milyon 500 bin 12,38 avro (yaklaşık 78 milyar 787 milyon TL) olarak açıklandı.

ASTOR Enerji, yurt dışında yerleşik bir müşteriyle 100 MVA ile 350 MVA arasında değişen güç transformatörlerinin tedariki için 42 milyon 510 bin 595 dolar (yaklaşık 1 milyar 987 milyon 477 bin TL) tutarında sözleşme imzaladığını bildirdi.

Kalyon PV, yurt içinde yerleşik bir şirketle güneş enerjisi panellerinin anahtar teslim kurulumu ve devreye alınmasına yönelik 141 milyon 519 bin 724,5 TL tutarında sözleşme gerçekleştirdi.

Yeo Teknoloji, hafta içerisinde iki ayrı önemli projeye imza attı. Şirket, Türk Ytong Sanayi A.Ş. ile Mardin'de kurulacak güneş enerji santralinin inşası kapsamında 8 milyon 444 bin 688 dolar (yaklaşık 395 milyon 800 bin TL) tutarında sözleşme imzalarken, Lindja Solar LLC ile de 130 MWp kapasiteli güneş enerji santralinin anahtar teslim mühendislik, tedarik ve inşaat (EPC) işlerine yönelik sözleşme yaptığını açıkladı.

İntek Bilgi Teknolojileri, Sağlık Bakanlığı İzmir İl Sağlık Müdürlüğü tarafından düzenlenen Sağlık Bilgi Yönetim Sistemi (SBYS ve DHBS) hizmet alımı ihalesini 329 milyon 898 bin 750,48 TL bedelle kazandı.

Trilçe (TRILC) ise Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen Sağlık Market alım ihalesinde TURKFLEKS markasıyla 236 milyon 514 bin 709,2 TL tutarında sözleşmeye hak kazandı.

ARD Bilişim, hafta içerisinde iki ayrı sözleşme açıkladı. Şirket, özel bir şirketle yapay zekâ destekli güvenlik cihazları ile toplu taşıma araçlarının dijital dönüşüm sistemleri projesi kapsamında 3 milyon 454 bin 290 avro (yaklaşık 184 milyon 911 bin TL) tutarında sözleşme imzalarken, Şili Deniz Kuvvetleri ile NVIDIA grafik çözümleri tabanlı yapay zekâ destekli bilişim ürünlerinin tedariki için 554 bin 400 dolar (yaklaşık 25 milyon 900 bin TL) tutarında anlaşma gerçekleştirdi.

Oncosem (ONCSM), Ankara İl Sağlık Müdürlüğü Etlik Şehir Hastanesi Başhekimliği tarafından düzenlenen 24 aylık kemoterapi ilaç hazırlama hizmet alımı ihalesini 117 milyon 583 bin 168,8 TL bedelle kazandı.

SDT Uzay ve Savunma, yurt içindeki bir müşteriden üretim alanına yönelik 1 milyon 271 bin 60 dolar (yaklaşık 59 milyon 554 bin TL) tutarında sipariş aldığını duyurdu.

Onur Yüksek Teknoloji (ONRYT) ise yurt içinde yerleşik bir müşteriyle görev kritik ses haberleşme ve kayıt sistemi tedarikine ilişkin 661 bin 200 dolar (yaklaşık 30 milyon 980 bin TL) tutarında sözleşme imzaladı.

Link Bilgisayar, Emniyet Genel Müdürlüğü ile Kent Güvenlik Yönetim Sistemi (KGYS) Genişleme Projesi Malzeme Alım İşi kapsamında 24 milyon 24 bin 650 TL tutarında sözleşme gerçekleştirdi.

Forte Bilgi İletişim, hafta içinde iki ayrı sözleşme açıkladı. Şirket, yurt içinde faaliyet gösteren bir savunma sanayi şirketiyle yazılım geliştirme projesi kapsamında 3 milyon 905 bin dolar (yaklaşık 183 milyon 26 bin TL) tutarında sözleşme imzalarken, İçişleri Bakanlığı Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından gerçekleştirilen Oracle Veri Tabanı Yönetim Sistemi lisans güncelleme, eğitim ve teknik destek alımı ihalesini 18 milyon 895 bin TL bedelle kazandı.

