Küresel piyasalar, ABD-İran anlaşmasına ilişkin ayrıntıların henüz netleşmemesi nedeniyle karışık bir seyir izliyor.

Orta Doğu'daki gelişmeler küresel piyasalarda fiyatlamaların üzerinde etkili olmaya devam ediyor.

Dün üst düzey ABD'li bir yetkili, İran'la mutabakat zaptının ABD adına Başkan Donald Trump ve Başkan Yardımcısı JD Vance tarafından, İran tarafında ise Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf tarafından imzalandığını açıkladı.

ABD'li yetkili, 'Bu mutabakat, müzakerelerimizin ve ilişkilerimizin gelecekte nasıl işleyeceğine dair bir çerçeve sunuyor. İranlılar nükleer programları, nükleer silah üretmediklerinin doğrulanması ve bölgedeki radikalizm ile terörizme finansman sağlamamaları konularında bizimle ne kadar işbirliği yapmaya istekli olurlarsa, dünya ekonomisine o kadar sıcak karşılanacaklar.' dedi.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'la sağlanan mutabakat kapsamında Tahran yönetiminin 'Asla bir nükleer silah sahibi olmayacağına dair anlaşmaya vardığını' belirtti.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise Washington ve Tahran yönetimleri arasında sağlanan mutabakatın 'Yalnızca geniş bir çerçeve sağladığını ve önemli ayrıntıların sonraki müzakerelerde belirleneceğini' söyledi.

ABD ve İran arasında anlaşma sağlanması ve taraflar arasında mutabakat zaptının imzalanmasıyla küresel piyasalarda dün ralli havası görülürken anlaşmanın detaylarının net olmaması nedeniyle yeni günde yatırımcıların temkinli davrandığı görülüyor.

Hürmüz Boğazı'ndan transit geçişe yeniden başlanmasına ilişkin güven ortamının tesis edilmesinin haftalar sürebileceğine yönelik tahminler, piyasalarda temkinli görünümün sürmesine neden oluyor.

Anlaşma, piyasalarda ilk etapta rahatlama yaratsa da bu durumun ABD ile İsrail'i karşı karşıya getirebileceğine yönelik haber akışı sürecin ne kadar kırılgan bir zeminde ilerlediğini ortaya koyuyor.

Analistler, iki tarafın anlaşmaya varması ve mutabakat zaptının imzalanmasının piyasalardaki önemli bir oynaklık kaynağını ortadan kaldırabilecek diplomatik bir atılım olduğunu, ancak anlaşmanın kalıcılığına ilişkin endişelerin sürdüğünü belirtti.

Piyasaların odağını yarınki Fed toplantısına çevirmesi de risk iştahının azalmasına neden oldu.

Dış politika gündeminde ise Fransa'da düzenlenecek G7 Zirvesi de yatırımcıların odağında bulunuyor.

Öte yandan Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, Orta Doğu'daki savaşın üzerinden üç aydan fazla zaman geçmesine rağmen küresel ekonominin dayanıklılığını koruduğunu belirterek, emtia fiyatları, enflasyon ve enflasyon beklentileri ile finansal koşulların etkilendiğini ancak henüz küresel bir yavaşlamaya işaret etmediğini bildirdi.

Makroekonomik veri tarafında ABD Merkez Bankası (Fed) New York şubesinin açıkladığı imalat endeksi, haziranda 5,7 değerine inerek beklentilerin altında gerçekleşti. Ülkede sanayi üretimi de mayısta aylık bazda yüzde 0,1 ile beklentilerin altında artış gösterdi.

Söz konusu gelişmelerle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyirle yüzde 4,48'de, dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 99,80 seviyesinde seyrediyor.

Altının onsu yüzde 0,3 artışla 4 bin 322 dolardan işlem görüyor.

Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,7 azalışla 82,4 seviyesinde seyrediyor.

- New York borsası pozitif seyretti

New York borsası, ABD ile İran arasında varılan mutabakat ve petrol fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle pozitif seyretti.

ABD'li iş insanı Elon Musk'ın üst yöneticisi (CEO) olduğu uzay, havacılık ve yapay zeka şirketi Space Exploration Technologies Corp (SpaceX), ilk halka arz sürecinin tamamlandığını ve ek hisse alım opsiyonunun kullanılmasıyla yaklaşık 85,7 milyar dolar brüt gelir elde edildiğini duyurdu. SpaceX hisseleri, şirketin 2 trilyon doların üzerinde değerlemeyle gerçekleştirdiği halka arzın ardından ikinci işlem gününde yüzde 19,6 yükseldi.

Petrol fiyatlarındaki gerileme, enerji şirketlerinin hisseleri üzerinde baskı oluştururken enerji maliyetlerindeki düşüşten fayda sağlayan hava yolu şirketlerinin hisselerini destekledi.

ABD'li enerji şirketlerinden Exxon Mobil'in hisseleri yüzde 4,14 ve Chevron'un hisseleri yüzde 3,64 düştü.

Hava yolu şirketlerinden United Airlines'ın hisseleri yüzde 3,85, American Airlines'ın hisseleri yüzde 3,2 ve Delta Air Lines'ın hisseleri yüzde 1,22 değer kazandı.

Fox hisseleri ise şirketin Roku'yu 22 milyar dolarlık bir anlaşmayla satın alacağını duyurmasının ardından yüzde 15,2 geriledi.

Söz konusu gelişmelerle Dow Jones endeksi yüzde 0,92, S&P 500 endeksi yüzde 1,65 ve Nasdaq endeksi yüzde 3,07 değer kazandı.

Dow Jones endeksi 51.945,89 puanla rekor seviyeyi gördü. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.

- Avrupa borsaları İngiltere hariç yükseldi

Avrupa borsaları, ABD ile İran arasında varılan mutabakatın etkisiyle haftanın ilk işlem gününü İngiltere hariç yükselişle tamamladı. İngiltere borsasındaki gerilemede enerji şirketlerinin hisselerindeki düşüşler etkili oldu.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, yüksek enerji fiyatlarının ekonominin diğer alanlarına da sirayet etmeye başladığını belirterek, enflasyonun ikinci tur etkilerine karşı tedbir mesajı verdi.

Yüksek enerji fiyatlarının ekonominin diğer alanlarına da sirayet etmeye başladığı uyarısında bulunan Lagarde, 'Enflasyonun dolaylı etkilerini son haftalarda neredeyse her alanda net bir şekilde görmeye başladık. Özellikle ücret artışı riskleri gibi ikinci tur etkilerin su yüzüne çıktığını hissettiğimizde, kaçınılmaz olarak tedbir almak zorundayız. Bu noktada özellikle çekirdek enflasyon göstergesini yakından takip ediyoruz.' dedi.

Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Joachim Nagel, Orta Doğu'daki gerilimin azalması durumunda dahi Avrupa Merkez Bankasının (ECB) enflasyon riskine karşı ihtiyatlı duruşunu sürdüreceğini bildirdi.

Makroekonomik veri tarafında Avro Bölgesi'nde sanayi üretimi nisanda bir önceki aya göre yüzde 0,1, geçen yılın aynı ayına göre de yüzde 0,3 artış gösterdi.

Söz konusu gelişmelerle Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 1,05, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,4 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,66 değer kazanırken, İngiltere'de FTSE 100 endeksi ise yüzde 0,39 değer kaybetti. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne karışık seyirle başladı.

- BoJ politika faizini 1995'ten bu yana ilk kez yüzde 1'e çıkardı

Asya borsaları Japonya Merkez Bankasının (BoJ) faiz kararı ve Çin'den gelen zayıf makroekonomik veriler sonrasında karışık bir seyir izleniyor.

BoJ, politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 1'e çıkardı. Banka böylece politika faizini 1995'ten bu yana ilk defa yüzde 1'e yükseltmiş oldu.

Kararın 7'ye karşı 1 oyla alındığı, kurul üyesi Toichiro Asada'nın ise faiz oranının yüzde 0,75'te tutulması yönünde karşı oy kullandığı bildirildi. BoJ Başkanı Kazuo Ueda ise toplantıya sağlık sorunları nedeniyle katılamadı.

Banka açıklamasında, 'Temel TÜFE enflasyonunun yüzde 2'ye yaklaştığı ve finansal koşulların elverişli olduğu göz önüne alındığında, Banka, ekonomik faaliyet ve fiyatlardaki gelişmelerin yanı sıra finansal koşullara yanıt olarak politika faiz oranını yükseltmeye ve para politikasındaki genişlemeci duruşun derecesini ayarlamaya devam edecektir.' ifadelerine yer verildi.

Bu bağlamda, Orta Doğu'daki durumun gelecekteki seyrinin Japonya'nın ekonomik faaliyeti ve fiyatları üzerindeki etkisinin yakından takip edileceği belirtilen açıklamada, ekonomik faaliyet ve fiyatlara ilişkin görünümün temel senaryosunun gerçekleşme olasılığını ve bu görünüme yönelik riskleri değerlendirerek, para politikasındaki ayarlamanın zamanlaması ve hızının değerlendirileceği aktarıldı.

Banka açıklamasında, BoJ'un 2027'nin ocak-mart dönemine kadar Japon devlet tahvillerine yönelik aylık alım tutarını her çeyrekte yaklaşık 200 milyar yen azaltmasının planlandığı belirtildi.

