'Irak çatışma alanı değil, diyalog ve istikrar merkezi olmak istiyor'

Irak'ın ABD ile güçlü bir ekonomik ortaklık kurma yönünde adımlar attığını belirten Zeydi, bunun tamamen Irak'ın çıkarları doğrultusunda olduğunu söyledi.
Irak'ın blok siyaseti veya düşmanlık politikası izlemediğini kaydeden Zeydi, 'Irak çatışma alanı değil, diyalog ve istikrar merkezi olmak istiyor' ifadelerini kullandı.

İran ile ilişkiler

Irak Başbakanı, Irak ile İran arasındaki ilişkilere de değinerek, Bağdat ve Tahran arasındaki temasların iyi komşuluk, karşılıklı saygı ve ortak çıkarlara dayandığını belirtti. Zeydi, bu yaklaşımın bölgedeki tüm ülkeler için geçerli olduğunu söyledi. Irak'ın hiçbir taraftan dayatma kabul etmeyeceğini vurgulayan Başbakan, alınacak tüm kararların öncelikle Irak halkının çıkarları doğrultusunda şekilleneceğini ifade etti.

Körfez ülkelerine yönelik saldırı iddiaları

ABD-İran arasındaki çatışmalar sırasında Körfez ülkelerini hedef alan saldırılara ilişkin iddiaları da değerlendiren Zeydi, yürütülen soruşturmalarda Irak topraklarından Suudi Arabistan'a yönelik herhangi bir saldırının gerçekleştirildiğine yönelik delillere rastlanmadığının altını çizdi. Zeydi, gelecekte benzer ihlallerin yaşanmaması için ilgili kurumlara açık talimatlar verildiğini de sözlerine ekledi.

Abbas, İsrail yönetimine bağlı Kudüs Belediyesinin kentteki taşınmazlara getirdiği "Arnona" adlı emlak vergisi konusunda uyarılarda bulundu. Söz konusu verginin Hristiyan varlığını ve dini kurumları doğrudan hedef aldığını belirten Abbas, bunun kentteki tarihi ve hukuki statüye yönelik eşi benzeri görülmemiş bir ihlal olduğunu vurguladı.

Uluslararası toplumun 1967'den bu yana Doğu Kudüs'ü işgal altındaki Filistin topraklarının bir parçası olarak tanıdığını hatırlatan Abbas, İsrail'in şehrin niteliğini veya yasal statüsünü değiştirmeyi amaçlayan önlemlerini "geçersiz" kılan BM Güvenlik Konseyi kararlarına atıfta bulundu.

Abbas, İsrail'in uygulamalarının kendisine hukuki veya yargısal açıdan Doğu Kudüs üzerinde bir egemenlik hakkı tanımadığını belirterek, bu durumun hem Hristiyan hem de İslami dini kurumlar ve onların vakıf malları için geçerli olduğunu kaydetti.

Tek taraflı tedbirleri kabul etmeyin

Mektubunda, "Kentin hukuki statüsünü etkileyen ve mevcut ikili anlaşmaları tehdit eden riskler nedeniyle kiliseleri, bu tek taraflı tedbirleri kabul etmemeye veya işgalci yetkililerle bu konuda herhangi bir anlaşmaya girmemeye çağırıyoruz." ifadelerini kullanan Abbas, 1967 sınırlarında, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin Devleti'nin kurulmasının, bölgede adil ve kalıcı barışa ulaşmanın "tek yolu" olduğunun altını çizdi.

İsrail'in tek taraflı icraatlarını durdurması için BM ve dünya liderlerine seslenen Abbas, dini ve kültürel mirası koruma ve Kudüs'teki Hristiyan varlığını güvence altına alma yönündeki girişimlerin sürdürülmesini istedi.

Arnona vergisi nedir?

Arnona, İsrail'de Kudüs Belediyesi tarafından taşınmaz malların büyüklüğüne, konumuna ve kullanım amacına göre mülk sahiplerinden veya kiracılardan alınan zorunlu yıllık emlak vergisini ifade etmektedir.

İhbar üzerine olay yerine sağlık, itfaiye ve jandarma ekibi sevk edildi.

Kazada Melek Düzgün (80) ve Murat Memük (40) hayatını kaybetti, 10 kişi yaralandı.

Yaralılar sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından ambulanslarla çevre hastanelere kaldırıldı.

Cenazeler ise Adli Tıp Kurumu morguna götürüldü.

Bölgede kaza nedeniyle bir süre trafik yoğunluğu oluştu.

Olay yerinde incelemede bulunarak yetkililerden bilgi alan Silivri Kaymakamı Tolga Toğan, gazetecilere yaptığı açıklamada, "Net değil ama anladığımız kadarıyla sollama esnasında devrilme, savrulma oluyor. 10 yaralı, maalesef 2 vefat eden vatandaşımız var. Vefat edenlere Allah'tan rahmet, yaralılara şifa diliyorum." dedi.

İstanbul İl Sağlık Müdürü Abdullah Emre Güner de kazaya ilişkin NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, "Silivri'de meydana gelen minibüs kazasının ardından 112 Acil Sağlık ekiplerimiz hızla olay yerine sevk edilmiştir. Kazada 2 vatandaşımız hayatını kaybetmiş, 10 vatandaşımız yaralanmıştır. Yaralılarımızın olay yerindeki ilk müdahaleleri ekiplerimiz tarafından gerçekleştirilmiş olup, çevredeki hastanelere nakilleri sağlanmaktadır." ifadelerini kullandı.

Güner, hayatını kaybedenlere Allah'tan rahmet, yaralılara şifa diledi.

Ay-yıldızlılar, ikinci haftanın dördüncü ve son maçında bugün TSİ 17.30'da Belçika ile karşılaşacak.

"Tatbikatta 15 ülkeden 26 su üstü ve 11 hava unsuruyla müşterek faaliyetler icra edilirken denizde akaryakıt ikmali, helikopter iniş-kalkış, dikey ikmal, muhabere kaybı ve alçak görüş şartlarında yaklaşma eğitimleri başarıyla gerçekleştirildi. Türk Deniz Kuvvetleri, uluslararası sularda yüksek harekat kabiliyeti ve profesyonelliğiyle görevlerini sürdürmeye devam ediyor."

Bakan Yumaklı, NSosyal hesabından konuya ilişkin paylaşım yaptı.

Toplantı kapsamında, AK Parti Çevre ve Şehircilik Politikaları Başkanı Nilhan Ayan'ın moderatörlüğünde düzenlenen Ortak Akıl-Kalkınma Oturumu'na katıldığına işaret eden Yumaklı, tarımsal üretim ve kırsal kalkınmayı değerlendirdiklerini belirtti.

Yumaklı, söz konusu oturumda Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ile bir araya geldiklerini ifade ederek, şunları kaydetti:

"Tarladan sofraya sürdürülebilir kalkınma hedeflerimizi istişare ettik, kıymetli milletvekillerimizin sorularını yanıtladık. Türkiye Yüzyılı vizyonumuzla ülkemizin her bir köşesinde eser siyasetimizi nakış nakış işlemeye, büyük ve güçlü Türkiye hedefimize kararlılıkla yürümeye devam ediyoruz."

İran devlet televizyonu ise ülkenin güneyinde, özellikle Sirik kenti ve Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Keşm Adası çevresinde patlama sesleri duyulduğunu bildirdi. Haberlere göre, Keşm Adası'na bağlı Mesen köyü saldırıların hedefi oldu.

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, İran'ın daha önce M/V Ever Lovely adlı gemiye düzenlediği saldırıya karşılık olarak hava operasyonlarının gerçekleştirildiği belirtildi. Açıklamada, İran'a ateşkes anlaşmasına uyma fırsatı verildiği ancak bu fırsatın değerlendirilemediği ileri sürüldü.

Aynı açıklamada, İran güçlerinin sabah saatlerinde M/T Kiku adlı tankere yönelik tek yönlü insansız hava aracı saldırısı düzenlediği iddia edildi. Panama bandıralı geminin Hürmüz Boğazı yakınlarında 2 milyondan fazla varil ham petrol taşıdığı belirtildi.

ABD güçlerinin, bu gelişmelerin ardından İran'a ait olduğu belirtilen askeri gözetleme altyapısı, iletişim sistemleri, hava savunma unsurları, drone depoları ve mayın döşeme kapasitesine yönelik saldırılar düzenlediği aktarıldı.

Fox News'e konuşan bir ABD'li yetkili ise operasyonların tamamlandığını ifade etti.

İran devlet medyası ayrıca Keşm Adası ve Sirik bölgesinde yeni patlama sesleri duyulduğunu, bazı noktaların hedef alındığını ancak saldırıların kapsamına ilişkin net bilgilerin henüz doğrulanmadığını aktardı.

