Ekonomi

Haftalık Bülten: BIST 14.442, Petrol 121, Anthropic 1T

Haftalık bülten: BIST 100 14.442'de yüzde 0,23 yükselişle kapadı. Brent 121 doları test etti. Anthropic 1 trilyon doları aştı, Pentagon listesinden çıktı.

Bu hafta piyasalar farklı bir hikaye yazdı. Ama hikayenin bir tarafında eksik bir gün var — 1 Mayıs İşçi Bayramı tatili nedeniyle Borsa İstanbul Cuma günü kapalıydı. O nedenle BIST 100 dört işlem gününde kazandığı yüzde 0,23'ü haftalık getiri olarak yazdı. Ama hafta içinde 14.621 puanı gören endeks, 14.246'ya kadar gerileyip Perşembe'yi 14.442 puanda kapadı.

Petrol bu haftanın asıl efendisi. Brent 30 Nisan'da 120,60 dolar görerek dört yılın zirvesini test etti. Cuma 114,55 dolardan kapadı — haftalık ikinci üst üste yükseliş. WTI 107 dolar üzerinde. Ortadoğu jeopolitiği fiyatları belirliyor.

Anthropic 1 trilyon doları aştı, OpenAI'ı tarihte ilk kez geride bıraktı. Anthropic Çin'i ve Rusya'yı yasakladı. Pentagon Anthropic'i 8 büyük tech şirketinin listesinden çıkardı. Yapay zeka jeopolitik bir cephe oldu.

Türkiye'de TCMB yine pas geçti. Politika faizi yüzde 37'de sabit, üst üste üçüncü tutma kararı. Mevduat faizi haftaya yüksek seyirde girdi — 1 milyon TL'lik mevduat aylık faizi asgari ücreti aştı.

Pazartesi-Salı: ChatGPT Davası ve Apple-Google Şoku

Hafta yapay zeka tarafında iki büyük gelişmeyle açıldı.

Pazartesi: Tek bir tıklamayla 10 milyon dolar — ChatGPT'nin halüsinasyonu. Bir Türk girişimci yapay zekanın yanlış bilgilerine dayanarak yatırım yapmıştı, sonuçta 10 milyon dolarlık dava açtı. OpenAI hukuk biriminin tepesini bilemese de IPO öncesi yatırımcı sunumlarında "halüsinasyon riski" konusu yeniden gündeme geldi.

Salı: Apple kendi yapay zeka projesinden vazgeçti. Apple Foundation Models v10 1,2 trilyon parametrede 18 ay daha çalışacaktı. Ama Tim Cook beklemekten yoruldu. Anthropic'le anlaşma reddedildi (yıllık birkaç milyar dolar talebi), OpenAI Jony Ive donanımıyla geldiği için Sam Altman'ı bile reddetti. Sonunda Google'la 1 milyar dolarlık anlaşma. Siri artık Gemini'yle çalışıyor. iOS 26.5 Mayıs'ta. iPhone hisseleri yüzde 5 düştü.

Geçen haftanın piyasa hareketini anlattık: TCMB Sabit, Trump 3 Gün Süre Verdi: Haftalık Özet

Çarşamba: NASA + Anthropic + Cambridge Çipi

29 Nisan üçlü teknoloji haberi günü oldu.

NASA'nın Perseverance keşif aracının Mars'ta artık Anthropic'in Claude'u tarafından planlanan rotalarda yürüdüğü resmen açıklandı. 28 yıl insan operatörlerin yaptığı işi yapay zeka devraldı. Earth-Mars 225 milyon kilometre, sinyal 4-24 dakika gecikiyor — Claude tüm bunları çözdü.

Aynı gün ikinci haber: Anthropic 1 trilyon dolar değerlemeyi pre-IPO platformlarda resmen aştı. Ertesi gün Bloomberg 900 milyar dolar resmi finansman görüşmesini doğruladı. Ekim'de halka arz hedefli — OpenAI'ı (852 milyar dolar) ilk kez geçti. Yıllık gelir Aralık 9 milyar → Mart 30 milyar → Nisan 40 milyar dolar.

Üçüncü haber: Cambridge Üniversitesi enerjisini yüzde 70 azaltan AI çipini Science Advances'da yayınladı. Hafniyum oksit + stronsiyum + titanyum kompozit memristor. Tek sorun: 1 günlük kalıcılık. Ticarileşmek için yıllar var. Ama yön değişiminin işareti.