Enflasyonist baskılar ve yendeki zayıflama faiz artırımına neden olan önemli sebepler arasında yer aldı.

Zayıf yen, Japonya'nın ihracatının rekabet gücünü artırmasına rağmen, ithalattan kaynaklı enflasyona sebep oluyor ve kamu maliyesini baskı altına alıyor.

Öte yandan Çin'de mayıs ayına ilişkin perakende satışlar, Aralık 2022'den bu yana ilk kez düşüş göstererek bir önceki yıla göre yüzde 0,6 azaldı. Ülkede mayıs ayına ilişkin kentsel sabit varlık yatırımları, gayrimenkul ve imalat sektörlerinin de etkisiyle yüzde 4,1 azalış kaydetti.

Ülkede mayıs ayında yeni konut fiyatları yüzde 0,2, ikinci el konut fiyatları yüzde 0,3 azalırken, işsizlik oranı yüzde 5,2'den yüzde 5,1'e indi.

Çin'de mayıs ayına ilişkin sanayi üretimi ise yüzde 4,5 artışla beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

Ülkede güçlü arz ile zayıf talep arasındaki dengesizlik ciddi boyutunu koruyor.

İran savaşının enerji akışında yarattığı aksamanın emtia fiyatlarını yükseltmesi, Çin ekonomisini yıllardır etkileyen deflasyonist baskıların hafiflemesine katkı sağlasa da söz konusu fiyat artışlarının talep değil maliyet kaynaklı olması ekonomideki kırılganlığın sürdüğüne işaret ediyor.

Öte yandan Avustralya Merkez Bankası, politika faizini yüzde 4,35'te sabit bıraktı.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,6, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 1,9 yükselirken, Çin'de Şanghay bileşik endeksinde yatay bir seyir izleniyor. Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,3 geriledi.

- Borsa günü yükselişle tamamladı

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 3,64 değer kazanarak 14.446,42 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün günü akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,14 yükselişle 16.759,00 puandan tamamladı.

Dolar/TL dün günü 46,2900'dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 46,3030'dan işlem görüyor.

Orta Doğu'da barış ikliminin tesis edileceğine yönelik beklentiler ve tahvil faizlerindeki gerilemenin etkisiyle Türkiye'nin 5 yıllık kredi risk primi (CDS), 218,98 baz puana gerileyerek 19 Şubat'tan bu yana en düşük seviyesini gördü.

Analistler, bugün yurt içinde konut fiyat endeksinin, yurt dışında ise Avro Bölgesi'nde ZEW ekonomik güven endeksi, ABD'de konut başlangıçları ve inşaat izinlerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.600 ve 14.700 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puan seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

10.00 Türkiye, mayıs ayı konut fiyat endeksi

12.00 Almanya, haziran ayı ZEW ekonomik güven endeksi

12.00 Avro Bölgesi, haziran ayı ZEW ekonomik güven endeksi

15.30 ABD, mayıs ayı konut başlangıçları

15.30 ABD, mayıs ayı inşaat izinleri

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat güne yüzde 0,39 yükselişle 16.800,00 puandan başladı.

Dün alış ağırlıklı seyreden haziran vadeli endeks kontratı, normal seansı yüzde 4,26 artışla 16.734,00 puandan tamamladı. Endeks kontratı akşam seansında da yükselişini sürdürerek 16.759,00 puandan işlem gördü.

Haziran vadeli endeks kontratı, bugün açılış seansında önceki normal seans kapanışına göre yüzde 0,39 artışla 16.800,00 puandan işlem görüyor.

Küresel piyasalar, ABD-İran anlaşmasına ilişkin ayrıntıların henüz netleşmemesi nedeniyle karışık bir seyir izliyor.

Analistler, bugün yurt içinde konut fiyat endeksinin, yurt dışında ise Avro Bölgesi'nde ZEW ekonomik güven endeksi, ABD'de konut başlangıçları ve inşaat izinlerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan endeks kontratında 16.900 ve 17.000 puanın direnç, 16.700 ve 16.600 puanın destek konumunda olduğunu bildirdi.

Bu durum yalnızca yerli yatırımcılar için değil, carry trade ve benzeri yollarla Türkiye'ye kısa vadeli sermaye getirerek yatırım yapan yabancılar için de önemli getiriler yarattı.

Ancak bu tür yatırımlarda performans yalnızca faiz oranıyla ölçülemez. Çünkü yatırımcının nihai amacı vade sonunda yeniden dolara dönmekse, elde ettiği faiz kadar kurdaki değişim de sonucu belirler. Başka bir ifadeyle yatırımın gerçek başarısı TL cinsinden değil, dolar cinsinden elde edilen getiriyle ölçülür. Bu nedenle faiz kazancının ne kadarının kur artışı tarafından eritildiğini de hesaba katmak gerekir. Bu ilişki aşağıdaki formülle gösterilebilir:

R = (1 + i) / (1 + Δs) - 1

Burada:

(i) = TL mevduat faizini (bütün senaryolarda vergi sonrası net % 38),

(Δs) = kurdaki artış oranını (TL'nin dolar karşısında değer kaybı),

(R) = dolar bazlı net getiriyi gösterir.

Buna göre dört farklı kur senaryosunu ele alıp bir yıllık bir dönem sonundaki getiri oranını hesaplayarak sonuçları değerlendirelim:

Tablo dikkat çekici bir sonuca işaret ediyor. Vergi sonrası net faiz oranı %38 olsa bile, kur artışı aynı düzeye ulaştığında dolar bazındaki kazanç tamamen ortadan kalkıyor. Kur artışı faiz oranını aştığında ise yatırımcı TL cinsinden kazanç elde etmesine rağmen dolar bazında zarar etmeye başlıyor.

Bu hesaplama zinciri bir gerçeği net biçimde ortaya koymaktadır: TL mevduatın dolar bazlı getirisi, faiz oranı ile kur artışı arasındaki yarışın sonucudur.

Faiz oranı (i), kur artışını (Δs) ne ölçüde aşarsa dolar bazındaki getiri de o ölçüde yükselir.

Son iki yılda uygulanan politikalar sonucunda kur artışı çoğu zaman TL faizlerinin altında kaldığı için, TL mevduat, tahvil, bono ve para piyasası fonlarına yatırım yapanlar dolar bazında da önemli getiriler elde ettiler. Bunun sonucu olarak hem yerli yatırımcılar hem de Türkiye'ye kısa vadeli sermaye getiren yabancı yatırımcılar yüksek kazançlar sağladılar.

Ancak geçmişte elde edilen bu sonuçların gelecekte de aynı şekilde tekrarlanacağını varsaymak doğru değildir. Aynı faiz oranı altında bile kur artışının hızlanması durumunda dolar bazındaki getiri hızla azalabilir, hatta negatife dönebilir.

Bu nedenle TL mevduata, TL tahvillere veya TL bazlı yatırım fonlarına yatırım yaparken üzerinde durulması gereken temel mesele faiz oranı değil, vade sonunda dolar kurunun nerede olacağıdır. Çünkü yatırımcının dolar bazındaki kazancını belirleyen unsur, faiz ile kur artışı arasındaki ilişkinin nasıl şekilleneceğidir.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Ne sanayi sektöründe ne de ekonomik faaliyet hacminde (GSYH'de) işler yolunda gidiyor. Bu ayın başında ilk çeyreğin GSYH gelişmelerini öğrenmiştik. Son iki çeyrektir neredeyse yerinde saymıştı. Dün nisan ayı sanayi üretim endeksi açıklandı. Bir ay öncesine kıyasla yüzde 3,7 oranında artış var. 'Yolunda gitmiyor' dedim ama bu aylık artış yoksa işlerin toparlandığını mı gösteriyor?

Son dört çeyrektir GSYH büyümesi baş aşağıya gidiyor

İlk grafikte her iki değişkenin de bir dönem öncesine göre değişimleri gösteriliyor. Grafiğin başlangıç tarihi ekonomi programının başlangıcından önceki ilk çeyrek: 2025'in ikinci çeyreği. Son dört çeyrektir GSYH büyümesi baş aşağıya gidiyor. Son çeyreğin büyüme oranı sadece yüzde 0,1. Sanayi üretimi GSYH'ye kıyasla daha şiddetli dalgalanıyor. Özellikle 2025'in ilk çeyreğinden iki çeyrek öncesine kadar olumsuz bir seyir var; hızla aşağıya iniyor. 2025'in son çeyreğinden itibaren hafif bir toparlanma var gibi görünüyor. 2025'in son çeyreğinde ne büyümüş ne de küçülmüş. 2026'nın ilk çeyreğinde yüzde 0,2 oranında artmış. Nisan ayında (üçer aylık ortalamalar dikkate alındığında) ise yüzde 1,9 oranında yükseliyor. Ama bu kadar yüksek kredi faizi, çeşitli kredi kısıtlamaları ve ihracat ortamının iyi olmadığı koşullar altında bunun sürmesi beklenmez. Muhtemelen 'tek aylık' bir gözlem olarak kalacak.**

Tekstil ve giyimde durum çok kötü

Gelin dün açıklanan sanayi üretimi verisine biraz daha yakından bakalım. İkinci grafikte 2006'nın birinci çeyreğinden bu yana hem sanayi üretim endeksinin hem de iki alt bileşeni olan tekstil ve giyim sektörleri üretim endekslerinin hareketleri gösteriliyor. Bu sefer büyüme oranı değil, endekslerin kendileri yer alıyor. Oldukça çarpıcı gelişmeler dikkat çekiyor. Birincisi, sanayi üretimi 2023'ün ikinci çeyreğinden bu yana sadece yüzde 4,1 oranında artmış. Farklı bir ifadeyle, üç yıla yaklaşan bir sürede sanayi üretimi neredeyse yatay seyretmiş. İkincisi, tekstil ve giyim sektörlerinde durum çok kötü. Bu üç yıla yaklaşan süreçte tekstil üretimi yüzde 7,6, giyim üretimi ise yüzde 32,7 oranında azalmış. Zaten ikinci grafikte her iki üretim endeksinin son yıllarda nasıl arzın merkezine doğru yöneldikleri görülüyor.

