Ekonomi

Küresel piyasalarda barış iyimserliği sürüyor

ABD ile İran arasında savaşı sona erdirecek bir anlaşmaya yönelik beklentiler, petrol fiyatlarındaki geri çekilme ve ABD'de iş gücü piyasasına ilişkin veriler küresel piyasalarda pozitif havayı güçlendirdi.

Küresel piyasalarda barış iyimserliği risk iştahını destekliyor

Küresel piyasalarda, ABD ile İran arasında savaşı sona erdirecek bir anlaşma sağlanması yönündeki ilerleme ve ABD'de açıklanan ADP özel sektör istihdamı verisinin iş gücü piyasasında pozitif ivmelenmeye işaret etmesi risk iştahını destekliyor.

Orta Doğu'da kalıcı barışın sağlanabileceğine dair yeşeren umutlar piyasalara taze bir hareket getirdi.

ABD ile İran tarafından gelen sert açıklamalar zaman zaman uzlaşı masasından sonuç alınmayacağına yönelik korku oluştursa da yetkililerin nihai bir anlaşma yolunda kalması Orta Doğu'da barış sağlanacağına yönelik iyimserlikleri koruyor.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın kendileriyle anlaşmayı çok istediğini belirterek, son 24 saatte İran'la çok verimli görüşmeler yaptıklarını söyledi. Trump, bir anlaşmaya varılmasını 'çok muhtemel' olarak değerlendirdi. Bunun yanı sıra İran, 'Hürmüz Boğazı ve bölge sularındaki gemilerin ihtiyaçlarını karşılamaya hazırız.' mesajı verdi.

Bu gelişmelerin paralelinde olası bir kalıcı barışın Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatlarının hız kazanacağına yardımcı olacağı beklentisiyle petrol fiyatlarının gerilemesi ve güçlü gelen şirket bilançoları piyasalardaki olumlu havayı destekledi.

Brent petrolün varil fiyatı, son 6 işlem gününün ardından ilk kez 100 doların altını görürken, günü yüzde 7,8 düşüşle 100,4 dolardan tamamladı. Petrol fiyatlarındaki geri çekilme, merkez bankalarının gelecek dönemde atabileceği olası 'şahin' adımlara yönelik endişeleri hafifletti.

Öte yandan ABD'de dün açıklanan ADP özel sektör istihdamı verisi beklentileri karşılayamasa da ülkede iş gücü piyasasının hareketlendiğine ışık tuttu. ABD'de nisanda özel sektör istihdamı 109 bin kişi arttı. Özel sektör istihdamı bir önceki ay 62 bin kişi yükselmişti.

Analistler, ABD'de iş gücü piyasasında gözlenen ivmelenmenin ekonomik aktivitenin dayanıklılığını koruduğuna işaret ettiğini belirterek, söz konusu görünümün Fed'in enflasyon ile resesyon arasında karşı karşıya kaldığı politika ikilemini hafifletebileceğini ifade etti.

Söz konusu gelişmelerle varlık fiyatlarında belirgin hareketler gözlendi. ABD'de tahvil getirileri Fed'e ilişkin 'şahin' beklentilerin fiyatlamalardan çıkması ve petrol fiyatlarındaki düşüşle birlikte enflasyonist baskıların hafifleyeceği tahminleriyle bir miktar geriledi.

- Altın yükselişini sürdürüyor

ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi dün yaklaşık 8 baz puan düşüşle yüzde 4,35'e indi. ABD 10 yıllık tahvil getiri yeni işlem gününde yatay seyrediyor. Dün gerilimlerin azalacağı beklentisiyle yüzde 0,3 değer kaybıyla 98 seviyesinden kapanan dolar endeksi, yeni günde bu seviyesini koruyor.

Altının onsu ise dolardaki zayıflama ve tahvil faizlerindeki geri çekilmeyle dün yüzde 2,9 artışla 4 bin 691 dolara çıktı. Ons altın şu sıralarda da yüzde 0,3 kazançla 4 bin 704 dolardan alıcı buluyor.

Kurumsal tarafta, çip şirketi Advanced Micro Devices (AMD), önceki gün piyasaların kapanışının ardından yayımladığı bilançosunda, güçlü kar ve gelir bildirdi. Mevcut çeyreğe dair gelir tahminleri de beklentileri aşan AMD'nin hisseleri dün yüzde 18,6 değer kazandı.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 1,46, Nasdaq endeksi yüzde 2,03 ve Dow Jones endeksi de yüzde 1,24 arttı. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı.