Perşembe: Brent 121 Dolarla Zirve Test Etti

30 Nisan Perşembe Brent petrolü dört yılın zirvesine kadar yükseldi — 120,60 dolar. Trump "İran teklifini reddetti" sonrasında piyasa panikledi. WTI 107 dolar bandına çıktı. Türkiye'de motorin litre 75 TL üzerine çıktı.

BAE OPEC'ten 1 Mayıs itibarıyla ayrılma kararı aldı. İran ile koordinasyon hipotezi konuşuluyor. Petrol pazarında yeni bir denge şekilleniyor.

BIST 100 Perşembe 14.442 puandan kapadı. Bankacılık endeksi haftalık yüzde 3,66 düştü. Yüksek faiz ve İran riskinin etkisi belirgin.

Cuma 1 Mayıs: BIST Kapalı, Anthropic Çin Yasağı

1 Mayıs İşçi Bayramı resmi tatil. Borsa İstanbul kapalı. Ama küresel piyasalarda kritik haberler geldi.

Anthropic Çinli, Rus, İranlı, Kuzey Koreli sahipliğinde olan tüm şirketlere Claude erişimini yasakladı. Yüz milyonlarca dolarlık gelir kaybı göze alındı. Yapay zeka ilk kez jeopolitik bir araç oldu.

Pentagon büyük açıklama: 8 büyük yapay zeka şirketiyle anlaşma yaptı — SpaceX, OpenAI, Google, Microsoft, AWS, NVIDIA, Reflection, Oracle. Anthropic listede yok. Trump'ın "Anthropic toparlanıyor" söyleminin aksine Pentagon farklı yol seçti. Anthropic için yıllık 1 milyar dolar üstü gelir riski.

Microsoft Brad Smith ve Natasha Crampton 1 Mayıs'ta resmi rapor yayınladı: AI saldırı keşfini büyük ölçüde hızlandırıyor. Black Hat Asia'da geçen hafta açıklandığı gibi: Bug tespitinden saldırıya geçiş 5 ayda 10 saate düştü. Mexico hükümeti Şubat-Mart'ta hacklendi, 150 GB veri çalındı.

1 Mayıs'ta Türkiye tarafında Bayraktar Eskişehir Kırka Tesisi'nde önemli açıklama yaptı: Türkiye dünya bor pazarının yüzde 65'ini elinde tutuyor. 500 milyon dolar üç yatırım — Lityum Karbonat, Penta 6, Beylikova Nadir Toprak Elementleri. Yapay zeka çiplerinde, EV motorlarında stratejik konum.

Anthropic'in 1 trilyon dolarlık değerlemesini detaylı anlattık: Anthropic 1 Trilyon Doları Aştı: Yeni AI Devi

Petrol: 120 Dolar Zirvesi, Türkiye'ye Faturası

Petrol bu haftanın da gerçek kahramanı oldu. Geçen hafta Hürmüz açıldı-kapandı, bu hafta abluka kalıcı oldu.

Brent hafta başında 105 dolardan 120,60 dolara, hafta ortasında dört yılın zirvesi. Cuma 114,55 dolar kapanışla geri çekildi ama haftalık net pozitif. Trump "Hürmüz Boğazı'ndaki ablukanın aylarca sürebileceğini" petrol yöneticilerine söyledi. Cuma akşamı "İran anlaşma yapmak için can atıyor" dedi — piyasalarda umut filizlendi.

Türkiye için pratik sonuç motorin fiyatlarında. EPDK'nın haftalık tarifesinde litre 75 TL üzeri. THY ek yakıt faturasının yıllık 3,4 milyar dolar olabileceğini duyurdu. Brüt kar marjı baskı altında. ING revize etti: Hürmüz Boğazı'ndaki normalleşme uzun zamana yayılacak.

BAE'nin 1 Mayıs OPEC'ten ayrılma kararı petrol pazarında uzun vadeli denge değişimine işaret. İran ile koordinasyon hipotezi konuşuluyor.

Türkiye: TCMB Sabit, Mevduat Yüksek, Bor Hamlesi

TCMB politika faizini yüzde 37'de tutmaya devam ediyor. Üst üste üçüncü sabit karar. Mayıs faiz indirim sinyali için 14 Mayıs Enflasyon Raporu kritik gösterge olacak. TÜFE Nisan verisi 4 Mayıs Pazartesi açıklanacak — kira artışı netleşecek.