Burada birkaç noktaya mutlaka değinmek gerekiyor. Birincisi, Türkiye'nin düşük teknolojili ve verimsiz çalışan, bu nedenle de sadece düşük ücret-yüksek kur ile ayakta kalan sektörlerden kurtulması gerekiyor. Ama bu bir sanayi politikası çerçevesinde olmalı. O sektörlerde çalışanların gelişmesi hedeflenen sektörlerde çalışmaları için beceri artırıcı programları tasarlamadan bu ve dönüşümü mümkün olduğunca işsizlik yaratmadan gerçekleştirecek adımları atmadan olmaz. 'Saldım çayıra Mevlâm kayıra' şeklinde bir dönüşüm çok sayıda engelle karşılaşır ve çok sancılı olur. İkincisi, yerli paraya kalıcı biçimde güven duyulması sağlanamadıkça, sadece çok yüksek faiz ve döviz müdahaleleri ile enflasyonla mücadele edilip programın temel eksiklikleri tamamlanmadıkça, program eninde sonunda yarım bırakılan çok sayıda programın yer aldığı tozlu raflara kaldırılır. Seçim yaklaşmasa da bu gerçekleşir. Seçim sath-ı mailine girmekte olduğumuz bu dönemde bu haydi haydi olur. Toplumsal kazanımlar yok olur, olan uzun süre değerli kalan lira yüzünden zor durumda kalanlara olur.

Şunu da daha sonra ele almak üzere not düşeyim: Yüksek teknolojili sektörlere yelken açmak zor bir iş. Birincisi, bunu tasarlayabilecek ve gerekli sanayi politikasını uygulayabilecek kadrolarınız olmalı. İkincisi, girişimcileri rant peşinde koşmaktan caydırarak bu sektörlere kanalize etmenin önkoşullarını yerine getirmelisiniz (ihale yasası, imar yasası, yargı sistemi). Üçüncüsü, yüksek teknolojide artık Çin gerçeği var. Onunla nasıl rekabet edeceksiniz? Gelecek yazıda, bu son soru çerçevesinde paçası tutuşan Avrupa ülkelerinden Fransa'da hazırlanan bir rapora değineceğim.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

Nisanda mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış hesaplamayla mart ayına göre artış ise yüzde 3,7 olarak gerçekleşti. Aynı arındırma işlemiyle hesaplanan imalat sanayi artışı da oldukça yüksek, yüzde 4,4.

Hem yıllık hem aylık artışlar gayet iyi; hele hele önceki aylardaki performans dikkate alınınca.

Ama önemli olan bu artışların genele yayılıp yayılmadığı:

Tüm sanayiyi kapsayan bir artıştan söz etmek zor. Oranları böylesine yukarı taşıyan sektörler sınırlı. Ve bu sektörlerde normal sayılabilecek artışlar yaşanmış olsaydı toplam artışı çok daha aşağılarda görecektik.

Dolayısıyla sanayideki ve imalat sanayindeki artış hızı elbette olumlu ancak bunun tüm sanayiye yayılmadığı gerçeğini de kabul etmek gerekiyor.

Lokomotif sektörler

İmalat sanayi sektörleri, üretim teknolojilerine göre 'düşük, orta-düşük, orta-yüksek ve yüksek teknolojili' olarak dörde ayrılıyor. İşte imalat sanayi üretimini sürükleyen sektörler de orta-yüksek ve yüksek teknolojili sektörler.

Bu yıl nisan ayında geçen yıla göre bu sektörel ayrım bazında sağlanan üretim artışları ve bu artışların imalat sanayine katkısı şöyle (Parantez içindeki değerler katkıyı gösteriyor):

'Düşük teknolojili ürünler yüzde 0,4 (0,2 puan), orta-düşük teknolojili ürünler yüzde 3,2 (0,9 puan), orta-yüksek teknolojili ürünler yüzde 15,6 (4,1 puan), yüksek teknolojili ürünler yüzde 36,8 (1,6 puan).'

Orta-yüksek ve yüksek teknolojili sanayideki üretim artışı elbette önemli ama Türkiye için emek yoğun sektörler de ihmal edilebilir değil.

Yüzde 100'e yakın artış

Yüksek teknolojili ürünlerdeki üretimin çok hızlı artmasını sağlayan kalemlerde en çok dikkati çeken 'Diğer ulaşım araçları imalatı' alt kalemi.

Bu grupta nisan ayındaki üretim, geçen yılın aynı ayındaki üretimin tam yüzde 92,2 üstünde gerçekleşti. Nisandaki üretim, mart ayına göre de mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış hesaplamayla yüzde 83,8 artış gösterdi. İnanılmaz bir üretim artışı söz konusu.

Diğer ulaşım araçları imalatı, yıllık bazdaki yüzde 92,2'lik üretim artışıyla yüzde 6,8 artan imalat sanayine tek başına 2,8 puanlık katkıda bulundu. Diğer ulaşım araçları imalatı ile motorlu kara taşıtı imalatı dışında kalan üretim kastediliyor. Yani bu kapsama ağırlıklı olarak İHA, SİHA gibi araçlar giriyor.

İmalat sanayindeki yüzde 6,8'lik büyümeye katkı yönünden ikinci sırada geçen yıla göre yüzde 12,5 üretim artışı kaydedilen fabrikasyon metal ürünleri sektörü geliyor. Bu sektördeki yüzde 12,5'lik üretim artışından imalat sanayindeki yüzde 6,8 düzeyindeki artışa gelen katkı 0,9 puan düzeyinde.

Dört aylık ve yıllık durum

Sanayi üretiminde bir ayda kaydedilen üretim artışı girişte de belirttiğim gibi adeta göz kamaştırıcı. Her ne kadar bu artış ağırlıkla bir sektörden kaynaklanıyor olsa da:

Ancak yalnızca bir aydaki değişime bakmak büyük fotoğrafı görmek için yeterli değil. O yüzden ilk dört ay ve son bir yıl toplamındaki değişimlere de bakmakta yarar var.

Toplam sanayi üretimi takvim etkisinden arındırılmış hesaplamaya göre ilk dört ayda geçen yılın aynı dönemine göre yalnızca yüzde 1,3 arttı.

Nisan itibarıyla son bir yıldaki üretim ise önceki bir yıla göre yüzde 2,8 artış gösterdi.

Ya üretim düzeyi?

Üretimin ne kadar arttığı kadar hangi düzeyde bulunduğu da önemli.

TÜİK sanayi üretim endeksini 2021 yılını baz alarak, yani 2021 ortalamasını 100 kabul ederek oluşturuyor. Bu yılın ortalamasına ilişkin bir değer tabii ki yok. Dolayısıyla beş yıllık dönemdeki üretim artışına bakmak için bu nisandaki endeksi 2021'in nisan endeksiyle karşılaştırmak gerek.

Buna göre son beş yıldaki üretim yüzde 16,6 artış gösterdi. Bu da yıllık ortalama artışın yüzde 3,1 olduğunu ortaya koyuyor. Yani Türkiye beş yıl önce nisanda 100 birim üretim yaparken şimdi ancak 116,6 birimlik üretim düzeyine erişmiş durumda.

Kaldı ki biraz önce de değindiğim gibi sanayi üretimindeki artışta çok büyük etken yüksek teknolojili ürünler ve bu kapsamda ağırlıkla İHA, SİHA gibi araçların üretimi. Diğer ulaşım araçları üretiminde beş yılda kaydedilen artış yüzde 319 düzeyinde. Yani yıllık ortalama üretim artışı yüzde 33.

Dolayısıyla bu kalem dışında kalan üretimdeki artış haliyle yıllık ortalama bazda yüzde 3,1'in çok altında.

• Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve borsagundem.com.tr'nin editoryal politikasını yansıtmayabilir.

'Hicri 1448. yılın milletimiz ve İslam alemi için hayırlara vesile olmasını diliyor, yeni yılın tüm insanlığa barış ve huzur getirmesini Rabb'imden niyaz ediyorum. Yeni hicri yılımız mübarek olsun.'

TBMM Başkanı Kurtulmuş: İslam aleminin hicri 1448. yılını tebrik ediyorum

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, sosyal medya hesabından paylaştığı mesajında, 'Yeni hicri yılımızın dünyada ve bölgemizde barışın ve istikrarın hakim olacağı bir başlangıç olması temennisiyle aziz milletimizin ve İslam aleminin hicri 1448. yılını tebrik ediyor, tüm insanlığa hayırlar getirmesini diliyorum.' ifadesine yer verdi.