- Avrupa borsaları pozitif seyretti

Avrupa borsaları dün Orta Doğu'da esen barış rüzgarları ve enerji maliyetlerinin azalacağını beklentisiyle alıcı bir seyir izledi.

Orta Doğu'daki gerilimlerin enerji kanalı üzerinden bölge ekonomilerini tehdit ettiği bu dönemde, olası bir kalıcı barışın süregelen enflasyon ve büyüme risklerini törpülemesi öngörülüyor.

Bölgede dün açıklanan verilere göre, Avro Bölgesi'nde mart ayı üretici enflasyonu aylık bazda yüzde 3,4 ile Ağustos 2022'den bu yana en hızlı yükselişe işaret ederken, verinin alt kalemleri incelendiğinde enerji maliyetlerindeki yükseliş öne çıktı.

Bu durum Avrupa Merkez Bankasına (ECB) yönelik 'şahin' beklentileri pekiştirirken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda ECB'nin yüzde 65 ihtimalle haziran toplantısında faiz artırımına gidebileceği bekleniyor.

Öte yandan İngiltere'de bugün halk yerel seçim için sandığa gidiyor. Yerel seçimlerin ülkede siyasi belirsizliğe yol açmasından dolayı önceki gün tahvil faizlerinde görülen satış baskısı, dün yerini alımlara bıraktı. İngiltere'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,1'e çıkmasının ardında yüzde 4,94'e indi.

Bu gelişmelerle, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 2,15, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 2,12 , Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 2,94 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 2,35 yükseldi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne karışık başladı.

- Japon piyasaları tatil sonrası hızlı başlangıç yaptı

Asya borsalarının genelinde alıcı bir seyir hakimken, 3 günlük tatil sonrası yeniden işleme açılan Japonya borsalarında sert yükselişler dikkati çekiyor.

Bölgede ABD-İran arasında bir anlaşma sağlanacağına yönelik beklentiler risk iştahının yüksek seyretmesinde etkili oluyor. Anlaşma ile Hürmüz Boğazı'ndan gemi geçişlerinin artacağı ve bunun da enerjide çoğunlukla ithalata bağımlı Asya ekonomileri için rahatlatıcı bir etken olacağı düşünülüyor.

Öte yandan Japonya Merkez Bankası (BoJ) 18-19 Mart'taki para politikası kurulu toplantısının tutanaklarını yayımladı.

Tutanaklara göre, üyelerin çoğu, ABD/İsrail-İran Savaşı kaynaklı enerji şokunun, uzaması ve enflasyon üzerinde ikinci tur etkiler yaratması endişelerine yol açması durumunda faiz oranlarını artırma ihtiyacı duyuyor.

Bir üye BoJ'un faizleri 'uzun aralıklarla' artırmaması gerektiğini söylerken, bir diğeri ise Orta Doğu çatışmasının ekonomide herhangi bir bozulma belirtisi göstermemesi durumunda merkez bankasının tereddüt etmeden faiz artırması gerekeceğini belirtti.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 5,7, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 0,1, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 1,6 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,3 yükseldi.

- BIST 100 endeksi rekor kırdı

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 2,91 değer kazanarak 14.917,43 puanla rekor seviyeden tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı haziran vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,4 yükseldi.

Dolar/TL dünü 45,2130'dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 45,2360'tan işlem görüyor.

Öte yandan Anadolu Ajansı (AA) ve Türkiye Katılım Bankaları Birliği (TKBB) işbirliğinde bugün İstanbul'da 'Anadolu Ajansı Katılım Finans Zirvesi' yapılacak. Zirvede katılım finans ekosistemi açısından kritik mesajların verilmesi bekleniyor.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın da katılacağı zirvenin açılış konuşmaları, Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Burak Dağlıoğlu, TKBB Başkanı Mehmet Ali Akben ve AA Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Serdar Karagöz tarafından yapılacak.

Kapanış konuşmasını Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in yapacağı zirvede, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan özel oturumda konuşacak.

Analistler, bugün yurt içinde haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise Almanya'da fabrika siparişleri, Avro Bölgesi'nde perakende satışlar ve ABD'de haftalık işsizlik maaşı başvurularının takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 15.000 ve 15.100 puanın direnç, 14.800 ve 14.700 puanın ise destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Almanya, mart ayı fabrika siparişleri

12.00 Avro Bölgesi, mart ayı perakende satışlar

14.30 Türkiye, haftalık para ve banka istatistikleri

15.30 ABD, haftalık işsizlik maaşı başvuruları

17.00 ABD, mart ayı inşaat harcamaları