Kısaca emeklilikte ihtiyaç duyulan para, kişinin yaşam standardına bağlı olarak değişmekle birlikte, genel kural emeklilikte çalışırkenki gelirin yaklaşık yüzde 70 ila 80'ine denk bir aylık gelire sahip olmaktır. Bu yazıda Türkiye'deki güncel emekli maaşı tablosunu, rahat bir emeklilik için gereken aylık geliri ve bu gelire ulaşmak için ne yapılması gerektiğini somut rakamlarla anlatacağız.

Türkiye'de Emekli Maaşı Ne Kadar?

Plana başlamadan önce, bugünkü tabloyu net görmek gerekiyor. Çünkü pek çok kişi, emekli olduğunda maaşının devam edeceğini sanır. Oysa gerçek farklı.

2026 yılı itibarıyla Türkiye'de ortalama emekli aylığı yaklaşık 18.500 TL seviyesinde. En düşük emekli maaşı ise Ocak 2026'da 20.000 TL'ye yükseltildi. Bu rakamları bir referans noktasıyla karşılaştıralım. Türkiye'de 2026 net asgari ücret 28.075 TL. Yani ortalama bir emekli, asgari ücretin altında bir gelirle yaşamaya çalışıyor. Dört kişilik bir ailenin açlık sınırı 2026'da yaklaşık 28.000 TL, yoksulluk sınırı ise 98.000 TL civarında. Bu tablo, ortalama emekli maaşının bugünün yaşam koşullarında ne kadar yetersiz kalabildiğini gösteriyor.

İşte bu yüzden emeklilik planlaması, lüks değil, gereklilik. Çünkü sadece devlet maaşına güvenmek, çoğu kişi için yaşam standardında ciddi bir düşüş anlamına geliyor.

Maaş Neden Emeklilikte Düşüyor?

Burada anlaşılması gereken kritik bir kavram var. Aylık bağlama oranı. Bu kavram, emeklilikteki gelirinizi doğrudan belirliyor ve çoğu kişi bunu emekli olana kadar fark etmiyor.

Aylık bağlama oranı, basitçe, emekli maaşınızın çalışırkenki ortalama maaşınıza oranı. Geçmişte bu oran çok yüksekti, yüzde 70'lerin üzerindeydi. Yani çalışırken 100 lira kazanan biri, emeklilikte 70 lira civarında alıyordu. Ancak yıllar içinde yapılan düzenlemelerle bu oran kademeli olarak düşürüldü ve bugün pek çok kişi için yüzde 50'nin, hatta bazı durumlarda yüzde 30 ve 40'ların seviyesine kadar geriledi.

Bunun anlamı şu. Çalışırken iyi bir maaş alıyor olsanız bile, emekli olduğunuzda elinize geçen para, o maaşın yarısı ya da daha azı olabilir. İşte emeklilikteki gelir farkının temel sebebi bu. Ve bu açığı kapatmanın tek yolu, devlet maaşının ötesinde kendi birikiminizi oluşturmak.

Yatırıma yeni başlayanlar için temel kavramları daha önce ele almıştık. Yatırım Fonu Nedir, Nasıl Alınır? 2026 Rehberi

Rahat Bir Emeklilik İçin Aylık Ne Kadar Gerekir?

Şimdi asıl soruya gelelim. Rahat bir emeklilik için aylık ne kadar gelir gerekiyor? Bunun için finans dünyasında sık kullanılan bir kural var.

Bu kurala göre, emeklilikte rahat yaşamak için, çalışırkenki gelirinizin yaklaşık yüzde 70 ila 80'ine denk bir aylık gelire ihtiyaç duyarsınız. Mantığı şu. Emeklilikte bazı masraflarınız azalır, örneğin işe gidip gelme ya da çocuk masrafları gibi. Ama yerine yeni masraflar eklenebilir, özellikle sağlık harcamaları. O yüzden eski gelirin yaklaşık dörtte üçü, hayat standardını korumak için makul bir hedef kabul edilir.

Somut bir örnek yapalım. Diyelim ki bugün aylık 50.000 TL ile rahat bir hayat sürüyorsunuz. Bu kurala göre, emeklilikte de benzer bir yaşam için aylık yaklaşık 35.000 ila 40.000 TL gelire ihtiyacınız olur. Eğer emekli maaşınız bunun yarısını karşılıyorsa, aradaki farkı kendi birikiminizden gelen bir gelirle kapatmanız gerekir. İşte emeklilik planlamasının özü, bu açığı önceden görüp ona göre hazırlanmaktır.

Peki Bu Geliri Sağlayacak Birikim Ne Kadar?

Aylık hedef gelirinizi belirledikten sonra, sıra bu geliri sağlayacak toplam birikime geliyor. Burada da yine yol gösterici bir yaklaşım var.

Yaygın bir kural, biriktirdiğiniz ana paradan her yıl yaklaşık yüzde 4 oranında çekim yaparak, ana paraya uzun süre dokunmadan yaşayabileceğinizi söyler. Bu yaklaşımı tersten okuyalım. Eğer emeklilikte yıllık belirli bir gelire ihtiyacınız varsa, ihtiyaç duyduğunuz toplam birikim, bu yıllık gelirin yaklaşık 25 katıdır.

Örnekle somutlaştıralım. Diyelim ki emeklilikte kendi birikiminizden aylık 20.000 TL ek gelir istiyorsunuz. Bu, yıllık 240.000 TL eder. Bu geliri sürdürülebilir biçimde sağlamak için gereken toplam birikim, kabaca bu rakamın 25 katı, yani yaklaşık 6 milyon TL civarındadır. Bu rakam ilk bakışta yüksek gelebilir. Ama unutmayın, bu birikim bir gecede değil, uzun yıllara yayılarak ve doğru araçlarla değerlendirilerek oluşturulur. İşte bu yüzden erken başlamak bu kadar önemli.

Erken Başlamak Neden Bu Kadar Önemli?

Emeklilik planlamasında en güçlü araç, paradan çok zamandır. Bunun sebebi, bileşik getirinin gücüdür. Bu kavramı anlamak, planlamanın kalbini anlamak demektir.

Bileşik getiri, basitçe, kazancınızın da kazanç getirmesidir. Yani sadece yatırdığınız ana para değil, onun getirdiği kazanç da zamanla yeniden kazanç üretir. Bu etki, kısa vadede küçük görünür, ama uzun vadede kartopu gibi büyür. Bu yüzden 25 yaşında ayda küçük bir miktar biriktirmeye başlayan biri, 40 yaşında çok daha büyük miktarlar biriktirmeye başlayan birinden çoğu zaman daha yüksek bir toplama ulaşır.

Bunun pratik anlamı şu. Emeklilik için "daha çok zamanım var" diye beklemek, aslında en değerli kaynağınızı, yani zamanı harcamaktır. Ne kadar erken başlarsanız, aylık o kadar az para ayırmanız yeterli olur. Geç başlarsanız, aynı hedefe ulaşmak için çok daha fazla fedakarlık gerekir.

Türkiye'de Emeklilik İçin Hangi Araçlar Var?

Peki bu birikimi nasıl oluşturabilirsiniz? Türkiye'de emekliliğe yönelik birikim için birkaç temel yol var. Burada önemli olan, kendi risk profilinize ve hedeflerinize uygun olanı seçmek.

İlk akla gelen, Bireysel Emeklilik Sistemi yani BES. Devletin yüzde 20 katkı sağladığı bu sistem, uzun vadeli ve düzenli birikim için tasarlanmıştır. İkinci yol, yatırım fonları. TEFAS üzerinden erişilebilen, farklı risk seviyelerinde fonlarla uzun vadeli birikim yapılabilir. Üçüncü olarak, hisse senedi, altın, döviz ya da gayrimenkul gibi araçlarla kişinin kendi portföyünü oluşturması mümkündür. Bu araçların her birinin kendine göre riski ve getirisi vardır. Önemli olan, tek bir sepete yatırım yapmamak, yani çeşitlendirmektir. Hangi aracın sizin için uygun olduğuna karar verirken, bir yatırım danışmanından destek almak da faydalı olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Emeklilikte ne kadar para lazım?

Emeklilikte ihtiyaç duyulan para, yaşam standardına göre değişir. Genel kural, çalışırkenki gelirin yaklaşık yüzde 70 ila 80'ine denk bir aylık gelire sahip olmaktır. Bu geliri sağlayacak toplam birikim ise, istenen yıllık gelirin yaklaşık 25 katı olarak hesaplanır.

Türkiye'de ortalama emekli maaşı ne kadar?

2026 yılı itibarıyla Türkiye'de ortalama emekli aylığı yaklaşık 18.500 TL, en düşük emekli maaşı ise 20.000 TL seviyesindedir. Bu rakam, 2026 net asgari ücreti olan 28.075 TL'nin altında kalmaktadır.

Emekli maaşı neden çalışırkenki maaştan düşük olur?

Bunun temel nedeni aylık bağlama oranıdır. Bu oran, emekli maaşının çalışırkenki ortalama maaşa oranıdır ve yıllar içinde yüzde 70'lerden yüzde 50 ve altına düşürülmüştür. Bu yüzden emeklilikte elinize geçen gelir, çalışırkenki maaşın yarısı veya daha azı olabilir.

Emeklilik için ne zaman birikime başlamalı?

Mümkün olan en erken zamanda. Bileşik getiri etkisi sayesinde erken başlayan kişi, aylık daha az para ayırarak bile daha büyük bir birikime ulaşabilir. Geç başlamak, aynı hedef için çok daha fazla tasarruf gerektirir.

Sonuç: Emeklilik Bir Hayal Değil, Bir Plan

Emeklilik, herkesin er ya da geç ulaşacağı bir dönem. Ama o dönemin rahat mı yoksa zorlu mu geçeceği, büyük ölçüde bugün atılan adımlara bağlı. Türkiye'deki tablo net. Sadece devlet maaşına güvenmek, çoğu kişi için yaşam standardında ciddi bir düşüş anlamına geliyor.

İyi haber şu. Emeklilik, planlanabilir bir şey. Ne kadar gelire ihtiyacınız olduğunu hesaplamak, bunun için ne kadar biriktirmeniz gerektiğini görmek ve erkenden, düzenli olarak adım atmak, bu tablonun tamamını değiştirebilir. Rakamlar büyük görünebilir, ama zamana yayıldığında ve doğru araçlarla değerlendirildiğinde ulaşılabilir hale gelir.

Belki de emeklilik planlamasının asıl dersi şu. En rahat emeklilik, en çok kazanılan değil, en erken planlanan emekliliktir. Bugün atacağınız küçük bir adım, yıllar sonra rahat bir hayatın temeli olabilir.

Tüm yatırım ve birikim rehberlerini takip etmek için. Finans Gundem

Not: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz. Aktarılan hesaplamalar genel kurallara dayalı örneklerdir ve kişisel duruma göre değişir. Yatırım kararları öncesinde bir uzmana danışmanız önerilir.

Paylaşımda, Bakan Yardımcısı Uçarmak'ın, 187 üye ülkenin gümrük idaresi başkanları ile uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcilerinin yer aldığı DGÖ Konseyinin Brüksel'de düzenlenen 147. ve 148. Dönem Oturumları'na katıldığı bildirildi.

Toplantı kapsamında küresel ticaretin geleceği, veri odaklı gümrük yönetimi, yapay zeka, e-ticaret ve güvenli tedarik zincirleri gibi başlıca konuların değerlendirildiği belirtilen paylaşımda, örgütün çalışmalarının da üye ülkelerin görüşlerine sunulduğu aktarıldı.

Paylaşımda, Uçarmak'ın toplantıda Suudi Arabistan Zekat, Vergi ve Gümrük İdaresi Başkanı Suhail Abnami ile bir araya geldiğine işaret edilerek, şunlar kaydedildi:

'Ülkemizden körfeze açılan kara yolu transit koridorlarının geliştirilmesi, tır sisteminin etkin uygulanması ile bölgesel ve ikili ticaretin kolaylaştırılması konularında görüş alışverişinde bulunmuştur. Görüşme sonrasında, ülkelerimiz arasında yetkilendirilmiş yükümlü programlarının karşılıklı tanınmasına yönelik sürece ivme kazandıracak Ortak Eylem Planı imzalanmıştır. Toplantı süresince Bakan Yardımcımız, Azerbaycan, Bulgaristan, Macaristan, Özbekistan, Kazakistan, Maldivler, Suriye, Gürcistan, Kosova, Kırgızistan ve İran gümrük idarelerinden mevkidaşlarıyla da ikili ilişkilerimizin ele alındığı görüşmeler gerçekleştirmiştir.'

Yolcu beraberinde getirilen eşyalara ilişkin muafiyetlerin, '2009/15481' Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile düzenlendiği anımsatılan açıklamada, her bir yolcunun 1 kilogram çay, 1 kilogram çözülebilir hazır kahve, 1 kilogram kahve, 1 kilogram çikolata ve 1 kilogram şekerden mamul yiyecek gıda ürünlerini kişisel kullanım amacıyla muafen getirebildiği hatırlatıldı.

Açıklamada, yolcuların, çikolata veya şekerden mamul yiyeceğe ilişkin 2 kilogramlık haklarını, diledikleri takdirde yalnızca bu ürünlerden biri için kullanabildiğine de dikkat çekilerek transit yolcular hariç olmak üzere kişisel ve ailevi kullanıma mahsus veya hediye edilmek üzere getirilen ve ticari mahiyet arz etmeyen eşya için de muafiyet uygulandığı aktarıldı.

Her bir yolcu için toplam gerçek kıymeti 430 avroyu geçmeyen eşya, 15 yaşından küçük yolcular için ise toplam gerçek kıymeti 150 avroyu geçmeyen eşyanın vergilerden muaf olduğu belirtilen açıklamada, yolcu beraberi hediyelik eşya kapsamında tüketim amacıyla getirilen bitkisel ürünlerden taze ve kuru meyve ile sebzelerde 3 kilograma, diğer bitkisel ürünlerde de 1 kilograma kadar muafiyet uygulandığı bildirildi.

Açıklamada, bu miktarların üzerindeki bitkisel ürünlerin ticari miktar ve mahiyette kabul edilerek ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirildiği ifade edilerek, şunlar kaydedildi:

'Öte yandan, her bir yolcu için kıymeti 1500 avroyu geçmeyen ve ticari nitelik taşımayan eşya için eşyanın geldiği ülkeye göre tek ve maktu vergi uygulanmaktadır. Buna göre, Avrupa Birliği ülkelerinden doğrudan gelen eşya için yüzde 30, diğer ülkelerden gelen eşya için yüzde 60, Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli (IV) sayılı listede yer alan eşya için ise bu oranlara ilave yüzde 20 vergi uygulanmaktadır. Kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi amacıyla önemle belirtmek isteriz ki, yolcu beraberinde getirilen eşyalara ilişkin muafiyet hükümleri ve limitleri 2009'dan bu yana aynı şekilde uygulanmakta olup, söz konusu düzenlemelerde yakın tarihte değişiklik yapılmamıştır.'

İlk iki aydaki yüzde 15,2, marttaki yüzde 15,8, nisanda yüzde 27,4 karlar, mayısta da yüksek artış kaydetti.

Sanayi kuruluşlarının karları, yılın ilk 5 ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla da yüzde 18,8 yükseldi.

Karlılıktaki artışta, Orta Doğu'daki savaş nedeniyle enerji ve ham madde fiyatlarının yükselmesiyle bu sektörlerde faaliyet gösteren şirketlerin cirolarındaki artışın yanı sıra yapay zeka bağlantılı endüstrilerdeki artan altyapı ve donanım talebi etkili oldu.

Çin'de sanayi şirketlerinin karları 2025'te yüzde 0,6 artarak önceki 3 yıldaki düşüşlerin ardından ilk kez artış kaydetmişti. Karlar, 2022'de yüzde 4, 2023'te yüzde 2,3 ve 2024'te yüzde 3,3 azalmıştı.

Bakanlıktan yapılan açıklamada, kıyı gözetleme tesislerini hedef aldığı belirtilen saldırıların hem uluslararası hukuka hem de iki ülke arasında 18 Haziran 2026 tarihinde imzalanan 'Dayatılan Savaşın Sona Erdirilmesine İlişkin Mutabakat Zaptı'na aykırı olduğu savunuldu. Açıklamada, söz konusu operasyonların Birleşmiş Milletler Şartı'nın güç kullanımını yasaklayan hükümlerini açık şekilde ihlal ettiği öne sürüldü.

Tahran yönetimi, ABD'nin gerçekleştirdiği saldırıların mutabakatın ilk maddesini ihlal ettiğini belirterek Washington'u anlaşmaya bağlı kalmaya çağırdı.

Teknoloji, savunma, finans ve altyapı sektörlerinde yoğunlaşan iş hacmi, piyasalardaki kurumsal hareketliliği artırdı.

Haftalık bazda öne çıkan kurumsal gelişmeler ve imzalanan sözleşmeler şu şekilde gerçekleşti:

Teknoloji ve Yazılım Sektöründe Yapay Zekâ ve Siber Güvenlik Atılımı

• ARDYZ (Ard Grup Bilişim): 26 Haziran 2026 tarihinde HAVELSAN Hava Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile NVIDIA yapay zekâ hızlandırıcı teknolojileri ve DELL kurumsal çözümleri kapsamında yapay zekâ altyapı sistemlerinin kurulumu ve tedarikine yönelik 706 bin 800 Amerikan Doları (32 milyon 876 bin 24 lira 52 kuruş) tutarında sözleşme imzaladı. Şirket ayrıca, 24 Haziran 2026 tarihinde özel bir şirket ile 321 bin 600 Amerikan Doları (14 milyon 946 bin 714 Türk Lirası) değerinde siber güvenlik ürünleri satışı gerçekleştirdi.

• LINK (Link Bilgisayar): 24 Haziran 2026 tarihinde Eskişehir Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğü tarafından düzenlenen 'Eskişehir Merkez ve İlçeleri ÇGKS ve KGYS Montajlı Mal Alımı İşi' ihalesini 13 milyon 621 bin 371 Türk Lirası 60 kuruş bedelle üstlendi.

Savunma Sanayii ve Ağır Sanayide Yüksek Hacimli Siparişler

• MEGMT (Mega Metal): 25 Haziran 2026 tarihinde Avrupa merkezli uluslararası bir müşterisinden 10 milyon Amerikan Doları (464 milyon 935 bin Türk Lirası) tutarında 650 tonluk sipariş aldı.

• FORTE (Forte Bilgi İşlem): 25 Haziran 2026 tarihinde yurt içi bir savunma sanayii şirketi ile 4 milyon 200 bin Amerikan Doları (195 milyon 272 bin 700 Türk Lirası) tutarında bir sözleşmeye imza attı.

• HATSN (Hatsan Gemi): 23 Haziran 2026 tarihinde yurt dışında yerleşik bir firma ile 3 milyon 343 bin 600 Amerikan Doları (155 milyon 117 bin 963 Türk Lirası) değerinde gemi tamir, bakım ve onarım sözleşmesi imzaladı.

• SDTTR (SDT Uzay ve Savunma): 22 Haziran 2026 tarihinde yurt içi bir müşterisinden savunma sistemleri alanında 1 milyon 65 bin 866 Amerikan Doları (49 milyon 408 bin 964 Türk Lirası 54 kuruş) tutarında yeni bir sipariş temin etti.

Finans, Altyapı ve Sağlık İhalelerinde Yüksek İş Hacmi

• DENVA (Deniz Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı): Akbank T.A.Ş. tarafından satışa çıkarılan 8 adet portföyden 1 adet perakende nitelikli portföy ihalesini 407 milyon 700 bin Türk Lirası bedelle kazandı.

• BRKVY (Birikim Varlık Yönetim): 24 Haziran 2026 tarihinde Denizbank A.Ş. tarafından gerçekleştirilen tahsili gecikmiş alacak satışında, satışa çıkarılan 1 bireysel nitelikli portföyün ihalesini 204 milyon 900 bin Türk Lirası bedelle bünyesine kattı.

• TCKRC (Tezkim Tarımsal Kimya): 22 Haziran 2026 tarihinde Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından açılan 'Devlet ve İl Yollarının Muhtelif Kesimlerinde Çelik Otokorkuluk Yapılması Yapım İşi' ihalesini 197 milyon 332 bin 775 Türk Lirası teklif vererek üstlendi.

• MEDTR (Medisera Tıbbi Malzeme): 26 Haziran 2026 tarihinde Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen '4 Kalem Sarf Karşılığı Cihaz Alımı' konulu ihaleyi 16 milyon 250 bin Türk Lirası bedelle kazandı.

AA muhabirinin İstanbul İl Tarım Müdürlüğünden edindiği bilgiye göre, İstanbul'da topraksız tarım ve modern örtü altı üretim uygulamaları 2010'lu yıllardan itibaren yaygınlaşmaya başlarken özellikle hidroponik sistemler, modern sera yatırımları ve kontrollü üretim teknikleri ise son 15 yılda önemli gelişme gösterdi.

Tam kontrollü kapalı alan yetiştiriciliği ve topraksız tarım uygulamaları özellikle 2020 yılından sonra hız kazanırken İstanbul'daki topraksız tarım işletme sayısı 29 oldu.

Üretimler Çatalca, Pendik, Beykoz, Büyükçekmece, Sarıyer, Çekmeköy, Silivri, Ataşehir ve Kağıthane ilçelerinde yapılırken Kapalı Ortamda Bitkisel Üretim Kayıt Sistemi'ne (KOBÜKS) kayıtlı topraksız tarım işletmelerinde 189,5 dekarlık alanda domates, biber, çilek ve mantar gibi ürünlerde yıllık 950 bin 712 kilogram; marul, kıvırcık, maydanoz ve roka gibi yeşil yapraklı ürünlerde ise 5 milyon 897 bin 25 adet ürün elde ediliyor.

Son yıllarda hem özel sektör yatırımları hem de kamu kurumlarının yürüttüğü AR-GE çalışmaları sayesinde bu alana olan ilgi artarken özellikle yapraklı sebzeler, aromatik bitkiler ve yüksek katma değerli ürünlerde topraksız tarım uygulamaları yaygınlaşıyor.

Kent içinde veya kente yakın noktalarda kullanılan bu üretim modeli, İstanbul'un artan gıda ihtiyacının karşılanmasında alternatif bir yöntem olarak öne çıkıyor.

'Geleneksel üretime göre çok daha yüksek verimlilik sağlıyor'

Topraksız tarımın yaygınlaşmasının arkasında iklim değişikliği, kuraklık, kentleşme ve teknolojik gelişmeler gibi birçok faktör bulunuyor. İklim değişikliğine bağlı olarak sıcaklık artışları, düzensiz yağışlar, kurak dönemlerin uzaması ve aşırı hava olayları tarımsal üretimi daha riskli hale getiriyor. Üreticiler de bu riskleri azaltmak için kontrollü üretim sistemlerine yöneliyor.

Son yıllarda artan kuraklık ise özellikle su kaynaklarının korunmasını zorunlu hale getirirken topraksız tarım sistemlerinde suyun kontrollü ve geri dönüşümlü kullanılması, geleneksel üretime göre çok daha yüksek verimlilik sağlıyor.

Kentleşme açısından bakıldığında ise İstanbul gibi büyük şehirlerde tarım arazilerinin azalması ve arazi maliyetlerinin yükselmesi, daha küçük alanlarda daha fazla üretim yapılabilen sistemleri öne çıkarıyor.

Ayrıca üretimin tüketim merkezlerine yakın yapılabilmesi lojistik maliyetlerini düşürürken ürün kayıplarını azaltıyor ve tüketiciye daha taze ürün ulaştırılmasını da sağlıyor.

'Tarım ve Orman Bakanlığı önemli destek mekanizmaları sunuyor'

Tarım ve Orman Bakanlığı, topraksız tarım ve kontrollü ortam üretim sistemlerine yönelik yatırımları çeşitli destek programları kapsamında teşvik ederken bu kapsamda Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP), Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından yürütülen IPARD Programı ve düşük faizli yatırım kredileri önemli destek mekanizmaları arasında yer alıyor.

Modern sera yatırımları, topraksız tarım sistemleri, otomasyon uygulamaları, iklimlendirme sistemleri, sulama-gübreleme üniteleri ve yenilenebilir enerji entegrasyonları belirli şartlar dahilinde desteklenirken üreticilerin bu desteklerden yararlanabilmesi için ilgili kayıt sistemlerine dahil olması, teknik ve mali yeterlilik şartlarını sağlaması ve başvuru dönemlerinde gerekli belgeleri eksiksiz olarak sunması gerekiyor.

Genç girişimciler ve kadın üreticiler birçok destek programında öncelikli gruplar arasında yer alırken Kırsal Kalkınma ve IPARD desteklerinde genç ve kadın yatırımcılara ilave puan avantajları sağlanabiliyor.

Girişimcilik eğitimleri, proje hazırlama desteği, danışmanlık hizmetleri ve finansmana erişim imkanlarıyla bu grupların tarımsal yatırımlara katılımı teşvik edilirken kadın üreticilerin de bu alandaki yatırımlarının artması hem kırsal kalkınma hem de tarımsal üretimin sürdürülebilirliği açısından önem taşıyor.

İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 2022 yılı aralık ayında hizmete açılan İstanbul Kapalı Dikey Tarım Uygulama ve Araştırma Merkezi, Türkiye'de kamu eliyle kurulan öncü merkezlerden biri olurken Merkez, yerin yaklaşık 30 metre altında bulunan 700 metrekarelik bir alanda faaliyet gösteriyor ve bunun 320 metrekarelik kısmında dört katlı hidroponik üretim sistemi kullanılıyor.

Merkezde marul, fesleğen ve benzeri yapraklı sebzeler başta olmak üzere çeşitli bitkilerin üretimi gerçekleştirilirken üretim alanında sıcaklık, nem, karbondioksit seviyesi, ışık yoğunluğu, pH ve besin çözeltisi değerleri tam otomasyon sistemiyle kontrol ediliyor ve bu sayede iklim koşullarından bağımsız olarak yılın 365 günü üretim yapılıyor.

'Topraksız üretim sistemlerinde yılda 6 ila 12 hasat yapılabilmesi mümkün oluyor'

Merkezde geleneksel üretim yöntemlerine göre yüzde 95 ila 99 oranında su tasarrufu sağlanırken aynı zamanda birim alandan çok daha yüksek verim elde edilebiliyor.

Topraksız tarımda bitkinin ihtiyaç duyduğu su, besin elementi ve oksijen kontrollü şekilde verildiği için büyüme daha hızlı ve dengeli gerçekleştirilirken bitki stresinin azalması sayesinde ürün kayıpları düşüyor ve kalite standardı yükseliyor.

Geleneksel üretimde yılda bir veya iki hasat alınabilen bazı ürünlerde, topraksız üretim sistemlerinde yılda 6 ila 12 hasat yapılabilmesi mümkün oluyor ve bu durum birim alandan elde edilen üretim miktarını önemli ölçüde artırıyor. Ayrıca yıl boyunca kesintisiz üretim yapılabilmesi, üreticilerin pazara düzenli ürün sunmasına ve gelirlerini daha planlı yönetmesine katkı sağlıyor.

Topraksız tarımın en önemli avantajlarından biri de toprak kaynaklı birçok hastalık ve zararlının büyük ölçüde kontrol altına alınabilmesi olurken bu durum hem ürün kayıplarını azaltıyor hem de daha sağlıklı ve kaliteli ürün elde edilmesini sağlıyor.

Kontrollü üretim ortamı sayesinde sıcaklık, nem, ışık ve besin dengesi sürekli takip edilebildiğinden ürünlerde kalite standardı yükselirken üretici her hasatta benzer kaliteye sahip ürün elde edebiliyor.

Topraksız tarımın bir diğer önemli avantajı ise yılın 12 ayı üretim yapılabilmesi olurken üretimde mevsimsel dalgalanmaların etkisi azaltılıp üretim planlaması daha kolay hale geliyor. Ayrıca gübre kullanımının kontrollü yapılması sayesinde geleneksel üretime göre önemli ölçüde tasarruf sağlanabiliyor.

'İstanbul'da gelecekte bu teknolojilerin daha fazla yer alacağı öngörülüyor'

İstanbul gibi nüfusu yoğun, tarım arazileri üzerinde imar baskısının yüksek olduğu şehirlerde dikey tarım önemli bir fırsat sunarken bu sistemler sayesinde depo, atıl durumdaki yapılar, kapalı alanlar ve teknolojik üretim tesisleri tarımsal üretime kazandırılabiliyor.

Topraksız tarımın üretiminde sınırlı alanlarda yüksek verim elde edilmesi mümkün olurken üretimin tüketim merkezlerine yakın yapılması sayesinde nakliye maliyetleri azalıp ürün kayıpları düşüyor ve karbon salımı azaltılabiliyor. Bu durum da aynı zamanda kentin gıda arz güvenliğinin güçlenmesine katkı sağlanıyor.

Dikey tarımın geleneksel tarımın yerine geçen bir modelden ziyade, özellikle yapraklı sebzeler, aromatik bitkiler ve yüksek katma değerli ürünlerde mevcut üretimi tamamlayan yenilikçi bir yöntem olarak değerlendirilmesi belirtilirken İstanbul'un gelecekteki sürdürülebilir gıda sistemlerinde bu teknolojilerin daha fazla yer alacağı öngörülüyor.

Piyasanın en büyük kripto varlığı olan Bitcoin (BTC), hafta içinde zaman zaman toparlanma sinyalleri verse de kritik destek ve direnç seviyeleri arasında sıkışık bir seyir izledi. Haftanın başında 64-65 bin dolar bandına doğru yükseliş denemeleri görülürken, hafta ilerledikçe satış baskısının yeniden güçlenmesiyle fiyat 60 bin dolar seviyesine kadar geriledi. Türev piyasalardaki işlem verileri ise yatırımcıların yükseliş hareketine temkinli yaklaştığını ortaya koydu. Opsiyon piyasasında aşağı yönlü korunma talebinin yüksek kalması ve vadeli işlemlerdeki pozisyonlanma, kısa vadede piyasa güveninin henüz tam olarak oluşmadığına işaret etti.

Ethereum (ETH) da Bitcoin'e paralel bir performans sergiledi. Haftanın ilk günlerinde risk iştahındaki toparlanmayla birlikte değer kazanan Ethereum, ilerleyen günlerde yeniden satış baskısıyla karşılaştı. Piyasadaki genel belirsizlik ve faiz beklentileri, Ethereum'un da kalıcı bir yükseliş ivmesi yakalamasını engelledi. Buna rağmen analistler, Ethereum ekosistemindeki teknik gelişmelerin ve staking altyapısındaki ilerlemelerin uzun vadeli görünümü desteklemeyi sürdürdüğünü değerlendiriyor.

Hafta boyunca yatırımcıların odağında yalnızca fiyat hareketleri değil, makroekonomik gelişmeler de yer aldı. Fed'in faiz indirimlerinden uzak durabileceğine yönelik beklentiler, yüksek faiz ortamının riskli varlıklar üzerindeki baskısını artırırken; küresel piyasalardaki riskten kaçış eğilimi kripto para piyasasına da yansıdı. Buna karşın jeopolitik tansiyonun dönem dönem düşmesi, Bitcoin ve büyük altcoinlerde kısa süreli tepki alımlarını beraberinde getirdi.

Uzmanlar, kısa vadede kripto piyasasında yönün büyük ölçüde makroekonomik veri akışı, merkez bankalarının para politikaları ve kurumsal yatırımcıların fon hareketleri tarafından belirlenmeye devam edeceğini ifade ediyor. Özellikle Bitcoin ETF'lerindeki para giriş-çıkışları ile türev piyasalardaki pozisyonlanmanın önümüzdeki haftalarda fiyatlamalar üzerinde belirleyici olmaya devam etmesi bekleniyor. Genel görünüm ise piyasanın toparlanma denemelerine rağmen temkinli ve yüksek volatilitenin sürdüğü bir döneme işaret ediyor.

Yeni serinin 'amiral gemisi' modelinin 'Sol' olduğu belirtilen açıklamada, 'Terra'nın günlük kullanıma yönelik dengeli bir model, 'Luna'nın ise hızlı ve uygun maliyetli bir model olduğu aktarıldı.

Açıklamada, 'Sol' modelinin bugüne kadarki en güçlü güvenlik altyapısıyla kullanıma sunulacağı, daha yüksek riskli faaliyetlere, hassas siber güvenlik taleplerine ve tekrarlanan kötüye kullanıma karşı korumaların güçlendirildiği kaydedildi.

Üç yeni modelin gelecek haftalarda genel kullanıma sunulmasının planlandığı belirtilen açıklamada, 'ABD hükümetiyle devam eden temaslarımız kapsamında, bugünkü duyurudan önce planlarımızı ve modellerin kabiliyetlerini önceden paylaştık. Onların talebi üzerine, modelleri daha geniş çapta kullanıma sunmadan önce, katılım bilgisi hükümetle de paylaşılan küçük bir grup güvenilir ortakla sınırlı bir ön izleme süreci başlatıyoruz.' ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, ön izleme sürecinde, daha geniş erişime hazırlanırken testlerin sürdürüleceği ve iş ortaklarıyla yakın koordinasyon içinde çalışmaya devam edileceği aktarıldı.

Bu tür bir hükümet erişim sürecinin uzun vadede standart uygulama haline gelmemesi gerektiği belirtilen açıklamada, bu durumun ihtiyaç duyan kullanıcıların, geliştiricilerin, işletmelerin, siber savunmacıların ve küresel iş ortaklarının en iyi araçlara erişimini engellediği vurgulandı.

Rutte, 7-8 Temmuz'da gerçekleştirilecek Ankara Zirvesi öncesinde Washington ziyareti kapsamında Atlantik Konseyi'nde yaptığı konuşmada, zirvenin İttifak'ın caydırıcılığını, dayanışmasını ve savunma kapasitesini ortaya koyacağını ifade etti.

NATO'nun tüm müttefiklerini ve topraklarının her karışını savunmaya hazır olduğunu göstereceğini belirten Rutte, zirveye ilişkin en büyük beklentisinin savunma yatırımlarında tarihi bir dönüşüm yaşanması olduğunu dile getirdi.

Lahey Zirvesi'nde, 2035'e kadar gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5'inin savunmaya ayrılması yönünde tarihi bir karar alındığını hatırlatan Rutte, Estonya, Letonya, Litvanya ve Polonya'nın bu hedefin de üzerine çıktığını söyledi. Rutte, Almanya'nın ise savunma harcamalarını 2029'a kadar iki katına çıkarma yolunda ilerlediğini aktardı.

Avrupalı müttefikler ve Kanada'nın 2016-2026 döneminde savunma için ilave 1,2 trilyon dolar ayırdığını belirten Rutte, 2025'te savunma yatırımlarının yaklaşık yüzde 20 arttığını kaydetti. Rutte, 'Bu, dönüştürücü bir gelişmedir' dedi.

Savunma harcamalarındaki bu değişimin 10 yıl önce hayal dahi edilemeyeceğini vurgulayan Rutte, dönüşümde tehdit ortamının etkili olduğunu, ABD Başkanı Donald Trump'ın liderliğinin de belirleyici rol oynadığını ifade etti.

Rutte, Avrupalı müttefikler ve Kanada'nın savunma harcamalarında ABD ile arasındaki farkı kapatma sürecine girdiğine dikkat çekti. Müttefiklerin NATO komuta yapısında daha fazla sorumluluk üstlendiğini belirten Rutte, doğu kanadı, Baltık bölgesi ve Arktik'teki caydırıcılık faaliyetlerine daha fazla katkı sağladıklarını ve Ukrayna'ya desteğe öncülük ettiklerini söyledi.

Bu süreci 'İşte NATO 3.0 budur: Daha güçlü bir Avrupa ve daha güçlü bir NATO; amaç birliği, büyük ölçekli adımlar ve gerçek bir dönüşüm' sözleriyle tanımlayan Rutte, artan savunma talebini karşılamak için üretim kapasitesinin artırılması gerektiğini vurguladı.

Rutte, Ankara Zirvesi'nde savunma sanayisi ve yenilikçi teknolojilerin öne çıkacağını belirterek, 'Ankara'da, güvenilir caydırıcılık ve etkili savunmanın gerektirdiği kabiliyetleri sağlayabilmemiz için sanayi ve inovasyonun sürece dahil olduğunu görmeyi bekliyorum' diye konuştu.

Müttefiklerin savunma bütçelerini artırdığını ancak ihtiyaç duyulan askeri kabiliyetlerin yeterli hız ve ölçekte üretilemediğini ifade eden Rutte, sorunun yalnızca stoklarla sınırlı olmadığını, aynı zamanda yenilikçi çözümler geliştirilmesini gerektirdiğini söyledi.

Rutte, transatlantik savunma sanayisinde köklü bir dönüşüm hedeflediklerini belirterek, 'İhtiyacımız olan ve teşvik etmeye çalıştığımız şey, gerçek bir transatlantik savunma sanayi devrimidir' ifadesini kullandı.

Rutte güvenlik tehditlerine dikkat çekti

Konuşmasında güvenlik tehditlerine de değinen Rutte, Rusya'nın uzun vadeli bir tehdit olmaya devam ettiğini, Çin'in askeri kapasitesini ve nükleer gücünü hızla artırdığını, Kuzey Kore'nin nükleer programını sürdürdüğünü ve Ukrayna savaşından askeri deneyim kazandığını anlattı.

Rutte, İran'ın da NATO gündemindeki önemli başlıklardan biri olduğunu belirterek, müttefiklerin uzun yıllardır İran'ın nükleer silaha sahip olmaması gerektiği konusunda ortak bir görüşte olduğunu ifade etti.

Rusya'yla ilişkilere de değinen Rutte, 'Rusya, bugün de uzun vadede de en büyük tehdidimizdir' dedi.

Bu ülkelerin giderek daha yakın işbirliği içinde hareket ettiğini belirten Rutte, 'İşte karşı karşıya olduğumuz tablo budur' ifadelerini kullandı.

İlkbaharda Türkiye'yi ziyaret ettiğini ve Aselsan'da genç mühendislerle bir araya geldiğini anlatan Rutte, 'Türkiye'nin en büyük savunma elektroniği şirketi Aselsan, İttifakımızın her üyesine fayda sağlayacak olan Türkiye'nin savunma sanayisi devrimine öncülük ediyor' diye konuştu.

Rutte, Ankara Zirvesi'nde savunma sanayisindeki fırsatların sergileneceğini belirtti. On milyarlarca dolarlık yeni sözleşmelerin açıklanacağını kaydeden Rutte, 'Arlington'dan Ankara'ya' uzanan savunma sanayisi işbirliğinin hem güvenliği güçlendireceğini hem de Atlantik'in iki yakasında yüz binlerce kişiye istihdam sağlayacağını ifade etti.

Mark Rutte, şunları kaydetti:

'Savunma sanayiyi güçlendirmeyi gerçekten transatlantik bir şekilde yapmamız ve bu sanayi tabanının California'dan Türkiye'ye kadar uzandığını anlamamız gerekiyor. Türkiye'nin NATO genelinde faaliyet gösteren yaklaşık 3 bin savunma sanayisi şirketi var. Ankara'da düzenlenecek zirvede büyük bir savunma sanayisi günü düzenleyeceğiz.'

Müttefiklerin Ukrayna'ya desteğini sürdüreceklerini yineleyen Rutte, NATO 3.0 sürecinin ABD'ye daha az bağımlı, ancak ABD'nin İttifak içindeki güçlü konumunu koruduğu yeni bir yapıyı ifade ettiğini vurguladı.

Rutte, Ankara Zirvesi'nin bu kapsamlı dönüşüme ilişkin ortak kararlılığın ortaya konacağı toplantı olacağını sözlerine ekledi.

Orta Doğu'da kalıcı barışı tesis etme girişimleriyle gergin başlayan haftada, devam eden enflasyon endişeleriyle eylül veya ekim aylarında Fed'in faiz artırımlarına başlayabileceği öngörüleri fiyatlamaları zorlaştırdı. Çarşamba günü para piyasalarındaki fiyatlamalarda bankanın yıl sonuna kadar 2 kez faiz artışı yapabileceği ihtimalleri kuvvetlendi.

Fed'in enflasyon göstergesi olarak dikkate aldığı, gıda ve enerji kalemlerinin hesaplama dışı tutulduğu çekirdek kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi mayısta aylık bazda yüzde 0,3, yıllık bazda yüzde 3,4 ile beklentilere paralel yükseldi.

Buna karşın endeksteki yıllık artış, Ekim 2023'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.

Analistler, çekirdek PCE verisinin beklentiler dahilinde artış kaydetmesinin, nisan ve mayıs aylarında petrol fiyatlarının yüksek seyrine rağmen fiyatlama davranışlarında ileriye dönük ciddi bir bozulma sinyali olarak değerlendirilmediğini belirterek, bu durumun gelecek dönemde petrol destekli enflasyonda yavaşlama senaryolarını ön plana taşıdığını kaydetti.

Verinin ardından para piyasalarındaki fiyatlamalar da değişti. Fed'in yıl sonuna kadar iki faiz artırımı yapacağı beklentisi zayıflarken, ilk faiz artırımının eylül yerine ekim ayında gerçekleşeceği öngörüsü ağırlık kazandı.

Fed yetkililerinin açıklamaları da takip edilirken, Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari, mart ayında, yıl sonuna kadar 'bir faiz indirimi' öngördüğünü, haziran ayında ise bu beklentisini 'bir faiz artışı' yönünde değiştirdiğini belirtti. Kashkari, gelecek verilere göre bu görüşünün de değişebileceğine işaret etti.

Gelecek hafta ABD'de açıklanacak tarım dışı istihdam verisinde Fed'in gelecek dönemde atacağı adımlara ilişkin sinyaller aranacak.

Bunların yanında Fed Başkanı Kevin Warsh, gelecek hafta düzenlenecek Avrupa Merkez Bankası (ECB) Forumu'nda konuşma yapacak.

Öte yandan dünya genelinde enerji fiyatları kaynaklı öne çıkan enflasyon riskleri, yapay zeka ve teknoloji sektöründe artan çip talebinin maliyetleri yükseltmesiyle dijital alana yöneliyor.

Talep fazlasının oluşturduğu fiyat baskılarının son kullanıcıların dijital ürünlere erişimini zorlaştırabileceği öngörüleri öne çıkarken, bu durumun büyük bir döngüsellik içinde bulunan yapay zeka ve teknoloji şirketlerinin büyüme ile karlılıklarını olumsuz etkileyebileceğine yönelik endişeler gündeme taşındı

Bu çerçevede tüketici elektroniğinde önde gelen Apple'ın yüksek çip maliyetleri dolayısıyla bazı ürünlerinin fiyatlarında artışa gitmesi söz konusu risklerin daha görünür hale gelmesine yol açtı.

Bu gelişmelere ek olarak ABD basınında yer alan OpenAI'ın, SpaceX'in halka arz sonrası zayıf performansı ile yapay zeka bağlantılı hisselerdeki genel volatilite nedeniyle halka arz için gelecek yılı beklemeyi düşündüğüne yönelik haberler de bu korkuları körükledi ve çip şirketlerinin hisselerinde değer kaybı oluştu.