Şirketten yapılan açıklamaya göre, Realta Danışmanlık tarafından bu yıl 17'ncisi gerçekleştirilen araştırmaya, 98 binin üzerinde üniversite öğrencisi ve yaklaşık 40 bin genç profesyonel olmak üzere, toplam 137 binden fazla kişi katıldı.

Katılımcılar, şirketleri liderlik anlayışı, kariyer fırsatları, eğitim ve gelişim imkanları, kurum kültürü, ücret ve yan haklar ile çalışma ortamı gibi kriterler üzerinden değerlendirdi.

Araştırma sonuçlarına göre TUSAŞ, ilk kez savunma sanayisi sektörünün zirvesine yükseldi. Böylece şirket, genç yeteneklerin kariyer hedeflerinde en çok tercih ettiği sektör kuruluşu oldu.

TUSAŞ, tüm sektörleri kapsayan 'Türkiye'nin En Gözde 200 Şirketi' listesinde de geçen yıla göre 12 basamak yükselerek 6'ncı sırada yer aldı.

Milli havacılık, uzay ve savunma teknolojilerinde yürüttüğü projelerle dikkati çeken TUSAŞ, özgün platformları ve yüksek teknoloji odaklı çalışma ortamıyla genç mühendisler ve profesyoneller için önemli kariyer merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor.

S&P 500 endeksi yüzde 1,65 artışla 7.554,29 puana ve Nasdaq endeksi yüzde 3,07 kazançla 26.683,94 puana çıktı.

ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri yeniden başlatmayı öngören mutabakatın sağlanmasıyla pay piyasalarında pozitif bir seyir izlendi.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, dün sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, 'yoğun görüşmelerin ardından' ABD ile İran arasında mutabakata varıldığını duyurmuştu.

Her iki tarafın da 'Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan ettiğini' aktaran Şerif, söz konusu mutabakatın resmi imza töreninin 19 Haziran'da İsviçre'de düzenleneceğini belirtmişti.

ABD Başkanı Donald Trump da Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirmişti. Trump bugün yaptığı açıklamada ticari petrol tankerlerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapmaya başladığını belirtti.

Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı ve bölgedeki gerilimin azalacağı beklentileri petrol fiyatlarında düşüşe yol açtı. Brent petrolün vadeli varil fiyatı TSİ 23.00 itibarıyla yüzde 4'ün üzerinde gerileyerek 83,73 dolara indi. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 81,41 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatlarındaki gerileme, enerji şirketlerinin hisseleri üzerinde baskı oluştururken enerji maliyetlerindeki düşüşten fayda sağlayan hava yolu şirketlerinin hisselerini destekledi.

ABD'li enerji şirketlerinden Exxon Mobil'in hisseleri yüzde 4,14 ve Chevron'un hisseleri yüzde 3,64 düştü.

Hava yolu şirketlerinden United Airlines'ın hisseleri yüzde 3,85, American Airlines'ın hisseleri yüzde 3,2 ve Delta Air Lines'ın hisseleri yüzde 1,22 değer kazandı.

Öte yandan, SpaceX hisseleri, şirketin 2 trilyon doların üzerinde değerlemeyle gerçekleştirdiği halka arzın ardından ikinci işlem gününde yüzde 19,6 yükseldi.

Fox hisseleri ise şirketin Roku'yu 22 milyar dolarlık bir anlaşmayla satın alacağını duyurmasının ardından yüzde 15,2 geriledi.

Makroekonomik veri tarafında, ABD'de sanayi üretimi, mayısta aylık bazda yüzde 0,1 ile beklentilerin altında artış gösterdi.

ABD Merkez Bankası (Fed) New York şubesinin açıkladığı imalat endeksi haziranda 5,7 değerine inerek beklentilerin altında gerçekleşti.

Petrol fiyatlarındaki düşüş enflasyona dair endişeleri hafifletirken Fed'in bu haftaki para politikası toplantısından çıkacak kararlar yatırımcıların odağında olacak.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in politika faizini sabit tutmasına kesin gözüyle bakılırken, Fed Başkanı Kevin Warsh'un ilk kez başkanlık edeceği toplantının ardından yapacağı açıklamalar yakından takip edilecek.

Açıklamada, ikinci el araç ticaretinin belirli kurallar çerçevesinde yürütülmesi gerektiği vurgulanırken, sektörde kayıt dışı faaliyetlerin azaltılması ve tüketicilerin korunması amacıyla denetimlerin aralıksız devam ettiği belirtildi.

Mevzuat gereği ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan işletmelerin Ticaret Bakanlığı'ndan yetki belgesi almak zorunda olduğuna dikkat çekilen açıklamada, şu ana kadar 84 bin 804 işletmeye yetki belgesi verildiği ifade edildi.

Son dönemde yapılan denetimlerde, gerekli yetki belgesine sahip olmadan ikinci el araç ticareti yaptığı belirlenen 176 gerçek ve tüzel kişi hakkında işlem yapıldı. Bu kapsamda kişi başına 400 bin 680 TL ile 1 milyon 402 bin 380 TL arasında değişen tutarlarda olmak üzere toplam 102 milyon lira ceza kesildi.

Bakanlık verilerine göre yalnızca 2026 yılında yetki belgesiz faaliyet gösterenlere uygulanan idari para cezalarının toplamı 108 milyon lirayı aşarken, bugüne kadar kesilen cezaların toplam tutarı ise 305 milyon liraya ulaştı.

Ticaret Bakanlığı, sektörde adil rekabet ortamının güçlendirilmesi, haksız kazançların önlenmesi ve tüketicilerin mağduriyet yaşamaması için denetim ve düzenleme çalışmalarının kararlılıkla sürdürüleceğini açıkladı.

Georgieva, yazıda, 'Orta Doğu'daki savaşın başlamasının üzerinden 3 aydan fazla süre geçerken küresel ekonomi dayanıklılığını koruyor gibi görünüyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Emtia fiyatları, enflasyon ve enflasyon beklentileri ile finansal koşulların etkilendiğine işaret eden Georgieva, ancak bu etkilerin henüz küresel bir yavaşlamaya işaret edecek düzeyde olmadığını aktardı.

Georgieva, dünyanın en büyük ekonomileri ABD ve Çin'de güçlü bir ekonomik ivme gördüklerini kaydetti.

- 'Belirsizlik ve riskler yüksek seyretmeye devam ediyor'

Genel olarak dayanıklılık gösteren küresel tablonun önemli eşitsizlikleri gizlediğini belirten Georgieva, gelişmiş ekonomiler arasında bile bazı ülkeler ve toplulukların daha ağır darbe aldığını, Afrika'da ise olumsuz etkilerin daha belirgin olduğunu ifade etti.

Georgieva, 'Hürmüz Boğazı'nın uzun süreli kapanması ve çatışmalar nedeniyle Orta Doğu'daki altyapının zarar görmesiyle birlikte belirsizlik ve riskler yüksek seyretmeye devam ediyor.' değerlendirmesinde bulundu.

IMF Başkanı Georgieva, 8 Temmuz'da yayımlanacak Dünya Ekonomik Görünümü raporunun güncellemesinde küresel tabloya ilişkin güncel bir analiz sunacakları aktardı.

- 'Pazar günü açıklanan ateşkes memnuniyet verici'

Enerji arz şokunun süresi ve yoğunluğunun büyük önem taşıdığını vurgulayan Georgieva, 'Ne kadar çabuk çözülürse o kadar iyi, özellikle de altyapıda meydana gelen ciddi hasar dikkate alındığında arzın toparlanması zaman alacağı için, pazar günü açıklanan ateşkes memnuniyet verici.' ifadelerini kullandı.

Georgieva, çatışma veya aksaklıkların yoğunlaşması halinde bunun küresel büyüme için 'açık bir risk' olduğunu belirterek, süregelen yüksek belirsizlik nedeniyle tüm politika yapıcıların çevik ve disiplinli olmaları gerektiğini kaydetti.

Şu aşamada üye ülkelerin çoğunun finansal destekten ziyade net ve açık bir politika rehberliği talep ettiğini ifade eden Georgieva, buna uygun olarak özel olarak hazırlanmış politika tavsiyeleri ve kapasite geliştirme desteği sunduklarını, finansal desteğe ihtiyaç duyan ülkeler için de devreye girdiklerini aktardı.

Georgieva, 'Küresel ekonominin şoku şu ana kadar göğüsleyebilmiş olması güven verici, ancak rehavete kapılmaya neden olmamalı. IMF yüksek alarm halinde olmaya devam ediyor.' değerlendirmesinde bulundu.

THY Peru Seferleri İçin Düğmeye Bastı

Türk Hava Yolları (THYAO), Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda, pazar koşulları ve operasyonel imkanların uygun olması halinde Peru'nun başkenti Lima'ya tarifeli uçuş başlatılmasına karar verildiğini açıkladı. Yeni hattın, şirketin Güney Amerika ağını güçlendirmesi bekleniyor.

ASELSAN'dan 114,7 Milyon Dolarlık Yeni İhracat Anlaşmaları

Savunma sanayi şirketi ASELSAN (ASELS), yurt dışındaki müşterilerine yönelik radar, hava savunma, elektro-optik ve haberleşme sistemleri ile insansız hava ve deniz araçları faydalı yüklerinin ihracatı kapsamında toplam 114,7 milyon dolar tutarında satış sözleşmeleri imzaladığını duyurdu.

CVK Maden Stratejik Ortaklık Görüşmelerine Başladı

CVK Maden (CVKMD), bağlı ortaklığı Orta Truva Madencilik'e ait sahalarda üretime başlanabilmesi için 300 milyon doların üzerinde yatırım gerektiğini belirterek stratejik ortak arayışına başladığını açıkladı.

Şirket, 12 Haziran itibarıyla potansiyel bir yatırımcı ile resmi görüşmelere başlandığını ve görüşmeler kapsamında yatırımcı tarafından 6,5 milyon dolar tutarında avans ödemesi yapıldığını bildirdi. Anlaşmanın gerçekleşmesi halinde Orta Truva'daki payların belirli bir kısmı stratejik ortağa devredilecek ancak yönetim hakları CVK Maden'de kalacak.

ARD Grup Pakistan'da İş Birliği Anlaşması İmzaladı

ARD Grup Bilişim (ARDYZ), Pakistan'ın önde gelen teknoloji şirketlerinden Computer Marketing Company (CMC) ile iş birliği protokolü imzaladığını duyurdu.

Anlaşma; e-Devlet çözümleri, kamu bilgi sistemleri, yapay zekâ, dijital dönüşüm, siber güvenlik ve savunma sanayi yazılımları alanlarında ortak projeler geliştirilmesini kapsıyor. İş birliğinin şirketin uluslararası büyüme stratejisine katkı sağlaması hedefleniyor.

Europower'dan Kırgızistan Projesine Sipariş

Europower Enerji (EUPWR), Kırgızistan'da yürütülen elektrik projelerinde kullanılmak üzere hava yalıtımlı orta gerilim modüler hücre satışı için 988 bin 848 dolar tutarında yeni sipariş aldığını açıkladı. Siparişin güncel kurla yaklaşık 45,8 milyon TL büyüklüğünde olduğu belirtildi.

Aksa Enerji'den Türkiye'de Bir İlk

Aksa Enerji (AKSEN), Şanlıurfa'da bulunan 50 MW kurulu güce ve 61,93 MWh depolama kapasitesine sahip RASA Müstakil Elektrik Depolama Tesisi'nin ticari faaliyete başladığını duyurdu.

Şirket, söz konusu tesisin Türkiye'nin ilk müstakil elektrik depolama tesisi olduğunu vurguladı.

DAP Gayrimenkul'den İhale ve Sermaye Avansı Açıklaması

DAP Gayrimenkul (DAPGM), Emlak Konut tarafından düzenlenecek İstanbul Eyüpsultan Kemerburgaz 3. Etap Arsa Satışı Karşılığı Gelir Paylaşımı ihalesine katılma kararı aldığını açıkladı.

Şirket ayrıca hesaplarına 102,9 milyon TL tutarında sermaye avansı aktarıldığını duyurdu.

Sümer Varlık Yönetim'den Yeni Portföy Alımı

Sümer Varlık Yönetim (SMRVA), Türkiye Finans Katılım Bankası'nın gerçekleştirdiği tahsili gecikmiş alacak ihalesinde 346,8 milyon TL anapara büyüklüğündeki portföyü en yüksek teklifi vererek kazandığını açıkladı.

İhalenin kesinleşmesi için banka yönetim kurulu onayı bekleniyor.

Global Yatırım Holding Denizli'de Yeni Konut Projesi Başlatıyor

Global Yatırım Holding (GLYHO), bağlı ortaklığı Ardus Gayrimenkul Yatırımları aracılığıyla Denizli'de geliştirdiği Sümerpark Evleri Projesi'nin ikinci etabı için TÜR-SUM / D.A.B. İş Ortaklığı ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladı.

Toplam 3 bloktan oluşacak projenin inşaat süresinin 36 ay, oturum başlangıcının ise yaklaşık 42 ay sonra olması planlanıyor.

Altınkılıç Gıda Irak Pazarında Büyümeyi Hedefliyor

Altınkılıç Gıda (ALKLC), Irak merkezli AL JAMEEL Company General Trading and Commerce ile distribütörlük ve iş birliği anlaşması imzaladığını duyurdu.

Anlaşma kapsamında şirketin süt ve süt ürünleri başta olmak üzere çeşitli ürünlerinin Irak'taki dağıtım, pazarlama ve satış faaliyetleri yürütülecek. Şirket, iş birliğinin ihracat gelirlerine ve marka bilinirliğine olumlu katkı sağlamasını bekliyor.

Günün Öne Çıkanları

• ASELSAN'ın 114,7 milyon dolarlık ihracat sözleşmeleri,
• CVK Maden'in stratejik ortaklık görüşmeleri ve 6,5 milyon dolarlık avans ödemesi,
• Aksa Enerji'nin Türkiye'nin ilk müstakil elektrik depolama tesisini devreye alması,
• THY'nin Lima uçuşları için aldığı karar,
• Altınkılıç Gıda'nın Irak pazarına yönelik yeni distribütörlük anlaşması günün en dikkat çekici gelişmeleri arasında yer aldı.

Kervan Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. (KRVGD)

Şirketin Genel Kurul kararı doğrultusunda hisse başına brüt 0,0364561 TL, net 0,0309876 TL temettü dağıtılacak. Temettü ödemesinin 18 Haziran tarihinde yapılması planlanıyor.

Türkiye Sigorta A.Ş. (TURSG)

Bedelsiz sermaye artırımı nedeniyle temettü tutarında güncelleme yapıldı. Buna göre hisse başına brüt 0,15 TL, net 0,1275 TL temettü ödenecek. Temettü tarihi ise 27 Ağustos olarak açıklandı.

Doğu Aras Enerji Yatırımları A.Ş. (ARASE)

Şirket, hisse başına brüt 2,00 TL, net 1,70 TL nakit temettü dağıtacağını duyurdu. Temettü ödemesinin başlangıç tarihi 24 Haziran olarak belirlendi.

Temettü Dağıtmayacak Şirketler

Bugün açıklanan kararlar kapsamında aşağıdaki şirketler kâr payı dağıtmama yönünde karar aldı:

• Sanica Isı Sanayi A.Ş. (SNICA)
• İhlas Gazetecilik A.Ş. (IHGZT)
• İhlas Yayın Holding A.Ş. (IHYAY)
• 1000 Yatırımlar Holding A.Ş. (BINHO)
• Bin Ulaşım ve Akıllı Şehir Teknolojileri A.Ş. (BINBN)

Öne Çıkan Detay

Açıklanan kararlar arasında en yüksek nakit temettü tutarı hisse başına brüt 2,00 TL ile ARASE tarafından duyurulurken, KRVGD ve TURSG de yatırımcılarına nakit kâr payı dağıtacak şirketler arasında yer aldı. Beş şirket ise bu dönem için temettü dağıtmama kararı aldı.

ABD'li yetkili, 'Bu mutabakat, müzakerelerimizin ve ilişkilerimizin gelecekte nasıl işleyeceğine dair bir çerçeve sunuyor. İranlılar nükleer programları, nükleer silah üretmediklerinin doğrulanması ve bölgedeki radikalizm ile terörizme finansman sağlamamaları konularında bizimle ne kadar işbirliği yapmaya istekli olurlarsa, dünya ekonomisine o kadar sıcak karşılanacaklar.' dedi.

Mutabakatın detayları 1-2 gün içinde açıklanacak

ABD ile İran arasındaki mutabakatın detaylarının 24 ila 48 saat içinde kamuoyuna açıklanacağını kaydeden yetkili, bu detaylarla birlikte herkesin mutabakatı daha iyi kavrayacağını söyledi.

ABD'li yetkili, bu mutabakatın imzalanmasıyla birlikte Hürmüz Boğazı'nın derhal gemi trafiğine açılacağını ve ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasının da hızlıca kaldırılacağını belirtti.

Hürmüz Boğazı'nın normal deniz trafiğine dönmesinin birkaç hafta içinde hemen mümkün olmayacağını vurgulayan yetkili, bununla birlikte trafiğin her geçen gün artmasını beklediklerini sözlerine ekledi.

İran fonlarının serbest bırakılması

ABD'li yetkili, İran'ın taahhütlerine bağlı olduğunu göstermesi durumunda 300 milyar dolarlık dondurulmuş olan fonlarının yavaş yavaş serbest bırakılacağını belirtti.

Yetkili, şu anda 'güven inşası aşamasında' olduklarını ifade ederek, 'Dondurulmuş fonları serbest bırakmaya ve yaptırımları kaldırmaya hazırız. Onlar da taahhütlerini yerine getirmeye istekli olduklarını gösteren adımlar atmalılar. Bu süreç, performansa bağlı olacak.' değerlendirmesini yaptı.

Körfez ülkelerinin de ABD-İran mutabakatına bağlı olduklarını ve İran'ın dondurulmuş fonları konusunda Washington ile birlikte hareket edeceklerini düşündüklerini söyleyen yetkili, bu anlaşmanın eski Başkan Barack Obama döneminde imzalanan anlaşmadan 'daha iyi' olduğunu savundu.

Yetkili, 'Eğer bu parayı sadece terörizmi finanse etmek ve bölgede istikrarsızlığı artırmak için kullanacaklarsa, onlara fonlarına erişim izni veremez veya fonları serbest bırakamazsınız.' yorumunu yaptı.

İsrail'in Lübnan'dan geri çekilme şartı yok

Öte yandan yetkili, İsrail'in Lübnan'dan geri çekilip çekilmeyeceği ile ilgili bir soruya yanıt verirken, mutabakatta İsrail'in geri çekilmesi gibi madde olmadığını söyledi.

'Geri çekilme anlaşmanın bir koşulu değildir. Anlaşma bir ateşkes olup, tek taraflı bir ateşkes olmayacaktır.' diyen yetkili, Hizbullah'ın İsrail'e saldırı düzenlemesi halinde İsrail'in buna karşılık vermeye hakkı olduğu değerlendirmesini yaptı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 66'ncısını yaptıkları toplantıda, 7-8 Temmuz'da Ankara'da yapılacak NATO Zirvesi hazırlıklarını, dış politikada son günlerde yaşanan hadiseleri, İran krizinde varılan mutabakatı ve bölge için sonuçlarını, dış ticaret cephesindeki güncel gelişmeleri etraflıca değerlendirdiklerini söyledi.

Kabine Toplantısı'nda alınan kararların ülke, millet ve devlet için hayırlara vesile olmasını dileyen Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Bir defa şunu tüm vatandaşlarımızın bilmesini istiyorum: Dünyamız ve bölgemiz tarihi bir dönemden geçerken, bizim ufkumuzda sadece büyük Türkiye var. Bizim idealimizde Türk milletini hayalleriyle buluşturmak var. Bizim hedefimizde bu çağa milletimizin mührünü vurmak var. Menzilinde güçlü, müreffeh, muteber ve muzaffer bir Türkiye'nin olduğu bu yolda durmadan, dinlenmeden yürüyoruz. Burada şu hususu samimiyetle ifade etmek istiyorum: Bu yolculukta elbette zaman zaman sıkıntılarla karşılaşıyoruz. Bu yolculukta tabii ki engellerle, zorluklarla muhatap oluyoruz. Kimi zaman içeriden kimi zaman dışarıdan önümüzü kesmeye, hızımızı yavaşlatmaya dönük operasyonlara maruz kalıyoruz ama bunlara aldırmadan, ülkemize ve milletimize hizmet mücadelemizi azimle sürdürüyoruz.'

İran ve ABD arasındaki mutabakat

Cumhurbaşkanı Erdoğan, yaklaşık iki asırlık yönetim sistemi arayışına son veren Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin hem bu yolculukta hem de içinden geçilen sancılı dönemde Türkiye'nin en büyük avantajına dönüştüğünü söyledi.

Ülkenin yumuşak karnı olan yönetimde istikrar sorununu çözen sistem sayesinde bugün devletin tüm kurumlarının uyum ve koordinasyon içinde çalıştığını, Türkiye'yi geleceğe taşımanın mücadelesini verdiğini vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:

'İşte en son İran'ı ve Körfez bölgesini etkileyen çatışmalarda olduğu gibi, Türkiye en zor krizleri bile son derece başarılı bir şekilde yönetiyor. İsrail'in tertip ve tahrikleriyle 28 Şubat'ta başlayan savaşta dün gece çok önemli bir adım atıldı. Amerika ve İran arasındaki çatışmaları sonlandırmaya dönük mutabakata varıldığı açıklandı. Böylece aylardır diken üstünde olan bölgemiz rahat bir nefes almış oldu. Biliyorsunuz Türkiye olarak, İran'a saldırıların ilk gününden itibaren daima sağduyulu, serinkanlı ve diplomasiyi önceleyen bir tutum içinde olduk. Provokasyonlara gelmedik, hakkaniyeti elden bırakmadık, komşuluk ve kardeşlik hukukumuzun zedelenmesine izin vermedik. Müttefiklerimiz ve Körfez'deki kardeşlerimizle işbirliği içinde hareket ettik. Savaşa benzin dökenlerden değil, barışın sesini yükseltenlerden olduk.'

Kardeş ülke Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütülen çabalara, Katar ve Suudi Arabistan'la birlikte çok güçlü destek verdiklerine dikkati çeken Erdoğan, 'Eş zamanlı olarak bölgemizi daha fazla bölmeyi, kardeş halklar arasında kandan duvarlar örmeyi amaçlayan sinsi oyunlara bigane kalmadık. Gün oldu Yunus'un diliyle konuştuk, gün oldu Yavuz'un diliyle konuştuk, gün oldu bin yapıp bir konuştuk ama her defasında Türkiye'nin hak ve hukukunu kararlı şekilde savunduk. Neticede coğrafyamızla birlikte tüm dünyayı uçurumun eşiğine getiren bu krizde, Allah'a hamdolsun tek bir vatandaşımızın dahi burnu kanamadı. Kardeşi kardeşe kırdırma planları amacına ulaşmadı. Türkler, Araplar, Kürtler ve Farslar arasında yeni fitne ateşleri yakma girişimleri başarısızlıkla sonuçlandı.' ifadelerini kullandı.

Mutabakata destek verenlere teşekkür etti

Cumhurbaşkanı Erdoğan, elbette, bölgede yaşanan korkunç yıkımı, okul sıralarında katledilen masum yavruların dramını, uluslararası hukukun pervasızca ayaklar altına alınmasını hiçbir zaman unutmayacaklarını dile getirdi.

'Aralarında masum yavruların da olduğu binlerce sivilin hayatına mal olan bu anlamsız savaş defterinin artık kapandığına inanıyoruz.' ifadesini kullanan Erdoğan, şöyle devam etti:

'Bizim de katkılarımızla varılan mutabakattan bölgemiz ve tüm insanlık adına büyük memnuniyet duyuyoruz. Mutabakatın, bölgemizde kalıcı barış ve istikrarın tesisine giden yolu ardına kadar açmasını ümit ediyoruz. Aylar sonra bölgemize ve tüm dünyaya rahat bir nefes aldıran bu önemli mutabakata ulaşılmasında emeği geçen başta Amerikan ve İran liderliği olmak üzere herkesi gönülden tebrik ediyorum. Arabuluculuk görevini layıkıyla yerine getiren Pakistanlı kardeşlerimizle, müzakerelere desteklerini esirgemeyen Katarlı ve Suudi kardeşlerimize aynı şekilde tebriklerimizi iletiyorum. Çatışmaların tarafı olmadıkları halde zarar gören, füzelerin ve dronların hedefi olan kardeş ülkelerimize de bir kere daha geçmiş olsun diyorum.

'Türkiye'ye hiçbir faydası olmayan polemik siyasetinizden yüz çevirdik'

28 Şubat'tan beri kimin barış istediğinin, kimin de savaşın devamından yana olduğunun çok net görüldüğünü belirten Erdoğan, 'Tüm umutlarını bölgemizde silah seslerinin susmamasına bağlayanlar, gayet iyi biliyoruz ki barış ikliminin güçlenmesinden rahatsız olacaklardır. Daha evvel defalarca yaptıkları gibi bu sürece de çomak sokmak için ellerinden geleni yapacaklardır.' ifadelerini kullandı.

Ellerinde Filistinli ve Lübnanlı masumların kanı olan 'katliam şebekesinin' dün ve bugün yaptığı açıklamaları bunun işaretleri olarak gördüklerini söyleyen Erdoğan, 'Dolayısıyla imzaların atılacağı güne kadarki süreçte gerilimi tırmandıracak her türlü söylem ve eylemden uzak durulması, sabotajlara karşı çok ama çok dikkatli olunması gerekmektedir.' dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye'nin bu süreçte de üzerine düşeni yapacağını dile getirerek, 'Mutabakatın hayırlı olmasını diliyor, Rabb'im ülkemizi ve bölgemizi bu tür gerilimlerden muhafaza eylesin diyorum.' temennisinde bulundu.

İran krizinin ilk gününden itibaren hükümetin politikalarına destek vermek yerine köstek olmaya çalışanları ise bugün bir kez daha Allah'a ve milletin tertemiz vicdanına havale ettiğini belirten Erdoğan, şöyle devam etti:

'Gözleri şahsi ikballeri dışında hiçbir şey görmeyenler bilsinler ki biz sizin Türkiye'ye hiçbir faydası olmayan polemik siyasetinizden yüz çevirdik. Siz, dış politika gibi tecrübe gerektiren, bilgi, birikim gerektiren, omurga gerektiren, yerli ve milli duruş gerektiren alanlarda ahkam kesmekten vazgeçin. Bunun yerine gidin koltuk peşinde koşun, salon kapmaca oynayın, en iyi bildiğiniz iş olan birbirinizin kuyusunu kazın. Biz sizden ihsan istemiyoruz, gölge etmeyin bu bize yeter diyoruz.'

'NATO'nun barış misyonlarına en güçlü desteği veren ülkeler arasında ilk sıralarda yer alıyoruz'

Erdoğan, 2026 yılında Türkiye olarak birbirinden önemli uluslararası zirvelere ev sahipliği yapmaya hazırlandıklarını ifade ederek, bunların en başında 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara'da gerçekleştirilecek olan NATO Liderler Toplantısı'nın olduğunu söyledi.