TCKRC, Bulgaristan'da mukim bir şirket ile ülkedeki hasarlı otokorkulukların bakım, onarım ve acil müdahale çalışmalarına yönelik 10 milyon avro (yaklaşık 534 milyon 918 bin TL) tutarında iş birliği sözleşmesi imzaladı.

SMRVA, DenizBank A.Ş. tarafından düzenlenen iki adet bireysel portföy ihalesini 405 milyon 110 bin TL bedelle kazandığını açıkladı.

BRKVY ise DenizBank A.Ş.'den tahsili gecikmiş alacak portföyünü 425 milyon 700 bin TL bedelle satın aldığını duyurdu.

Öte yandan, PCILT, OKX TR Kripto Varlık Alım Satım Platformu A.Ş. ile medya planlama ve satın alma hizmeti verilmesine yönelik, ODİNE ise Huawei Cloud ile Orta Doğu pazarına yönelik bulut tabanlı telekomünikasyon ve dijital dönüşüm çözümlerinin sunulmasını kapsayan iş ortaklığı sözleşmesi imzaladığını açıkladı. Her iki şirketin açıklamasında sözleşme bedeline ilişkin bilgi paylaşılmadı.

Ankara'da verdiği mesajın "basit" olduğunu belirten Lee, "Güvenlik artık coğrafyayla sınırlı değil. Avrupa-Atlantik ile Hint-Pasifik bölgeleri, ortak güvenlik tehditleri nedeniyle giderek daha fazla birbirine bağlanıyor." dedi.

Bu yeni dönemde güvenliğin yalnızca askeri güçle değil aynı zamanda teknolojik yenilikler, dayanıklı sanayi altyapıları ve güvenilir ortaklarla belirlendiğini aktaran Lee, son 20 yılda ülkesi ile NATO'nun güvene dayalı ilişki kurduğunu kaydetti.

NATO Ankara Zirvesi'ne ilişkin Lee, "Bu zirve, işbirliğimizin yeni bir safhaya girdiğini gösteriyor." ifadesini kullandı.

Daha derin işbirliği vurgusu

Lee, uzun yıllar boyunca ülkesi ile NATO arasındaki işbirliğinin savunma ekipmanlarının tedarikine odaklandığına dikkati çekerek, bu işbirliğinin değerli olduğunu ancak artık daha iddialı bir ortaklık kurmanın zamanının geldiğini aktardı.

"Kore-NATO Savunma Sanayi Ortaklığı 2.0" vizyonuyla yalnızca savunma sistemlerinin alınıp satılmasının ötesine geçilmesi gerektiğine dikkati çeken Lee, bu vizyonun, birlikte araştırma yapmak, üretmek ve faaliyet yürütmek anlamına geldiğini vurguladı.

Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung, ülkesinin güvenilir ve sağlam bir ortak olduğunu ortaya koyduğunu belirterek, NATO Ankara Zirvesi'nin sonuçlarının bu vizyon doğrultusunda atılan ilk somut adımlar olduğunu ifade etti.

"Kore-NATO Tedarik Çerçeve Anlaşması" için müzakerelerin başlatılmasını ve Güney Kore'nin NATO'nun çok uluslu projelerine geniş katılımını örnek gösteren Lee, bu faaliyetlerin daha kapsamlı ve derin işbirliğinin kurumsallaşmasına katkıda bulunacağını kaydetti.

Lee ayrıca, ülkesi ile NATO'nun gelecek yıllarda daha güçlü bir uluslararası güvenlik mimarisi inşa etme konusunda uzun vadeli ortaklar olmasını temenni etti.

Güney Kore Devlet Başkanı Lee, NATO Ankara Zirvesi çerçevesinde 7 Temmuz'da gerçekleştirilen Savunma Sanayii Forumu kapsamında "Ortak Değerler, Daha Güçlü Bir Sanayi Altyapısı: Ortaklıkların ve İşbirliğinin Genişletilmesi" başlıklı panelde konuşmacı olarak yer almıştı.

Ülkesinin en güvenilir ortak olacağını belirten Lee, "Dünya barışını ve refahını birlikte koruyan bir güvenlik işbirliği ortağı olarak NATO ile daha güvenli bir dünya için kararlılıkla ilerleyeceğiz." demişti.