Bu gelişmelerle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi önceki haftaya göre yaklaşık 10 baz puan azalışla yüzde 4,37'de kapanırken dolar endeksi güçlü duruşunu sürdürerek 101,5 seviyesine çıktı ve böylece 13 Mayıs 2025'ten bu yana en yüksek seviyesini test etti. Endeks haftalık bazda yüzde 0,5 artış kaydetti.

Faizlerin uzun bir süre yüksek kalabileceği endişeleri, güçlenen dolar ve Fed'in bağımsızlığına yönelik azalan soru işaretleriyle altının ons fiyatı, Kasım 2025'ten bu yana ilk kez 4 bin doların altına sarktı. Altının onsu haftayı yüzde 1,8 değer kaybıyla 4 bin 81 dolarda tamamladı.

Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin hızlanmasının, ABD-İran görüşmelerindeki olumlu seyri teyit etmesiyle petrol fiyatları savaş öncesi seviyelere çekildi. Brent petrolün varil fiyatı gerilimlerin sonlanacağı beklentileriyle yüzde 8,5 azalışla 73,5 dolara geriledi.

New York borsası karışık seyretti

New York borsasında geçen hafta karışık bir seyir öne çıktı. Haftalık bazda New York borsasında S&P 500 yüzde 1,95, Nasdaq endeksi yüzde 4,24 düşerken Dow Jones endeksi yüzde 0,60 yükseldi.

Dünyanın önde gelen yarı iletken ve bellek çipi üreticilerinden Micron Technology, dün piyasa kapanışının ardından finansal sonuçlarını açıkladı. Şirket piyasa beklentilerini belirgin şekilde aşan güçlü sonuçlar bildirdi.

Şirketin beklentilerin üzerinde gelen bilançosu yapay zeka ve teknoloji şirketlerine yönelik yüksek değerleme ve nakit sıkışıklığı soru işaretlerinin azalmasına yardımcı oldu. Micron, çeyrek gelirini 41,46 milyar dolar olarak açıkladı.

Makroekonomik veri tarafında ABD ekonomisi yılın ilk çeyreğinde yıllık bazda yüzde 2,1 büyüdü. Ülkede ilk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı da 20 Haziran ile biten haftada 12 bin kişi azalarak 215 bine geriledi ve piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti. ABD'de dayanıklı mal siparişleri, mayısta yüzde 4,5 ile beklentilerden daha sınırlı geriledi.

ABD'de cari işlemler açığı, yılın ilk çeyreğinde yüzde 2,6 artarak 226,8 milyar dolara yükseldi. Ülkede yeni konut satışları mayısta aylık yüzde 7,3 azalarak beklentilerin altında gerçekleşti.

Gelecek hafta pazartesi Dallas Fed imalat aktivite endeksi, salı Conference Board tüketici güven endeksi, çarşamba Fed Başkanı Warsh'un konuşması, ADP istihdam raporu, S&P Global imalat sanayi PMI, inşaat harcamaları, ISM imalat sanayi PMI, perşembe tarım dışı istihdam, işsizlik oranı, haftalık işsizlik maaşı başvuruları, fabrika siparişleri, dayanıklı mal siparişleri takip edilecek.

Cuma günü ABD'de piyasalar tatil nedeniyle kapalı olacak.

Avrupa borsaları negatif seyretti

Avrupa borsalarında geçen hafta satıcılı bir seyir öne çıkarken, gelecek hafta Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde'ın konuşmaları ile Avro Bölgesi'nde açıklanacak enflasyon verileri takip edilecek.

Orta Doğu gündemi ve teknoloji sektörüne ilişkin gelişmeler bölge piyasalarında hafta boyunca etkili olurken petrol fiyatlarındaki gerilemeyle enerji maliyetlerinin azalabileceğine ilişkin beklentiler arttı. Bölgede ekonomik aktivitede yavaşlama sinyalleriyle kuvvetlenen resesyon endişeleri de piyasalarının şekillenmesine etki etti.

S&P Global tarafından açıklanan öncü verilere göre, Almanya'da imalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), haziranda 0,8 puan azalarak 48 puana düştü. Aralık 2024'ten bu yana en düşük seviyesine gerileyen ve büyüme eşiği olan 50 puanın altında kalan veri, Alman ekonomisindeki daralmanın sürdüğüne işaret etti.

Avro Bölgesi'nin haziran ayına ilişkin PMI verileri de benzer bir tablo sundu. Bölgede mayıs ayında 51,6 olan imalat sanayi PMI, haziranda 51,3 seviyesine indi. Böylece imalat sanayi PMI son 4 ayın en düşük seviyesine geriledi. Mayısta 48,5 olan Avro Bölgesi bileşik PMI ise haziranda 49,5'e çıktı ve son 3 ayın en yüksek seviyesini gördü.

Jeopolitik tarafta NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, İran'ın nükleer silah edinmesinin tüm dünya için tehdit oluşturacağını savunarak, 'İran hiçbir şekilde nükleer silah kapasitesine sahip olmamalı.' dedi.

Öte yandan Fransa ve İtalya'nın savunma ve enerji başta olmak üzere birçok alanda işbirliğini güçlendirme kararı aldığı bildirildi.

Bu gelişmelerle geçen hafta İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,42 yükselirken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,43, İtalya'da MIB 30 endeksi yüzde 3 ve Almanya'da DAX endeksi yüzde 1,19 düştü.

Gelecek hafta pazartesi ECB Başkanı Lagarde'ın konuşması, Avro Bölgesi'nde tüketici güven endeksi, salı İngiltere'de büyüme, Almanya'da enflasyon, işsizlik oranı, çarşamba Lagarde'ın konuşması, Avro Bölgesi'nde enflasyon, imalat sanayi PMI, perşembe Avro Bölgesi'nde işsizlik oranı, cuma Lagarde'ın konuşması, Almanya ve İngiltere'de hizmet sektörü PMI verileri karşılanacak.

Dolar/yen paritesi 40 yılın en yüksek seviyesini gördü

Asya tarafında da geçen hafta yapay zeka ve teknoloji alanındaki gelişmeler ve Orta Doğu'ya ilişkin haber akışını takiben çift taraflı sert hareketler meydana geldi. Teknoloji ağırlığı yüksek Güney Kore'de Kospi endeksinde yüzde 7 düzeylerinde sert düşüş ve yükselişler yaşandı.

Geçen hafta Japonya'da Tokyo enflasyonu yüzde 1,7 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

Söz konusu veri Japonya Merkez Bankasının (BoJ) sıkı duruşunu sürdüreceğine yönelik öngörüleri perçinlerken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda bankanın yıl sonuna kadar 1 faiz artışı yapacağına kesin gözüyle bakılıyor.

Dolar/yen paritesi 161,95'e çıkarak son 40 yılın en yüksek seviyesini görmesinin ardından ülke ekonomi yönetiminin kura müdahale edebileceği beklentileriyle paritedeki yükseliş yavaşladı.

Öte yandan Japonya Merkez Bankasının (BoJ) son para politikası toplantısının tutanakları yayımlandı. Tutanaklarda üyelerin bir kısmının daha fazla faiz artırımı yapılması yönünde görüş bildirdiği ortaya konuldu.

Söz konusu gelişmelerle haftalık bazda, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,55, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 7,08, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 5,24 ve Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,65 düştü.

Gelecek hafta pazartesi Japonya'da perakende satışlar, salı Japonya'da işsizlik oranı, sanayi üretimi, çarşamba Çin'de imalat sanayi PMI, cuma hizmet sektörü PMI verileri takip edilecek.

Yurt içinde dikkatler enflasyon verisinde olacak

Yurt içinde geçen hafta satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 3,13 düşüşle 14.274,02 puandan kapandı. Gelecek hafta haziran ayına ilişkin enflasyon verileri yakından takip edilecek.

Öte yandan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) 25. Yıllık Konferansı'nda 'Bölünmüş Bir Küresel Ekonomide Para Politikası' başlıklı bir sunum gerçekleştirdi.

Karahan, BIS'in yıllık konferansında 2012'den bu yana sunum yapan ilk TCMB Başkanı oldu.

TCMB Başkanı Karahan, sunumunda, bölünmüş bir küresel ekonomide iletişimin neden daha önemli hale geldiğini ele alırken, merkez bankası iletişimi ile metin, video ve yüz yüze iletişim gibi formatların beklentiler üzerindeki etkisini değerlendirdi.

Beklentilerin para politikası aktarımı açısından daha önemli hale geldiğini, iletişimin ise beklentileri ve ekonomik davranışı etkilediğini aktaran Karahan, etkili iletişimin güvenilir, dikkat çekici ve erişilebilir olması gerektiğini vurguladı.

Dolar/TL, haftayı önceki haftalık kapanışın yüzde 0,4 üzerinde 46,6210'dan tamamladı.

Gelecek hafta yurt içinde salı işsizlik oranı, dış ticaret dengesi, çarşamba İTO İstanbul TÜFE, cuma enflasyon verileri takip edilecek.