Türkiye'nin, 1952 yılında Demokrat Parti iktidarında katıldığı NATO ittifakının en önemli aktörlerinden biri olduğunu anlatan Erdoğan, 'Geçmişte bazı görüş ayrılıkları yaşansa da 10 yıllardır NATO'nun güneydoğu kanadının güvenliği büyük ölçüde ülkemize emanet edildi. Biz de ittifak bünyesindeki görevlerini her zaman layıkıyla yerine getiren, bu uğurda gerektiğinde elini taşın altına koyan bir müttefik olduk.' diye konuştu.

Erdoğan, NATO'nun ikinci büyük kara ordusunu sevk ve idare ettiklerini dile getirerek, şunları kaydetti:

'Keza dünyanın muhtelif yerlerinde NATO'nun barış misyonlarına en güçlü desteği veren ülkeler arasında ilk sıralarda yer alıyoruz. Ülkemizin savunma yeteneklerini geliştirirken ittifakın caydırıcılığına katkıda bulunuyoruz. Dünya barışı ve istikrarına önemli katkılar yapan NATO'nun gelecekte de bu misyonunu sağlıklı bir zeminde devam ettirmesinde fayda görüyoruz. Bunun yolu ise NATO'nun üzerine inşa edildiği müttefiklik ruhunun muhafaza edilmesinden geçmektedir. Esasen güçlü bir ittifak ancak güçlü bir dayanışma ve işbirliği zemininde yükselebilir.'

Berlin Duvarı'nın yıkılışından beri ittifakın geleceğine dair yazılan kötümser senaryoların hiçbirisinin gerçeğe dönüşmediğine işaret Erdoğan, NATO'nun, değişen şartlara ve terörizm gibi asimetrik tehditlere adapte olarak varlığını tahkim ettiğini belirtti.

Erdoğan, 'Türkiye olarak biz de kapsamlı askeri yeteneklerimiz, son derece dinamik savunma sanayimiz, stratejik önemi yüksek coğrafyamız, tarihi ve kültürel derinliğimizle ittifakta başat rol oynamaya devam edeceğiz. Gerek Türkiye'nin ittifak bünyesindeki konumunun gerekse bölgemizde cereyan eden hadiselerin Ankara Zirvesi'ne yönelik ilgiyi ve beklentileri artırdığını görüyoruz. Bu beklentilerin idrakiyle, zirvenin NATO güvenlik mimarisinin yarınlarına yön verecek bir eşik olması için çalışmalarımızı sürdürüyoruz.' dedi.

'Uluslararası programları Türkiye'nin büyüklüğüne yaraşır şekilde düzenleyeceğiz'

Türkiye'nin misafirperverlik konusunda tüm dünyada parmakla gösterilen bir ülke olduğuna dikkati çeken Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 'Özellikle ev sahipliğimizde düzenlenen 2015 yılındaki G20 Antalya Zirvesi bugün hala standartları belirleyen bir referans teşkil ediyor.' ifadesini kullandı.

Erdoğan, NATO Liderler Zirvesi vesilesiyle Ankara'ya gelecek devlet ve hükümet başkanlarını en güzel şekilde ağırlamak için kapsamlı bir hazırlık içinde olduklarını dile getirerek, şunları söyledi:

'Bugün hem NATO Zirvesi'nde hem de daha sonra resmi ziyaretlerde kullanılacak Ankara Havalimanı ve bağlantı yollarını açtık. Başkentimize ulaştırma alanında çok uzun yıllar hizmet edecek yeni bir eser daha kazandırmanın mutluluğunu yaşadık. Sadece NATO Zirvesi'nin değil, yıl içinde ülkemizde tertiplenecek diğer etkinliklerin de başarılı geçmesi için hazırlıklarımız devam ediyor.

28-29 Haziran'da NATO Parlamenter Zirvesi İstanbul'da yapılacak. Türk Devletleri Teşkilatımızın 13. Devlet Başkanları Toplantısı sonbaharda Ankara'da icra edilecek. 77. Uluslararası Uzay Kongresi'yle, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı'nı Antalya'da tertipleyeceğiz. İnşallah bütün bu uluslararası programları Türkiye'nin büyüklüğüne yaraşır şekilde düzenleyeceğiz.'

Erdoğan, omuzlarında taşıdıkları mesuliyetin bilinciyle gece gündüz demeden 86 milyona hizmet için koşturduklarını belirtti.

Son kabine toplantısından bu yana yine pek çok programa iştirak ettiklerini, milleti yeni eserler ve yatırımlarla buluşturmaya devam ettiklerini aktaran Erdoğan, şunları kaydetti:

'2 Haziran'da kuruluşunun 164. yıl dönümünü kutlayan Sayıştay camiamızla bir araya geldik. 3 Haziran'da, 2025 yılı içinde tamamladığımız ve toplam 5,6 milyar dolar yatırım değerine sahip 7 bin 110 elektrik üretim santralimizin toplu açılışını gerçekleştirdik. Bölgemizde devam eden savaş ve çatışmalar, Türkiye'nin küresel enerji tedarikindeki stratejik rolünü bir kez daha teyit etmiştir. Yıllık üretim kapasitesi 17,3 teravatsaat olan santrallerimizin ülkemiz ve milletimize bir kez daha hayırlı ve uğurlu olmasını diliyorum. 5 Haziran'da bu yıl üçüncüsü düzenlenen İstanbul Dünya İslam Ekonomisi Zirvesi'ne iştirak ettik. Sermayenin İslam ekonomisindeki konumunun detaylıca ele alındığı zirvede, dijital dönüşümden bölgesel finans entegrasyonuna kadar pek çok başlık, uzman isimler tarafından masaya yatırıldı.'

Erdoğan, borç yükü gittikçe artan küresel ekonominin ciddi sorunlarla yüzleştiği bu dönemde, katılım finansın insan ve değer odaklı mimarisinin dünyanın geleceği adına taşıdığı önemi dile getirdiklerini ifade etti.

'Çevre diplomasisi çalışmalarımıza hız vermiş durumdayız'

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 6 Haziran'da ise 41 yıldır özel sektörün dünyaya açılmasında lokomotif işlevi gören Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu DEİK'in 39. Olağan Mali Genel Kurulu'na katıldıklarını anımsatarak, şöyle konuştu:

'Aynı programda DEİK'e ve ülkemize önemli katkılar yapan ustalarımıza saygı ödüllerini tevdi ettik. Bayrağımızı dünyanın dört bir yanında gururla dalgalandıran, yürüttüğü proje ve yatırımlarla ekonomimizin dinamosu olan DEİK ailemizi bir kez daha tebrik ediyorum. Küresel bir seferberliğe dönüşen Sıfır Atık Hareketi başta olmak üzere, çevre diplomasisi çalışmalarımıza hız vermiş durumdayız. 5-7 Haziran tarihlerinde 183 ülkeden 120'yi aşkın bakanın, 200'ün üzerinde belediye başkanının bir araya geldiği Sıfır Atık Forumu'nu İstanbul'umuzda gerçekleştirdik. COP31 Taraflar Konferansı öncesinde 5 bin kişilik yüksek bir katılımla icra ettiğimiz Sıfır Atık Forumu'nda emeği geçenleri tebrik ediyorum.

9 Haziran'da Cumhurbaşkanlığı Külliyemizde icra edilen Milli Güvenlik Konferanslarının açılış törenindeydik. 11 Haziran'da kuruluşunun 158. yıl dönümünü idrak eden Kızılay camiamızla bir araya gelerek, Kızılay Ödülleri'ni sahiplerine takdim ettik. Geçtiğimiz sene 3 milyon ünitenin üzerinde kan bağışı ile rekor kıran Kızılayımızı tebrik ediyor, bu geniş ailenin her bir mensubuna başarılar diliyorum. 12 Haziran'da şanlı fetihlerimizin merkez ve karargahı, ilmin, sanatın ve mimarinin kalpgahı serhat şehrimiz Edirne'deydik. Edirneli kardeşlerimizle hasret giderdiğimiz ziyaretimizde, medeniyetimizin en seçkin mimari yapılarından Selimiye Camimizi 4 yıllık titiz bir restorasyonun ardından yeniden ibadete açtık. Ayrıca 19 milyar 326 milyon lira değerindeki toplam 65 projemizin resmi açılışını gerçekleştirdik. Yeni yatırımlarımız, Edirne'miz, ülkemiz ve milletimiz için bir kez daha hayırlı uğurlu olsun diyorum.'

Geçen cumartesi günü denizcilik tarihinde önemli bir yer tutan Tersane-i Amire'de Türkiye Yapay Zeka Zirvesi'ne katıldıklarını ve zirvede, 2026-2030 dönemini kapsayan Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı'nı milletle paylaştıklarını dile getiren Erdoğan, eylem planının ülkeye ve millete hayırlı olması temennisinde bulunarak, emeği geçenleri tekrar tebrik etti.

Erdoğan, sözlerini şöyle sonlandırdı:

'Sevgili vatandaşlarım, işte sizlerin de gördüğü üzere bize olan güveninizi boşa çıkarmıyor, sizin için, ülkemiz için, Türkiye'nin istikbali için canla başla çalışıyoruz. Siyasi rakiplerimiz koltuk kavgasında günlerini geçirirken biz ülkemizi küresel bir oyuncu haline getirmenin kavgasını veriyoruz. Sizlerin duası ve desteği bizimle olduğu müddetçe, bu ülkeyi el birliğiyle, gönül birliğiyle, birlik ve beraberlik içinde kalkındırmaya devam edeceğiz. Türkiye'yi dışarıda ve içeride vakarla temsil edecek, şartlar ne olursa olsun her platformda ülkemizin çıkarlarını cesaretle savunacağız. Dikleşmeyeceğiz ama dik duruşumuzu da hiçbir zaman kaybetmeyeceğiz. Rabb'im yolumuzu bahtımızı açık etsin diyorum.'

