Gündem

ABD-İran Barışa Yaklaşıyor, Hürmüz Açıldı

ABD ile İran arasında gerilimin düşebileceğine işaret eden yeni gelişmeler, küresel piyasalarda da dikkat çekici hareketlere yol açtı.

28 Şubat'ta başlayan çatışmanın ardından taraflar ilk kez somut bir barış anlaşması üzerinde yoğunlaşmış durumda.

Amerikan basınından Axios'un aktardığına göre, iki ülke temsilcileri 14 maddelik kısa bir metin üzerinde müzakere yürütüyor. Taslak anlaşmada, İran'ın nükleer faaliyetlerini sınırlandırması, uranyum zenginleştirme çalışmalarını durdurması ve yer altındaki bazı tesislerini kapatması öngörülüyor. Buna karşılık ABD'nin ise İran'a yönelik ekonomik yaptırımları kademeli olarak hafifletmesi ve dondurulan varlıkların bir kısmını serbest bırakması planlanıyor.

Diplomatik kaynaklara göre, Tahran yönetimi metni inceleme sürecinde ve 48 saat içinde resmi yanıtını Washington'a iletmesi bekleniyor. Tarafların uzlaşması halinde, uzun süredir küresel ticaret açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı'nda güvenli geçişin yeniden sağlanması da anlaşmanın önemli maddeleri arasında yer alıyor.

Nitekim İran Devrim Muhafızları tarafından yapılan son açıklamada, boğazdan gemi geçişlerinin yeniden güvenli hale geldiği ve yeni düzenlemelerin yürürlüğe alındığı bildirildi. Ayrıca İran'ın, geçiş yapan ticari gemilerden belirli bir transit ücret talep edeceği de duyuruldu.

Jeopolitik tansiyonun düşeceğine yönelik beklentiler finans piyasalarında da hızlı bir şekilde fiyatlandı. Lider kripto para birimi Bitcoin 82 bin dolar seviyesinin üzerine çıkarak son haftaların en yüksek değerine ulaştı. Öte yandan enerji piyasalarında ise arz endişelerinin azalmasıyla birlikte Brent petrolün varil fiyatı 100 doların altına gerileyerek yaklaşık 98 dolar seviyelerinde işlem gördü.

Uzmanlar, taraflar arasında kalıcı bir anlaşmaya varılması halinde hem enerji fiyatlarında istikrarın güçlenebileceğini hem de küresel piyasalarda risk iştahının artabileceğini belirtiyor. Ancak sürecin henüz tamamlanmadığı ve müzakerelerin sonucunun bölgedeki dengeler açısından belirleyici olacağı vurgulanıyor.