Kurum, 6 Şubat depremlerine ilişkin 'Bu büyük felaket, sadece yüreklerimizde değil, ekonomimizde de büyük yaralar açtı. Ülkemize doğrudan 104 milyar dolar, dolaylı olarak da 150 milyar dolar maddi kayıp yaşattı. Sayın Cumhurbaşkanımızın ilk dakikalarda şu ifadesi çok önemliydi, 'Bize inanın, bize güvenin, biz vatandaşımızı darda yoklukta sokakta bırakmayız' sözü aslında 11 ile 86 milyon vatandaşımıza umut bizlere de talimat oldu.' ifadelerini kullandı.

Deprem bölgesinde binlerce şantiyede yürütülen çalışmalarla kısa sürede konutların yanı sıra şehirlerin kimliğine uygun sosyal donatı ve altyapı yatırımlarının da hayata geçirildiğini belirten Kurum, 'Hatay depremde en ağır yarayı alan şehrimizdi. Yeniden inşasında da en çok zorlandığımız şehir oldu. Burada 153 bin konutun anahtarlarını milletimize teslim ettik. Bugün buradaki teslim ettiğimiz yeni konutlarımızda yüz binlerce kardeşimiz huzur içinde yaşıyor.' diye konuştu.

Kahramanmaraş'ta on binlerce konut ve iş yerinin teslim edildiğini, şehirde çarşı projesinin tamamlandığını anlatan Kurum, Malatya'da ise büyük ölçekli yeni yerleşimler kurulduğunu ve önemli kamu, meydan ve ticaret alanı projelerinin hayata geçirildiğini ifade etti.

Adıyaman'da deprem sonrası yürütülen çalışmalarla geniş bir alanda yeni konutlar inşa edildiğini, on binlerce yapıyla şehrin daha güvenli ve güçlü bir hale getirildiğini kaydeden Kurum, Şanlıurfa, Diyarbakır, Gaziantep, Adana, Osmaniye, Elazığ ve Kilis'te vatandaşları yuvalarına yerleştirdiklerini belirtti.

Kurum, Türkiye'nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde asrın felaketini asrın inşa seferberliğine dönüştüren irade olduğunu belirterek, 'Bugün ABD'de, Almanya'da bir afet olduğunda vatandaşını sigorta şirketinin insafına terk eden bir anlayış varken, Türkiye artık, afet sonrası hızlı ve kaliteli konut üretiminde de kentsel dönüşüm tecrübesinde de tüm dünyada bir numaradır. Asrın felaketi, devletimiz ve milletimizin omuz omuza verdiğinde neleri başarabileceğini de açıkça ortaya koymuştur.' dedi.

'Kentsel dönüşüm ertelenebilecek bir mesele hiç değildir'

Kurum, sivil toplum kuruluşlarının katkılarının sürece yön verdiğini belirterek güçlü devlet ve güçlü toplumun birbirini tamamladığını vurguladı.

Afet sürecinde tüm kurumlarla birlikte sahada olunduğunu ve yaraların birlikte sarıldığını vurgulayan Kurum, Ödemiş ve Sındırgı'da da evlerin bitmek üzere olduğunu dile getirdi.

Kurum, çalışmaların yalnızca deprem bölgesiyle sınırlı olmadığını belirterek, şunları kaydetti:

'Bugüne kadar sosyal konut projeleri kapsamında 1 milyon 767 bin konut inşa ederek yaklaşık 7 milyon vatandaşımızı sağlam güvenli ve modern yuvalarına kavuşturduk. Ancak bununla da yetinmedik. Asrın inşasındaki tecrübemizi 81 ile yayalım istedik ve Cumhuriyet tarihimizin en büyük sosyal konut hamlesi olan Yüzyılın Konut Projesini başlattık. 81 ilimizde 500 bin sosyal konut hedefiyle çalışmalarımızı devam ettiriyoruz. Kuralarımızı çektik, konutlarımızın birçoğunun temelini attık, inşallah 2027 Mart ayında anahtarları teslim etmeye başlayacağız.'

Bu projeyle ilk kez İstanbul'da kiralık konut uygulamasını da hayata geçireceklerine dikkati çeken Kurum, bu uygulamayı kira fiyatlarının dengelenmesinde çok önemli gördüğünü belirtti.

Kurum, 'Eylül ayında da kiralık konutlarımızı ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza teslim edeceğiz. Sosyal konutlarımızla hem vatandaşımızı uygun fiyatlarla konut sahibi yapıyoruz, hem deprem gerçeğiyle yaşayan ülkemizde milletimizi sağlam yuvalara kavuşturuyoruz. Şehirlerimizi afetlere karşı dirençli kılmak için kentsel dönüşüm çalışmalarımıza da hızla devam ediyoruz. Kentsel dönüşüm bir tercih değildir. Kentsel dönüşüm bir lüks değildir. Kentsel dönüşüm ertelenebilecek bir mesele hiç değildir.' ifadelerini kullandı.

Bu anlayışla milyonlarca konutun dönüştürüldüğünü söyleyen Kurum, 'Hedefimiz yalnızca riskli yapıları yenilemek değildir. Bizim hedefimiz, Türkiye Yüzyılı'nda daha güvenli, daha dirençli, daha çevreci ve daha yaşanabilir şehirler inşa etmektir.' sözlerini sarf etti.

'1 Temmuz itibarıyla kurulacak DOA makineleriyle hem çevremiz hem ekonomimiz kazanacak'

Kurum, daha güvenli, dirençli ve sürdürülebilir şehirler için çalışmaların sürdüğünü, Sıfır Atık Hareketi'nin de bu anlayışın önemli bir örneği olduğunu vurgulayarak, konuşmasına şöyle devam etti:

'Sıfır Atık, israfla mücadeleyi, kaynakların verimli kullanımını, çevresel farkındalığı ve sürdürülebilir kalkınmayı merkeze alan güçlü bir medeniyet yaklaşımıdır. Şimdi Sıfır Atık'ı yeni bir aşamaya geçiyoruz, Depozito Yönetim Sistemimizi hayata geçiriyoruz. 1 Temmuz itibarıyla 81 ilimizde kurulacak DOA makineleriyle artık hem çevremiz hem ekonomimiz kazanacak. Şişeleri makinelere atacak, her şişeden elde edilecek 1 lira cüzdanlarınızda birikecek. Burada toplanan şişeler de geri dönüşümle yeniden ekonomiye kazandırılacak. Sadece bireysel bir uygulamadan bahsetmiyoruz. Türkiye genelinde market zincirleri, süpermarketler, bakkallar, büfeler, oteller, restoranlar ve kafeler de bu sistemin parçası olacak. Bu sistem sayesinde her yıl yaklaşık 25 milyar adet ambalajı geri dönüşüme kazandıracağız. Ekonomiye yıllık yaklaşık 30 milyar lira doğrudan katkı sağlayacağız.'

Bu yıl ev sahipliğini Türkiye'nin yapacağı, 197 ülkenin ağırlanacağı dünyanın en büyük zirvesi COP31'in Antalya'da düzenleneceğini dile getiren Kurum, '2053 Net Sıfır Emisyon' hedefi doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü ifade etti.

Kurum, 'Artık iklim değişikliğiyle mücadele yalnızca çevre politikalarının değil, kalkınmanın, yatırımın, ticaretin ve şehirleşmenin de merkezinde yer almaktadır. Bu nedenle COP31'in, kamu kurumlarını, yerel yönetimleri, akademiyi, özel sektörü ve sivil toplumu ortak hedefler etrafında buluşturan güçlü bir zemine dönüşmesini arzu ediyoruz. Özellikle iş dünyamızın, sivil toplum kuruluşlarımızın bu sürecin en önemli paydaşlarından biri olmasını son derece önemsiyoruz.' diye konuştu.

Yapılan tüm hizmetlerin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kararlı iradesinin sonucu yapıldığını belirten Kurum, 'Cumhurbaşkanımızın iradesiyle, bir elimizle İstanbul'u dönüştürürken, diğer elimiz Gazze'de de Suriye'de de olacak. Orada da yardım elini uzatmamızı bekleyen kardeşlerimizle olacağız.' dedi.

Buluşmaya, İlim Yayma Vakfı Mütevelli Heyeti Başkanı Necmeddin Bilal Erdoğan, İstanbul Valisi Davut Gül, Milli İrade Platformu ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı.

SpaceX hisseleri 12 Haziran'da Nasdaq borsasında 'SPCX' koduyla işlem görmeye başlamıştı.

Nasdaq borsasında işlem gören en büyük 100 finans dışı şirketin performansını ölçen Nasdaq-100 endeksi, küresel çapta 800 milyar doların üzerinde yönetilen varlık büyüklüğüne sahip 200'den fazla yatırım ürünü tarafından takip ediliyor.