Şirketin analizinde öne çıkan 'Birikim Trendi Skoru', farklı büyüklükteki cüzdanların son fiyat hareketlerine nasıl tepki verdiğini ortaya koyuyor. Verilere göre hem küçük hem de büyük yatırımcı grupları, fiyatların geri çekildiği dönemde varlıklarını artırma eğiliminde oldu.

Glassnode, özellikle Bitcoin'in 60 bin dolar seviyesine ulaştığı süreçte birikim faaliyetlerinin hız kazandığına dikkat çekti. Raporda, piyasada 'dipten alım' yaklaşımının güçlendiği ve satış baskısının belirli bir noktadan sonra yerini yeniden talebe bıraktığı ifade edildi.

30 günlük Birikim Trendi Skoru grafiğinde de bu değişim net şekilde görülüyor. Skorun 1 seviyesine yaklaşması, yatırımcıların daha yoğun şekilde Bitcoin toplamaya başladığını ve piyasadaki arzın alıcılar tarafından karşılandığını gösteriyor.

Benzer bir tablo şubat ayında da yaşanmıştı. Bitcoin, jeopolitik gelişmeler öncesinde yine 60 bin dolar bölgesine kadar gerilemiş, ancak bu seviyede güçlü alıcı desteğiyle karşılaşmıştı. Daha sonraki dönemde yaşanan küresel belirsizliklere rağmen fiyatın kalıcı olarak bu seviyenin altına inmemesi dikkat çekmişti.

Öte yandan piyasalarda risk iştahının artmasına neden olan son barış mesajlarının ardından Bitcoin yeniden yükselişe geçerek 65 bin doların üzerine çıktı. Benzer şekilde altın piyasasında da toparlanma görüldü. Ons altın, kısa süre önce test ettiği 4.050 dolar seviyesinden yükselerek 4.300 doların üzerine tırmandı.

2020 yılından bu yana düzenli olarak Bitcoin toplayan şirketin ortalama alım maliyeti ise 75 bin 656 dolar seviyesinde bulunuyor. Bitcoin fiyatındaki dalgalanmalar nedeniyle Strategy'nin portföyünde yaklaşık 8 milyar dolarlık gerçekleşmemiş zarar olduğu ifade ediliyor.

32 BTC Satışının Ardından Alımlar Hızlandı

Şirket, iki hafta önce uzun bir aradan sonra ilk kez 32 adet Bitcoin satarak piyasalarda şaşkınlık yaratmıştı. Ancak bu satışın ardından alımlar yeniden hız kazandı. Son iki haftalık süreçte Strategy'nin satın aldığı Bitcoin miktarı 3 bin adedi aşmış durumda.

Michael Saylor liderliğindeki şirket, sahip olduğu devasa rezervle dünyanın en büyük kurumsal Bitcoin yatırımcısı konumunu koruyor. Şirketin elindeki Bitcoin miktarının, dolaşımdaki toplam arzın yüzde 4'ünden fazlasına denk geldiği belirtiliyor.

Yeni Sermaye Bitcoin'e Aktarıldı

Son alımın finansmanı, MSTR hisselerinin yeni ihraçlarıyla elde edilen kaynak sayesinde sağlandı. Son dönemde yoğun şekilde piyasaya sürülen STRC hisselerine ilişkin ise geçen haftaya dair yeni bir bilgilendirme yapılmadı.

Bitmine da Ether Biriktirmeye Devam Ediyor

Kripto varlık tarafında yalnızca Strategy değil, Ether odaklı yatırımlarıyla öne çıkan Bitmine da alımlarını sürdürüyor. Şirket, geçtiğimiz hafta yaklaşık 135 milyon dolar değerinde 76 bin 881 ETH satın aldı.

Bu işlemin ardından Bitmine'ın toplam Ether varlığı 5 milyon 620 bin adedin üzerine çıktı. Buna rağmen Ether fiyatındaki gerileme nedeniyle şirketin portföyünde yaklaşık 9,5 milyar dolarlık gerçekleşmemiş zarar bulunduğu belirtiliyor.

Şirketten yapılan açıklamada, toplam 638,9 milyon adet A grubu adi hissenin satışını kapsayan halka arzın kapandığı belirtildi.

Aracı kurumlara tanınan ve ek 83,3 milyon A grubu hisseyi satın alma hakkını içeren fazla tahsis opsiyonunun tamamının kullanıldığı aktarılan açıklamada, tüm hisselerin ihracının tamamlandığı kaydedildi.

Açıklamada, halka arzın toplam brüt büyüklüğünün yaklaşık 85,7 milyar dolara ulaştığı bildirildi.

SpaceX hisseleri 12 Haziran'da Nasdaq borsasında 'SPCX' koduyla işlem görmeye başlamıştı.

Hisse başına 135 dolardan halka arz edilen SpaceX hisseleri, 150 dolardan açılış yapmıştı.

SpaceX hisseleri, ilk işlem gününde 176,52 dolara kadar tırmanmasının ardından günü yüzde 19,2 artışla 160,95 dolardan tamamlamıştı.

Şirketin hisseleri, şirketin 2 trilyon doların üzerinde değerlemeyle gerçekleştirdiği halka arzın ardından ikinci işlem gününün açılışında yüzde 6'nın üzerinde yükseldi.

Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 1,05 değer kazanarak 24.894,01, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,4 yükselerek 8.384,01 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,66 artışla 51.835,95 puandan kapandı.

İngiltere'de FTSE 100 endeksi ise yüzde 0,39 düşüşle 10.430,62 puana geriledi.

Avro/dolar paritesi, TSİ 19.17 itibarıyla yüzde 0,29 artışla 1,16 oldu.

Avrupa piyasaları, Orta Doğu'daki gelişmelere odaklandı.

ABD ile İran arasında savaşı sona erdirmeyi ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri yeniden başlatmayı öngören mutabakatın sağlanması, piyasalarda risk iştahını artırdı.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, dün sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, 'yoğun görüşmelerin ardından' ABD ile İran arasında barış anlaşmasına varıldığını duyurdu.

Her iki tarafın da 'Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan ettiğini' aktaran Şerif, anlaşmanın resmi imza töreninin 19 Haziran'da İsviçre'de düzenleneceğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump da İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirdi.

Bugün açıklanan verilere göre, Avro Bölgesi'nde sanayi üretimi nisanda bir önceki aya göre yüzde 0,1, geçen yılın aynı ayına göre de yüzde 0,3 artış gösterdi.

Avrupa Birliği (AB), enerji ithalat harcamasının artmasıyla nisan ayında 7,1 milyar avroluk dış ticaret açığı verdi.

AB ülkeleri, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırıları, hibrit eylemleri ve insan hakları ihlalleri nedeniyle 34 kişi ile 47 kuruluşu daha yaptırım listesine ekledi.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, ABD ve İran arasında sağlanan mutabakatın ardından İran'a yönelik yaptırımların halihazırda kaldırılmayacağına işaret etti.

Gün içinde en düşük 14.251,51 puanı, en yüksek 14.508,64 puanı gören BIST 100 endeksi, günü önceki kapanışa göre yüzde 3,64 değer kazanarak 14.446,42 puandan tamamladı.

BIST 30 endeksi ise önceki kapanışa göre 647,72 puan ve yüzde 4,06 artışla 16.587,18 puandan kapandı.

Önceki kapanışa göre mali endeks yüzde 4,09, hizmetler endeksi yüzde 2,92, sanayi endeksi yüzde 2,82 ve teknoloji endeksi yüzde 1,44 değer kazandı.

BIST 100 endeksine dahil hisselerin 89'u prim yaptı, 9'u geriledi, 2 tanesi yatay seyretti. Astor Enerji, Türk Hava Yolları, Akbank, ASELSAN ile Türkiye İş Bankası (C) en çok işlem gören hisse senetleri oldu.

- Altının ons fiyatı 4 bin 354 dolar

Altının onsu, uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla 4 bin 354 dolardan işlem görüyor. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı, önceki kapanışa göre yüzde 4,3 artışla 6 milyon 549 bin 999 lira oldu.

Borsa İstanbul Tahvil ve Bono Piyasası Kesin Alım Satım Pazarı'nda işlem gören 15 Mart 2028 vadeli tahvilin bugün valörlü işlemlerinin basit getirisi yüzde 38,08, bileşik getirisi yüzde 41,70 seviyesinde gerçekleşti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), doların bugünkü efektif kurunu alışta 46,1609, satışta 46,3459 lira olarak açıkladı. TCMB, önceki efektif kurunu alışta 46,0535, satışta 46,2380 lira olarak belirlemişti.

Uluslararası piyasalarda saat 18.20 itibarıyla avro/dolar paritesi 1,1607, sterlin/dolar paritesi 1,3438 ve dolar/yen paritesi 160,136 düzeyinde seyrediyor.

Londra Brent tipi ham petrolün varili, yüzde 4 azalışla 82,7 dolardan işlem görüyor.