Mevduat faizleri haftaya yüksek seyirde girdi. 32 günlük vadelerde özel bankalar yüzde 45+ brüt faiz veriyor. 1 milyon TL anaparayı bankada tutan biri aylık 25.933 ile 31.574 TL arasında net faiz alıyor — 28 bin TL net asgari ücretin üzerinde. BDDK verilerine göre 2 milyon 377 bin Türk vatandaşı 1 milyon TL ve üzeri mevduatta tutuyor. Toplam mevduatların yüzde 75'i 2,1 milyon kişide.

Kuveyt Türk stratejistleri: "Temmuz'da faiz indirim sürecinin başlaması beklenebilir."

S&P Türkiye'nin notunu BB-/B'de teyit etti, görünümü "durağan" olarak güncelledi. Kredi notu hareket etmedi ama 2025'in pozitif ivmesi kabul edildi.

BIST 100 haftalık yüzde 0,23 yükselişle 14.442 puanda kapadı. Bankacılık endeksi yüzde 3,66 düştü, holding yüzde 1,09 düştü, sanayi yüzde 1,52 yükseldi. Yıl başından bu yana endeks yüzde 28 yükselişte. Sasa Polyester 74,7 milyar TL ile haftanın en yüksek hacimli hissesi oldu — Astor Enerji ve Aselsan onu izledi.

Altın bu hafta kayıp yaşadı. Gram altın yüzde 2,26 düşüşle 6.704 TL'ye geriledi. Cumhuriyet altını 45.167 TL. Yüksek faiz ortamı altın talebini baskıladı. Dolar/TL haftalık yüzde 0,36 yükselişle 45,18, Euro/TL yüzde 0,14 yükselişle 52,84.

Mevduat ve borsa karşılaştırmasını detaylı işledik: Mevduat Faizi mi, Borsa mı? 2026 Karşılaştırması

Pazar Bombası: Pentagon'un Anthropic Listesinden Çıkardığı Beyaz Saray Geri Adımı

30 Nisan Bloomberg ve Axios haberleri Beyaz Saray'ın Anthropic yasağı için geri adım attığını duyurdu. "Yüz kaybetmeden geri getirelim" sözü konuşuldu. Wiles ve Bessent Amodei ile toplandı.

Ama 1 Mayıs Pentagon'un büyük tech anlaşmasında Anthropic listede yoktu. SpaceX, OpenAI, Google, Microsoft, AWS, NVIDIA, Reflection, Oracle var, Anthropic yok. Bu Beyaz Saray-Pentagon arasındaki ayrılığa işaret. Anthropic için stratejik darbe.

Çarpıcı detay: NSA zaten Anthropic'in Mythos modelini kullanıyor. Ve daha çarpıcısı: Anthropic'in modelleri 27 Şubat — Trump yasaklama gününden saatler önce — ABD ve İsrail tarafından İran bombalamada zaten kullanılıyordu.

Pazartesi-Salı haftada bu konunun nasıl çözüleceğini izleyeceğiz. 5 Mayıs Pazartesi OpenAI'ın "GPT-5.5 on 5/5" özel etkinliği var. TCMB Başkanı Karahan TBMM'de sunum yapacak.

Önümüzdeki Hafta: 3 Kritik Tarih

4 Mayıs Pazartesi: TÜFE Nisan verisi açıklanacak. Kira artışı netleşecek. Beklenti yüzde 30 üzerinde — TCMB için faiz kararına net işaret.

5 Mayıs Salı: TCMB Başkanı Fatih Karahan TBMM'de Enflasyon Raporu sunumu yapacak. Mayıs faiz indirim sinyali bu sunumda olabilir. OpenAI San Francisco "GPT-5.5 on 5/5" etkinliği saat 17:55-20:55 arası canlı.

14 Mayıs Çarşamba: TCMB resmi Enflasyon Raporu yayınlanacak. Yıl sonu enflasyon tahmini güncellenecek. TCMB'nin 2026 hedefi yüzde 16 — gerçek beklenti yüzde 28-32 arası.

Anthropic-Pentagon davasının çözümü, BAE'nin OPEC'ten resmi ayrılma süreci, Trump'ın İran üzerindeki abluka politikası — hepsi haberleri yönlendirecek. Petrol 130-150 dolar bandını test edebilir, ya da abluka çözüldüğünde 90 dolara düşebilir. Volatilite hâkim olacak.


⚠️ Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır.